Jetisýda seh pen zaýyt kóbeıip keledi. Máselen, «Klass steklo» shaǵyn kásiporny áınek úgindisin balqytyp, jip ıirip, qurylys materıaldaryna paıdalanady. Búginde ónimin ózge ónirlerge de tasymaldap, bolashaqta úlken zaýytqa aınalýdy kózdep otyr. Onyń ústine buǵan suranys ta joǵary.
Innovasııalyq jobalar konkýrsynyń negizinde 5 mln teńge memlekettik grant utyp, shyny qaldyqtardy qaıta óńdep, kásibin damytyp otyrǵandardyń biri – osy «Klass steklo» JShS. Shaǵyn seh 2012 jyldan beri jumys istep keledi. On jyldan asa tarıhy bar óndiris orny jyl saıyn ónim kólemin ulǵaıtyp jatyr.
«Memlekettik grant somasyna Qytaıdan qajetti jabdyqtar satyp aldyq. Synǵan áınekten shyny talshyqtaryn shyǵaramyz. Sondyqtan bizdiń jobamyz «jasyl ekonomıka» salasyna qatysty. Bul óz kezeginde aımaqtyń ekologııalyq tepe-teńdigin saqtaýǵa úles qosady dep esepteımin. Qazir sehta kúnine 300 kg shyny talshyǵy shyǵarylady. Ony qurylys fırmalary qurylys armatýralaryn ázirleýge qajet materıal retinde satyp alyp jatyr», deıdi kásiporyn basshysy Danıl Kım.
Aıtýynsha, zaýytta jınalǵan áınek synyqtary usaqtalyp, jýylǵan soń 1 300 gradýstyq ystyqta qyzdyrylady. Balqytylǵan shyny súzgiden ótkizilgennen keıin, arnaıy qospa qosylyp, úzilmeıtin jip óndiriledi. Qurylysqa asa qajetti bul jiptiń basty ereksheligi – múlde shirimeıdi, otqa tússe de janbaıdy. Búginde atalǵan kásiporynda 7 adam turaqty jumys isteıdi. Aıyna 10 myń kıloǵa tarta jip óńdeıdi. Shyny týraıtyn jáne sehqa qajet ózge de qurylǵylardy «Kásipkerlikti damytý» baǵdarlamasy aıasynda berilgen grantqa satyp alǵan. Olar qoqysqa tastalǵan ónimderdi qaıta óńdep, tabys taýyp qana qoımaı, ekologııany jaqsartýǵa da úlken úles qosyp keledi.
«Bizdiń kásiporynda óndirilgen bul ónim qurylys salasynda keńinen qoldanylady. Kóbinde beton jáne kirpish syndy quımalardyń arasyna qosylyp, tor toqyp, armatýra ázirleýge deıin paıdalanylady. Sonymen qatar ekologııalyq turǵydan da taza jáne toq ótkizbeıtin qasıeti bar. Sol úshin energetıka salasynda da suranys joǵary. Búginde ónimge Almaty, Shymkent, Taraz qalalaryndaǵy óndiris oryndary men Reseı elinen tapsyrys kóp túsip jatyr», deıdi kásiporyn dırektory.
Seh qyzmetkerleriniń aıtýynsha, ystyqqa tózimdi shyny talshyqtary qanyqpaǵan polıefırmen, vınıl efırimen, epoksıdti jáne fenoldy shaıyrlarmen úılesimdi. Ol qaıyq, keme, ushaq, avtomobıl bólshegi, panel, rezervýarlardy jasaý úshin keńinen qoldanylady. Qazir óndirisin órkendetýge beıil kásipkerlerge memleket tarapynan qoldaý kóp. Jumys bastaǵanyna birneshe jyldyń júzi bolǵan bul kásiporyn ár mezgil memlekettiń qarjylaı qoldaýyna ıe bolyp keledi.
«Paıyzdyq mólsherlemeni sýbsıdııalaýda 249 jobaǵa, ishinara kepildendirýde 118 jobaǵa qoldaý kórsetildi. Odan bólek, 5 mln teńgelik grant berýde 3 jobany qamtý josparlanǵan. Osy jobalardyń negizinde óńirde 450-den astam jumys orny qurylady. Oǵan qosa ınjenerlik-ınfraqurylym júrgizýge qatysty 2 jobaǵa 50,7 mln teńge qarastyryldy. Keler jyly da osyndaı jumystar jalǵasady. Kásibin órkendetýdiń retin tappaı otyrǵan azamattar usynys bildirse bolady», deıdi oblystyq Kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasynyń bólim basshysy Ashat Káribaev.
Memlekettik grant utyp, jıhaz jasaıtyn seh ashyp, sharýasyn shalqytyp otyrǵandardyń biri – taldyqorǵandyq jeke kásipker Dáýlet Qumarhan. Ol memleketten alǵan qaıtarymsyz grantqa sıfrlyq júıe arqyly basqarylatyn stanoktar ákelip ornatqan.
«Jıhaz jasaýmen burynnan aınalysamyn. Buǵan deıin jıhazdyń betki qasbetin Almatydan tapsyryspen aldyratynbyz. Keıde ony uzaq kútip, jumys turyp qalatyn. Endi memleketten kórsetilgen qarjylaı qoldaý nátıjesinde jıhazdyń betki qabatyn óz sehymyzda jasaı bastadyq. Dál osyndaı ámbebap jabdyqta ádemi ishki esikter jasaý da josparymda bar», deıdi kásipker.
2024 jyly 9 aıdyń ózinde shaǵyn jáne orta kásipkerlik sýbektileriniń sany 60-tan asqan. Kásip ashyp, sharýasyn dóńgeletem degenderge Úkimetten qoldaý kórsetilip jatyr. Oblystyq Kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasynyń málimetinshe bıyl shaǵyn jáne orta kásipkerlikti qarjylaı qoldaýǵa 7,4 mlrd teńge bólingen.
Jetisý oblysy