• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
«Taza Qazaqstan» 10 Sáýir, 2024

Tazalyq – mádenıettiń ólshemi

390 ret
kórsetildi

Elimizde «Taza Qazaqstan» ekologııalyq aksııasy bastaldy. Igi bastama bes aptaǵa sozylmaqshy. Jeti kúnniń ózindik taqyryby men maqsaty belgilengen. Naýqanǵa Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasy aıasynda Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi uıytqy bolǵan.

Memleket basshysy­ Qasym-Jomart To­qa­e­v oblystar men qala­­lar­dyń ákimderine aýmaq­tar­dy abattandyrý, kógaldandyrý jóninde birqatar tapsyrma berdi. Onyń ishinde cý tasqynyna ushyramaǵan oblystar men qala­lar­dyń ákimderine kóshelerdi tazartý, kógaldandyrý jáne eldi mekenderdiń aýmaqtaryn abattandyrý naýqanyn bastaýdy tapsyrdy. Sonymen qatar joldardy retke keltirý mindeti júkteldi. Osyǵan oraı qolǵa alynǵan aksııanyń alǵashqy jumasy «Taza ólke» dep atalyp, óńirlerdegi turǵyndar men qoǵam belsendileri, mekemeler óz aýla-jaıyn tazartýǵa kiristi. 20 sáýirge deıin jalǵasatyn naýqannyń ekinshi aptasyna «Kıeli meken» ataýy berilgen. Bul kúnderi tarıhı-mádenı es­kertkishter aýmaǵyn abattandyrý jumystary júrgiziledi. 27 sáýirge deıingi úshinshi jumaǵa «Jasyl aımaq» taqyryby qo­ıylyp, kóshetter otyr­ǵy­zylyp, aǵashtardyń túbi ákteledi. «О́ne­geli urpaq» deı­tin tórtinshi aptada ardager­ler saraıy men qarttar úı­le­riniń aýmaqtaryn tazartý kóz­del­gen. Sońǵy besinshi aptada «Mól­dir bu­laq» ataýymen ózen-bulaq­tar­dyń­ ar­nasy qoqystan tazartyla­dy.

«Negizgi maqsat – halyq ara­­syn­da qoǵamdyq jáne eko­­­lo­­gııa­lyq mádenıetti qalyp­tas­tyrý, otan­súıgishtik, týǵan jerge jáne qorshaǵan ortaǵa degen jana­shyrlyq pen qurmet qun­dy­lyq­taryn dáripteý. Onyń aıasynda qystan keıin eldi meken­­derdi tazartý jáne abattan­­dyrý jumystaryna azamat­tar­dy keńinen tartý jáne osy is-shara­larǵa belsendi jas­tar­dyń, eriktilerdiń áleýetin ju­myl­dyrý kózdelip otyr. Jalpy, eldi mekenderdi abattandyrý ju­mystary dástúrli túrde júr­­giziledi. Biraq dál osyndaı for­matta aksııa alǵashqy ret uıym­dastyrylyp otyr. Is-sharalar óńirlerdiń ózindik jos­paryna sáıkes apta barysynda ótkiziledi. Negizgi ekpin – árbir aptanyń senbisi. Iаǵnı halyqtyń ártúrli sanatyn keń qamtýymen ótkiziletin negizgi taqyryptyq is-sharalar dál osy kúni ótkizilýge tıis. Sonymen birge aksııa aıasyndaǵy aptanyń árbir kúni jekelegen óńirdiń bas­tamalary júzege asady. Mysaly, 8 sáýir – Almaty qalasy, 9 sáýir – Qyzylorda oblysy, 10 sáýir – Jambyl oblysy, 11 sáýir – Túrkistan oblysy, 12 sáýir – Shymkent qalasy jáne taǵy sol sııaqty», dedi Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi Jastar jáne otbasy isteri komıtetiniń tóraǵasy Qaırat Qambarov.

Joba elordada 13 sáýir men 11 mamyr aralyǵynda «Taza Qa­zaq­stan. Astana – tazalyq pen tár­tiptiń úlgisi» ataýymen ótedi. Eko­logııalyq aılyq aıasynda qa­lany, nóser jáne aryq káriz jelilerin sanıtarlyq ta­zartý, kóshelerdi, trotýarlar men aýmaq­tardy, saıabaqtar men skverlerdegi jasyl jelekterdi kútý boıynsha maý­symdyq agro­­teh­nıkalyq ju­mys­tar júr­gi­ziledi. Sondaı-aq 270 myń­nan astam aǵash otyr­ǵy­zyl­­maqshy.

