Almaty oblysy, Talǵar aýdany Nura aýylynda syıymdylyǵy 920 oryndyq orta mektep 1969 jyly paıdalanýǵa berilgen. Mekteptegi qazirgi bala sany 1 134, olardy 117 muǵalim oqytady. Bilim shańyraǵy byltyr kúrdeli jóndeýge jabylyp, mundaǵy 800 oqýshy kórshiles Týǵanbaı aýylyndaǵy №30 orta mektepke 9 aı boıy tasymaldanyp oqytylsa, qalǵan 334 oqýshy aýyldyq ákimdiktiń ǵımaraty men mádenıet úıinde joqtan bar jasap, áýpirimdep oqyǵany ashy aqıqat.
Oqý ornynyń tarlyǵyna qaramastan 2-3 synyp ákimdik tabaldyryǵyn tozdyrsa, Mádenıet úıindegi «synyptardyń» jaǵdaıy tipten soraqy. Dálizdi eski shkaf, synyq sórelermen bólip, qoldan synyp kabınetterin qurastyryp qoıǵan. Eshqandaı talap týraly sóz qozǵaýǵa kelmeıtin «kabınetterde» joǵary synyp oqýshylary bir partaǵa úsh oqýshydan otyrady. Tehnıkalyq bazany bylaı qoıǵanda taqtanyń áreń ilinip turǵanyn baıqaý qıyn emes. Taqta men partanyń arasy bir attam jerde muǵalim artyq qımyl-qozǵalyssyz sabaq ótedi. Ol azdaı araqashyqtyǵy 8 shaqyrymdyq Týǵanbaı aýylyndaǵy mektepke «shapqylaıdy». Osylaısha, 9 aıda tabannan tozǵan muǵalimder men oqýshylar bıylǵy oqý jylyn tarydaı shashyrap júrip támamdaýǵa taıady.
Máseleniń mánisin №12 orta mekteptiń dırektory Erjan Núsipjannan suraǵan edik.
«Jalpy, Nura aýylyndaǵy Báıdibek, Dýlat, Nura-1, Nura-2 dep atalatyn shaǵyn aýdandardan 300 oqýshy mektepke tasymaldanyp oqytylatyn. Mektebimizdiń kúrdeli jóndeýge jabylýyna baılanysty osy oqý jylynda barlyǵyn qosqanda 800 oqýshyny Týǵanbaıdaǵy №30 orta mektepke 5 avtobýspen alyp baryp, alyp qaıtady. Joǵary synyptardaǵy 334 oqýshy aýyldaǵy Mádenıet úıi men aýyldyq ákimdiktiń ǵımaratynda sanıtarlyq norma saqtalmaǵan tar bólmelerde qysylyp-qymtyrylyp oqıdy. Tehnıkalyq baza konteınerde jınalyp tur. Ony qosýǵa da, saqtaýǵa da múmkindik joq. Mádenıet úıiniń kamerasy balalardyń qaýipsizdigin baqylamaıdy. Sol sebepti, bala qaýipsizdigine de alańdaımyz», deıdi mektep dırektory Erjan Qýatuly.
Bor men taqtanyń ǵana kómegimen sabaq ótetin mektep muǵalimderi kórnekilikti qaǵazǵa shyǵaryp kelip, paıdalanýǵa mashyqtalǵan. Al deneshynyqtyrý, hımııa men fızıka pánderi týraly aıtý artyq.
Mektep bitiretin túlekter de arysy Almaty qalasy, berisi О́tegen kenti, Baıserke aýyly men jańa ataýǵa ıe Alataý qalasyna qatynap, testke daıyndalýdan sharshaǵandaryn jasyrmaıdy. Bıyl 11-synypty 27 oqýshy bitiredi. Al mekteptiń kúrdeli jóndeýge jabylýyna baılanysty 0-synyptar múldem ashylmaǵan.
«Mekteptiń jabylýyna baılanysty 60-qa taıaý joǵary synyptaǵy úlgerimi jaqsy oqýshylardy ata-analary qaladaǵy mektepterge tasymaldap oqytyp jatyr. Oǵan aýyl turǵyndarynyń báriniń múmkindigi kele bermeıdi. Sondyqtan bilim sapasyna da keri áser etedi. Áleýmettik jaǵdaıy tómen otbasylar balalaryn alysqa tasymaldaı almaıdy. Oryn joqtyǵynan qosymsha sabaq ótkizilmeıdi. Jospar boıynsha mamyr aıynyń 24-i kúni mektepti qabyldap alýymyz kerek bolǵan. О́kinishke qaraı, áli kúnge deıin qurylystyń jarty jumysy da aıaqtalǵan joq. Aldaǵy 3 jarym aıda qalaı aıaqtalatyny belgisiz. Myna qarqynmen jańa oqý jylynda kóship-qonyp bastamasaq bolǵany», – deıdi mektep basshysy.
Bilim sapasymen qosa, joldyń qaýipsizdigi de ustazdar men ata-analardy alańdatyp, sary ýaıymǵa salyp keledi. Balalardyń tártibi men tárbıe saǵatyna, sport pen ónerge baýlýǵa da jyl boıy múmkindik bolmaǵan. Qystan dirdektep shyqqandaryn da umytpaq emes.
