Jańa oqý jyly bastaldy. Kúni keshe Qazaqstandaǵy 7,6 myń mektepte 3,7 mln oqýshyǵa qońyraý soǵyldy. Sonyń ishinde bilim álemine qadam basqan 400 myń 1-synyp oqýshysy men mektep bitirýshi 170 myń túlek úshin de aıryqsha kún bolǵandaı. Jańa oqý jylynda mektepke alǵash qadam basqandar men bıyl altyn uıamen qoshtasatyn oqýshylardy, sondaı-aq oqý oshaqtaryn jańa ózgerister kútip tur.
Elimizdegi oqý oshaqtarynda saltanatty jıyndar uıymdastyrylyp, alǵashqy sabaqtar ótkizildi. Sondaı jıynnyń birine Oqý-aǵartý mınıstri Ashat Aımaǵambetov qatysty. Elordadaǵy №86 mektep-gımnazııasyna barǵan vedomstvo basshysy qazaqstandyq pedagogter, bilim alýshylar men ata-analardy Bilim kúnimen quttyqtap, jańa oqý jylynda engizilgen bilim berý salasyndaǵy birqatar ózgeris pen jańalyqqa toqtaldy.
– Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev pedagogter men oqýshylardy qoldaýǵa erekshe kóńil bólip otyr. 2023 jylǵy qańtardan bastap pedagogterdiń, balabaqsha tárbıeshileriniń jáne basqa da bilim salasy qyzmetkerleriniń jalaqysy taǵy da 25%-ǵa ósedi. Halyqaralyq pándik olımpıadalarda júldeli oryndarǵa ıe bolǵan daryndy balalarǵa 4,7 mln teńgege deıin syıaqy tólenedi. Mundaı olımpıadalar tizimi taǵy 7 zııatkerlik saıyspen tolyǵady. Olarǵa JOO-da oqýǵa granttar da beriledi. Ustazdar da birjolǵy tólem alady. Bul – ata-analardyń qoldaýy, muǵalimderdiń qajyrly eńbegi, oqýshylardyń talaby men tabandylyǵynyń nátıjesi. Úlgerimi tómen balalarǵa erekshe qoldaý jáne olardyń jetistikke jetetinine senim qajet ekenin túsiný mańyzdy. Sol sebepti bıyl Prezıdenttiń qoldaýymen oqýshylardyń «BIL», «Daryn» sııaqty mektepterde bilim alýy úshin 15% kvota engizdik. Onymen qosa birqatar arnaıy baǵdarlamany qolǵa aldyq. Biz daryndy nemese úlgerimi tómen oqýshylardy ǵana emes, erekshe qajettilikteri bar balalarǵa da qoldaýdy kúsheıtip kelemiz. Osyǵan oraı erekshe bilim berýdi qajet etetin oqýshylar ózderin barynsha jaıly sezinip, mektepterde oqı alýy úshin pedagog-assıstentter sanyn kóbeıtip jatyrmyz, – dedi A.Aımaǵambetov.
Mınıstrdiń málimdeýinshe, ýnıversıtetterge túsýge jáne ómirdegi jańa kezeńniń bastalýyna daıyndalatyn sońǵy synyp oqýshylary úshin yńǵaıly jaǵdaı bıyl da jasalady. Byltyrdan beri UBT-ǵa qatysty birneshe artyqshylyq engizildi. Iаǵnı bul – testileýdi 4 ret tapsyrýǵa jáne grantqa túsýge 2 múmkindik.
– Mine, qazir aldymyzda turǵan 1-synyp oqýshylaryna da arnalǵan birqatar ózgeris bar. Bıyldan bastap qazaq tilinde bilim alatyn balapandarymyz 1-synypta burynǵydaı úsh tildi qatar oqymaıdy. Olar aldymen qazaq tilinde álippesin oqyp, jazyp úırenedi. Sodan keıin baryp 2-synypta orys tilin, 3-synypta aǵylshyn tilin qosyp oqytý balalarǵa ońaı bolady dep senemiz. Mundaı ózgeris dıdaktıkalyq, ádistemelik jaǵynan alǵanda óte mańyzdy, óıtkeni bul balalardyń oqý úlgerimine áser etedi. Taǵy bir mańyzdy másele, Prezıdent birneshe qundylyqty aıtty, sonyń biri – eńbekqorlyq. Jas urpaqty eńbekqorlyqqa mektep qabyrǵasynan bastap baýlýymyz kerek. Sol sebepti osy oqý jylynan bastap Eńbekke baýlý pánin birinshi synyptan bastap engizdik. Aldyńǵy jyly Memleket basshysy óziniń Joldaýynda mektepterdi salý jóninde Úkimetke tapsyrma berip, 2021 jyldyń qorytyndysy boıynsha 277 mektep salyndy. Bul – eń joǵary kórsetkish. Biraq munyń ózi az. Sondyqtan bıyl da 260-qa jýyq mektepti paıdalanýǵa berýdi josparlap otyrmyz. Jalpy, 2025 jylǵa deıin kem degende 1 myń mektep salynady. Osy sheshim oqý oshaqtaryndaǵy oryn tapshylyǵy máselesin sheshýge birden-bir qadam bolatyny anyq, – dedi mınıstr.
A.Aımaǵambetovtiń aıtýynsha, 3 mln-nan asa bala men 2, 1 aýysymdy mektepter 5 kúndik jumys formatyna kóshedi. Alaıda 3 aýysymdy mektepter mundaı formatqa kóshe almaıdy. О́ıtkeni bul bilim berý sapasyna áser etedi. 3 aýysymdy oqý oshaqtaryndaǵy balalar sany bıylǵy jeltoqsanǵa deıin ashylatyn jańa mektepterdiń esebinen azaıyp, sodan keıin ǵana kezeń-kezeńimen 2 aýysymda bilim bere bastaıdy. Osydan soń 3 aýysymnan 2 aýysymǵa aýysqan mektepterdiń keıbiri qańtar aıynan, endi biri jyl sońynan bastap 5 kún jumys isteıdi.