ASTANA. 25 sáýir. Búgin 00.00-de 26 sáýirge taǵaıyndalǵan kezekten tys Prezıdent saılaýyna qatysatyn kandıdattardyń úgit-nasıhat naýqany aıaqtaldy. Osyǵan oraı «Tynyshtyq kúni» jarııalandy. Bul traly «QazAqparat» habarlady.
«Búgin kandıdattarǵa da, olardy qoldaýshy azamattarǵa da qandaı da bir úgit jumystaryn júrgizýge tyıym salynady», - delingen habarlamada.
Kandıdattarǵa saılaýaldy naýqanyn júrgizýge tyıym salý «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaý týraly» Konstıtýsııalyq zań normasymen (27-bap, 2-tarmaq) jáne «2015 jylǵy 26 sáýirge taǵaıyndalǵan Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýyna ázirlik jáne ony ótkizýdiń negizgi is-sharalarynyń kúntizbelik josparyn bekitý týraly» QR OSK qaýlysymen belgilengen.
Ortalyq saılaý komıssııasnyń qaýlysynda saılaýaldy úgitin júrgizý tirkeý merzimi aıaqtalǵan sátten bastap, saılaý aldyndaǵy kúni jergilikti ýaqytpen nol saǵatta aıaqtalatyny (2015 jylǵy 26 naýryzda bastalyp, 2015 jylǵy 25 sáýirde saǵat 00.00-de aıaqtalady) aıtylǵan.
Qazaqstan Prezıdentiniń kezekten tys saılaýyna nebári 1 kún ǵana qaldy. 26 sáýirde tańerteń saǵat 7.00-den bastap Qazaqstan azamattary ózderi qalaǵan kandıdatqa daýys bere bastaıdy. QR Ortalyq saılaý komıssııasynyń ókilderi eldegi barlyq saılaý ýchaskeleriniń daýys berý kúnine daıyn ekendigin málimdedi.
2015 jylǵy 14 aqpanda Qazaqstan halqy Assambleıasynyń Keńesi 2015 jyly Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýyn ótkizý týraly bastama kóterdi. 18 aqpanda QR Parlamenti Májilisi Memleket basshysyna QHA Keńesiniń bastamasyn qoldaý týraly ótinish bildirdi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaevtyń 2015 jylǵy 25 aqpandaǵy «Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýyn taǵaıyndaý týraly» Jarlyǵyna sáıkes Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýy 2015 jyldyń 26 sáýirine taǵaıyndaldy.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenttigine kandıdattardy usyný respýblıkalyq qoǵamdyq birlestikterdiń joǵary organdary jáne azamattar ózin-ózi usyný jolymen júzege asyryldy. Ol saılaý taǵaıyndalǵan kúnnen keıingi kúni - 2015 jylǵy 26 aqpannan bastaldy jáne 2015 jylǵy 15 naýryzda aıaqtaldy.
Ortalyq saılaý komıssııasynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenttigine kandıdat retinde barlyǵy 27 úmitker tirkeldi.
Qazirgi tańda Qazaqstan Prezıdenti saılaýyna 3 kandıdat úmitti: «Nur Otan» partııasynyń atynan Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nazarbaev Nursultan Ábishuly, Qazaqstan Kommýnıstik halyq partııasy atynan Memlekettik, bank mekemeleri men qoǵamdyq qyzmet kórsetý qyzmetkerleri kásipodaǵy Aqmola oblystyq fılıalynyń tóraǵasy Turǵyn Ysqaquly Syzdyqov jáne ózin-ózi usynǵan Qazaqstan kásipodaqtary federasııasynyń tóraǵasy Qusaıynov Ábilǵazy Qalıaqparuly.
Saılaý qarsańyndaǵy, sondaı-aq saılaý kúni quqyq buzýshylyqtardyń aldyn alý maqsatynda saılaý prosesiniń barlyq qatysýshylarynyń nazaryn kelesi zańnama normalaryna aýdaramyz.
«Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy saılaý týraly» QR Konstıtýsııalyq zańnyń 27-babynyń 2-tarmaǵyna sáıkes, úgit-nasıhat saılaý bolatyn kúnniń aldyndaǵy kúngi jergilikti ýaqyt boıynsha, ıaǵnı, 2015 jylǵy 25 sáýirdegi saǵat 00.00-de aıaqtaldy.
Osy zańnyń 32-babyna sáıkes saılaý bolatyn kúni jáne onyń qarsańyndaǵy kúni kez kelgen úgitke tyıym salynady.
Daýys beriletin kún aldyndaǵy bes kún ishinde jáne daýys beriletin kúni buqaralyq aqparat quraldarynda qoǵamdyq pikirge suraý salý nátıjelerin, saılaý nátıjeleriniń boljamyn, saılaýǵa baılanysty ózge de zertteýlerdi jarııalaýǵa jol berilmeıdi. Saılaý kúni daýys beriletin úı-jaıda nemese daýys berý pýnktinde qoǵamdyq pikirge suraý salýǵa tyıym salynady (Konstıtýsııalyq zańnyń 28-babynyń 9-tarmaǵy).
Sondaı-aq Konstıtýsııalyq zańnyń 39-babynyń 2-tarmaǵyna saı daýys berýge arnalǵan úı-jaıdaǵy adamdar daýys berýdi ótkizý jónindegi komıssııa belgilegen erejelerdi qatań saqtaýǵa mindetti. Tıisti saılaý komıssııasynyń tóraǵasy tártipke jaýapty bolady jáne Konstıtýsııalyq zańnyń erejelerin buzyp, daýys berýdi ótkizýge kedergi keltirgen kez-kelgen adamnyń ol jerden ketýin talap etýge quqyly. Daýys berý kúni daýys berýge arnalǵan úı-jaıda saılaý prosesine qatysy joq bógde adamdardyń bolýyna tyıym salynady.
Saılaý bıýlletenderin ýchaskelik saılaý komıssııalaryna aýmaqtyq saılaý komıssııalarymen saılaýǵa keminde bir kún qalǵanda - 2015 jylǵy 24 sáýirden keshiktirmeı jetkiziledi. Daýys berý ýchaskelik saılaý komıssııalarynda saılaý kúni, 2015 jylǵy 26 sáýirde jergilikti ýaqyt boıynsha 07-00-den 20-00 saǵatqa deıin ótkiziledi.
Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń kezekten tys saılaýyn shet memleketterdiń, halyqaralyq uıymdar men sheteldik BAQ ókilderiniń 1026 baıqaýshysy baqylaıdy. Ortalyq saılaý komıssııasy 858 baıqaýshyny akkredıttedi. Olardyń 293-i - EQYU/DIAQB mıssııasynyń, 410-y - TMD mıssııasynyń jáne 10-y - ShYU mıssııasynyń, 15-i - Túrkitildes memleketter yntymaqtastyǵy keńesiniń, 11-i - Túrkitildes elder Parlamenttik Assambleıasynyń, 3-eýi - Islam yntymaqtastyǵy uıymynyń ókilderi jáne 37 shet memleketten 116 baıqaýshy bar. Munan bólek, Qazaqstan Respýblıkasy Syrtqy ister mınıstrliginde 37 memleketten buqaralyq aqparat quraldarynyń 168 ókili akkredıttelgen.
Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti saılaýynyń qorytyndylary saılaý ótkizilgennen keıin jeti kún merzimnen, ıaǵnı 2015 jylǵy 3 mamyrdan keshiktirmeı anyqtalady. Saılanǵan Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdentin tirkeý saılaý ótkizilgen kúnnen bastap jeti kún merzim ishinde 2015 jylǵy 3 mamyrdan keshiktirmeı júzege asyrylady.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdentin saılaý qorytyndylary týraly habar buqaralyq aqparat quraldarynda Saılaý ótkizilgen kúnnen bastap on kúnnen keshiktirmeı, ıaǵnı 2015 jylǵy 6 mamyrdan keshiktirmeı jarııalanady.
Qurysh Nurymbet.