Toǵyz aı tarydaı shashyrap oqý jylyn aıaqtaǵan ustazdar men oqýshylardyń, ata-analardyń jalǵyz-aq tilegi bar. Ol – ózderi saryla kútip júrgen mekteptiń qurylysy sapaly aıaqtalyp, jańa oqý jylyn jaıly mektepte bastaý. Alaıda mamyr aıynda kúrdeli jóndeý aıaqtalýy tıis mektepte jumys sylbyr, tipten qurylystyń jartysyna jýyqtamaǵany taıǵa tańba basqandaı kórinip tur. Ony jumysshylar eńbekaqylarynyń ýaqtyly berilmeýimen baılanystyrady.
«Qystaı ishki jumystardy aıaqtaýǵa bolar edi, oǵan merdiger kompanııa jumysshylardyń eńbekaqysyn bermedi. 50 adamnan osy kúni on shaqtysy ǵana qaldy. Sonyń saldarynan jumys ónbeı otyr», deıdi brıgadır Serik Smaǵulov.
Biz oryn alǵan máselege baılanysty mektep qurylysyna jaýapty merdiger «SHEBERBUILD» JShS-nyń joba jetekshisi Marat Qojamqulovpen habarlasqan edik. Ol osy ýaqytta úsh qabatty nysannyń birneshe bloginde qabyrǵa men tóbesiniń ishki árleý jumysy, syrtqy qasbeti jasalyp jatqanyn, sonymen qatar elektrmontajdaý, ishki qabyrǵalardy qalaý jáne sylaý, ákteý jumystary jandana túskenin aıtty. Nysannyń syrtqy abattandyrý jumysy qarqyn alyp, mektep aınalasyndaǵy qoqystar túgel tazartylyp jatqanyn habarlady.
«Mamyrdyń 13-inen bastap jumysshylar sany 50-60-qa jetip, nysandy bir aı merzimge keshiktirip, ıaǵnı maýsymnyń aıaǵyna deıin tapsyryp berýge tyrysamyz», – dedi Marat Qojamqulov.
Toǵyz aı boıy turalap, belgilengen merziminen keshigip jatqan bul jobaǵa 1 mlrd 10 mln teńge bólingen.
Jylǵa jýyqtasa da eńbekaqysyn ala almaǵan jumysshylardyń zaryna «Amanat» partııalyq baqylaý komıssııasy qulaq túrip, jalaqy boıynsha 25 mln teńge qaryzdy qaıtarýǵa kómekteskeni týraly oblystyq «Amanat» partııasynyń baspasóz qyzmeti málimdedi.
Talǵar aýdany Nura aýylyndaǵy mektep qurylysymen aınalysqan 12 qurylysshy bes aı boıy jalaqylaryn ala almaı kelgen. Olar jalaqylarynyń keshikkenine qaramastan, eshbir úzilissiz jumys kestesine saı eńbek etken. Alaıda basshylarymen bolǵan kelissóz eshqandaı nátıje bermegennen keıin qurylysshylar «Amanat» partııasynan kómek suraǵan.
«Partııadan kómek suramas buryn, bul adamdar birneshe ret óz basshylyǵymen tikeleı sóılesýge tyrysqan. Alaıda olar ýaqytty sozyp, jumysshylarmen kezdesýden qashqan. Osylaısha, bas-aıaǵy 12 adam bizden kómek surady. Biz qurylys alańyn qarap shyqtyq, kompanııa dırektoryna habarlastyq, sodan keıin jalaqy boıynsha barlyq qaryz óteldi. Nátıjesinde, jumysshylarǵa berilgen eńbekaqynyń jalpy somasy 25 mln teńgeni qurady», deıdi «Amanat»-tyń oblystyq fılıalynyń partııalyq baqylaý ınspektory Tımýr Núkebaev.
Parııa ókilderi nysandy aralap, atqarylyp jatqan jumyspen tanysty. Qazirgi ýaqytta mektep qurylysy jalǵasyp, qurylysshylar ishki árleý jumysyna kirisken.
«Meniń qyzym 4-synypta, Týǵanbaı aýylyna baryp oqıdy. Mektebimizdiń kúrdeli jóndeý jumysy ótken jyldyń 16 mamyrynda bastalyp, bıyl osy ýaqytta aıaqtalýǵa tıis edi. Bekitilgen merzim bitti. Jumys óte baıaý júrgizilýde. Myna túrimen qyrkúıektiń 1-ine daıyn bolady degenge sene almaımyz. Bizdiń balalar qashanǵy basqa aýylǵa baryp oqıdy? Onda sabaq úsh aýysymda oqytylady. Balalarymyzdyń bilim sapasy men joldaǵy qaýipsizdigine kim jaýap beredi?», dep nalıdy bastaýysh synyp oqýshysynyń anasy Madına Abaıqyzy.
Osylaısha, qyrýar qarjyǵa jasalyp jatqan mektep qurylysynyń ýaqtyly aıaqtalyp, jańa oqý jylyna saqadaı saı bolýy aýyl turǵyndarynyń basty armanyna aınalyp otyr.
Almaty oblysy