Avtosaqtandyrý jáne tutynýshy talaby

Saqtandyrý naryǵy jáne ak­týar­­lyq esep aıyrysý departa­men­tiniń dırektory Ásel Ámir­bae­vanyń sózine qaraǵanda, qol­da­nystaǵy zańnama avtokólik ıe­le­rine jol-kólik oqıǵasy salda­ry­nan úshinshi tulǵalardyń ómi­ri­ne, densaýlyǵyna jáne múl­ki­ne keltirilgen zalal úshin óz ja­ýap­­kershiligin mindetti túrde saq­tan­dyrýdy júkteıdi.

Jol-kólik oqıǵasy bolǵan jaǵ­daı­da saqtandyrý kompanııasy zardap shekkenderge keltirilgen zalaldy mynadaı mólsherde óteı­tini kózdelgen: bir zardap shegý­shiniń múlkine keltirilgen zııan – 600 AEK-ten aspaıdy; múge­dektik belgilenbeı mertigý, jara­qat alý nemese densaýlyqtyń ózge de za­qymdanýy – 300 AEK-ten as­paı­dy; árbir zardap shegý­shi­niń qaza bolýy – 2 000 AEK mól­she­rindegi birjolǵy tólem. Bul rette avtokólik ıeleriniń jaýap­ker­shiligin mindetti saqtandyrý týraly zańǵa sáıkes zardap shegýshi qaıtys bolǵan jaǵdaıda birjolǵy tólem qaza tapqan adamnyń asy­ra­ýyn­daǵy jaqyn týystaryna ne ony alýǵa quqyǵy bar ózge de adamdarǵa tólenedi.

«Alaıda ókinishke qaraı, jol-kólik oqıǵasy saldarynan adam qaıtys bolǵan jaǵdaıda, onyń asyraýyndaǵy adamdar (ádette, bul balalar) saqtandyrý tólemin alýǵa quqyly ekenin azamattardyń barlyǵy bile bermeıdi. Qaıtys bolǵandardyń týystary mundaı ótinishpen saqtandyrý kompanııasyna sırek júginedi. Osyny paıdalana otyryp, belgili bir tulǵalar syıaqyǵa saqtandyrý kom­panııasynan azamattarǵa saq­tandyrý tólemin alý boıynsha del­daldyq qyzmetter usynady. Bul rette syıaqy mólsheri saqtan­dy­rý tóleminiń 50 paıyzyna jetýi múmkin», dep atap ótti Ásel Ámirbaeva.

Osylaısha, jol-kólik oqıǵa­sy­nan qaıtys bolǵan adam­nyń týystary ótemaqy retinde alatyn aqsha saqtandyrý kompanııa­syna tikeleı júgingende alatyn aq­sha­dan áldeqaıda az bolyp shyǵa­dy.

Negizinde saqtandyrý tólemin alý prosesiniń ózi ashyq, al qajetti qu­jattardyń tizbesi avtokólik ıe­le­riniń jaýapkershiligin mindetti saq­tandyrý týraly zańda egjeı-teg­jeıli sıpattalǵan. Qaıtys bol­ǵan adamnyń asyraýyndaǵy adam­dar ne olardyń ókilderi kór­setilgen somany alý úshin saq­tan­dyrý kompanııasyna ótinish­pen jú­ginýleri qajet.

«Agenttik saqtandyrý kom­pa­nııa­larymen birlesip azamat­tar­dy saqtandyrý tólemin alý máselesi boıynsha olardyń quqyq­­tary týraly habardar etý jumy­syn tu­raq­ty negizde júrgizip oty­ra­dy», dep atap ótti qarjy ret­teý­shisiniń ókili.

Sondaı-aq agenttik kólik ıeleri­­­­niń jaýapkershiligin mindet­ti saq­tan­dyrý týraly zańǵa ózgeris­ter engizdi, endi saqtandyrý kompanııasy adam shyǵyny bolǵan jol-kólik oqıǵasy jaǵdaıynda qaıtys bolǵan adamnyń saqtandyrý tó­le­min júzege asyrý maqsatynda, onyń paıda alýshylaryn aıqyndaý sharalaryn qabyldaýǵa mindetti. Ol úshin saqtandyrý kompanııalaryna tıisti memlekettik organdardan derektermen almasý tetigi ar­qyly qajetti málimetterdi alý­ǵa múmkindik berý josparlanýda.

Osylaısha, qaıtys bolǵan adam­­nyń asyraýyndaǵy adamdar­dy izdeý jáne anyqtaý rásimi saq­­­tandyrý kompanııasynyń min­deti bolady. Iаǵnı saqtandyrý uıymdary saqtandyrý tólemderin qaı­tys bolǵan adamnyń týystaryna tikeleı tóleıdi. Agenttik óki­liniń aıtýynsha, osy úrdis to­lyq jolǵa qoıylǵan kezde ǵana aradaǵy deldaldar isi ózektiligin jo­ǵaltyp, azamattardyń da kózi ashyla bastaıdy.