Búginde aksııaǵa óńirler de bir­tindep qosylyp jatyr. Máse­len, Almaty qalasyndaǵy alǵashqy is-shara «Almaty – biz­­diń ortaq úıimiz» jalpyqala­­lyq naýqany aıasynda ótti. Alyp sha­hardyń 8 shaǵyn aýdanynda kommýnaldyq qyzmetter men merdigerlik uıymdar saıa­baq­tar men parkterde tazalyq ju­mystaryn júrgizdi. Almaty qala­lyq mobıldilik basqarmasy men aýdan ákimdikteri bir aıda 480 baǵ­darsham, 1 765 aıaldama pa­vılonyn retke keltirip, 300 myń sharshy metr joldy jóndeýge kirisedi.

«Bizdiń qala – bizdiń aýla, bizdiń úı» aptalyǵynda 20 myń­nan astam aǵash pen buta kóshe­ti otyrǵyzylady. Aǵash otyr­ǵy­zamyn degenderge kóshet, al jeke úılerdiń qorshaýyn syr­laǵysy keletinderge boıaý beriledi. Osy kezeńde tabıǵatty saqtaýǵa arnalǵan túrli shyǵar­ma­shylyq ári ekologııalyq is-shara ótedi. Onyń qatarynda dámhanalar men meıramhanalardan tamaq qaldyqtaryn jınaý, merzimi ótken dári-dármekti ótkizý sııaqty jobalar bar. Mu­nyń barlyǵy qorshaǵan ortany saqtaýǵa baǵyttalǵan. Jalpy, naýqan bir aıǵa sozylady. Oǵan kommýnaldyq qyzmettiń ju­mysshylary ǵana emes, qala tur­ǵyndary da, kásipkerler de qo­lynan kelgenshe atsalysa alady. Osynda turyp jatqan árbir adam – qalanyń bir bólshegi. Eger bárimiz shahardyń tazalyǵyna, kógaldandyrýǵa úles qossaq, Alma­tymyz budan da kórkeıe túsedi», dedi Almaty qalasy Áýe­­zov aýdandyq kóriktendirý bó­li­miniń bas mamany Ertaı Qurmanǵalıev.

Al Túrkistan oblysynda joba aıasynda 200 myńnan asa kóshet otyrǵyzyldy. Is-shara «Senbilik – tazalyq aınasy» ataýymen uıym­dastyrylyp, jergilikti ákimdikter, barlyq memlekettik meke­me men kásip­kerlik uıymdar, erik­­tiler, aýdan, qaladaǵy jas­tar ortalyqtary da atsalysty. Abat­­tandyrý, kó­galdandyrý jáne tazalyq jumystaryn sapaly júr­giz­begen bılik ókilderine syn-es­kertpe de aıtyldy. Máse­le Túr­kis­­tan oblysy ákimi appa­ra­ty­nyń aptalyq májilisinde arnaıy qaraldy.

Oblys ákiminiń birinshi oryn­basary Zulpyhar Jolda­sovtyń aıtýynsha, Memleket basshysynyń osy salaǵa qatysty tapsyrmalaryn oryndaý maq­sa­tynda 2024–2026 jyly qala­lardy kógal­dan­dy­rý jáne abattandyrý jol kartasy bekitilgen.

Aksııany qoldaǵan Ulytaý oblysyndaǵy 437 eńbek ujymy­nan 6 myńnan astam aǵaıy­n senbilikke shyǵyp, 110 arnaıy tehnıka jumyldyrylyp, 470 gektar aýmaq qoqystan tazartylypty. Jańa qoqys jáshikteri ornatylyp, 965 aǵashtyń qýraǵan butaqtary kesilgen.

Qorshaǵan ortanyń tazaly­ǵyna jaýapkershilikpen qaraý – ár azamattyń basty mindeti. Muny eskergen shymkenttikter de «Taza Qazaqstan» aksııasy aıasynda tazalyq jumystaryn bas­tady. Jıylǵan jurt kóshelerdi sypyryp, aryqtar men jol jıe­gindegi qoqystardy jınap, aıal­damalardyń árin keltirdi.