Tóken qarııa úı irgesindegi dúkeninde qaryz-quryz jazylǵan qalyń kók dápterdi paraqtap otyr. Ár betin ashqan saıyn júıkesi júndeı tútiledi. Azyq-túlikti ósimsiz nesıege alyp, onysyn aılap, jyldap tólemeıtinder qanshama. Bireýleri qaryzynyń ústine qaryz jamaýmen júr, ekinshi bireýler «áne tóleımin, mine tóleımin» dep dińkeletip-aq bitti. 300 myń, 400 myń teńgege deıin qaryzǵa batqandar bar. Kópshiligi joq-juqanalar.
Qaryzǵa bermese taǵy bolmaıdy, saýda júrmeıdi. Aqshasy barlardyń kóbi sýper, gıpermarketter turǵanda munyń japyraıǵan jupyny dúkenin qaıtsin? Jalpy, dúkenin «óltirmeı» turǵandar – jazdyryp alýshylar. Sondyqtan bul qaryz alýshylarǵa, olar buǵan kiriptar.
Tóken qarııa qolyndaǵy kók dápterdi qoıa bergende boıy syryqtaı, saqal-murty ósińki bir beıtanys «assalaýmaǵaleıkú-ú-úúm» dep kirip keldi.
– Ýaǵaleıkúmassalam.
– Sizderde baqyt satyla ma? – dedi beıtanys adam.
– Ol ne?
– Adamdar ómir boıy qol sozyp ótetin kádimgi baqyt.
Tóken qarııa bógde kisiniń aqyl-esiniń bútindigine kúmándana qarady da, ne bolsa da aldap-sýlap shyǵaryp salý qamymen:
– Jo-joq, bizde baqyt satylmaıdy, – dedi de, eriksiz myrs etti.
– Nege myrs ettińiz?
– Dárihanaǵa baryp nan suraǵandaı bolyp tursyń ǵoı. Soǵan, jaı...
– Jaraıdy delik, degenmen baqyt bolsa satyńyz.
– Bizde ondaı «taýar» joq. Bolýy da múmkin emes. Túsinesiz be, baqyt bastaǵy ıgilikti seziný, barǵa shynaıy peıilmen qanaǵattaný, qoldaǵynyń qadirin jete túısiný ǵana. Baqyt Allanyń bergenin sezine alatyn kókirekte ǵana bolady, mynandaı dúkende emes, qaraǵym. Bizde álgi sen izdegenniń balamasy ǵana bar.
– Ol ne sonda?
– Baqytty bolyp kóriný satylady bizde.
– Oıbaı, ataı kórmeńiz, kerek emes, baqytty bolyp kórinýden sharshadym. Myna qoǵam baqytty bolyp kórinýden jarysqa túsip jantalasqandardyń ystyq deminen býlanyp, ashy terinen sasyp tur. Men osydan qashyp júrmin. Budan meni shyn baqyt qana qutqarady.
– Shyn baqytty tabý ońaı ma?
– Menińshe, ońaı.
– Ońaı bolsa tappaısyń ba...
– Meniń baqytym myna sizdiń aldyńyzda jatqan qalyń kók dápterdiń ishinde.
– Qalaısha?
– Maǵan ózińizge aqshalaı qaryz jandardyń ishindegi shyn muqtajdardyń barlyǵynyń bereshegin tólep ketýime jaǵdaı jasap berińiz. Sonda men de baqyttyń juparyn jutamyn, osy iste ádiletti bolsańyz, siz de baqyttyń ańqyǵan ıisin ıiskeısiz.
Beıtanys jannyń úzirin oryndaýǵa Tóken qarııa kóp áýrelengen joq. Kúnde eseptep, kóńilinen kókteı ótkizip júrgen máselesi: qaryz alýshylardyń bárin jaqsy tanıtyn dúkenshi áleýmettik jaǵdaılary nashar, qarjyǵa, rýhanı qoldaýǵa muqtaj dep biletin otyzdan astam adamnyń barlyq jıyntyq bereshek aqshasynyń kólemin appaq paraqqa ádemilep jazyp berdi: 3 mıllıon 200 myń 440 teńge.
Baqytyn izdegen adam býma-býma aqshany jan qaltasynan birinen soń birin sýyryp Tóken qarııanyń aldyna tastady.
– Sanap alyńyz.
– Jaraıdy, – dep aqsha sanaýǵa kirisken Tóken ózine usynylǵan qarjydan 2 mıllıon aldy da, qalǵanyn ózine qaıtaryp berdi.
– Nege bulaı ettińiz?
– Qalǵan 1 mıllıon 200 myń 440 teńge qaryzdy óz esebimnen jabamyn, óıtkeni baqytty saǵan túgel satyp jibere almaımyn.
– A, solaı ma? Jo-joq, men oǵan kóne almaımyn, dúken sizdiki, joq-juqanalar aldyńyzǵa áli talaı keledi, sol kezde olarǵa qolushyn sozyp, sonyń arqasynda baqytqa kenele beresiz, al men aýmaly-tókpeli kóńil kúıde júretin, birde bar, birde joq adammyn, búgin meniń jolyma turmańyz, – dedi de dúkenshiden bir tıyn da qaıtaryp almady.
Tóken qarııa qaıtadan aqsha sanap, ony 3 mıllıon 200 myń 440 teńgege toltyryp, qalǵanyn qaıtaryp bermek bolǵanda álgi adamdy tappaı qaldy. Bul ony izdep júgire basyp tysqa shyǵyp edi, qap-qara «mersedes» ornynan julqyna qozǵalyp, qas pen kózdiń arasynda ǵaıyp boldy.
Tóken dúkenine qaıta kirgende ústeliniń ústinde bir paraq qaǵaz jatty. Onda bylaı dep jazylypty: «Siz kórsetken aqshadan artylǵanyn meniń esebimnen joq-juqanalarǵa kómek retinde berip turarsyz. Baqyttyń quny aqshamen ólshenbeıdi. Desek te mende bary aqsha ǵana, sony beıtanys jandarǵa berý arqyly baqytqa janasyp kórsem dep júrgen janmyn. Búgin alǵashqy qadamymdy jasadym. О́mirde búgingideı qýanyshqa kenelip kórgen emespin».
Tóken qarııa bul jaǵdaıatty qaryzdary ótelgen jandarǵa jolyqqanda aıtqanda olardyń qýanǵanyn kórýdiń ózi úlken baqyt edi. Belgisiz adam sodan keıin qaıta tóbe kórsetken joq. Tóken qarııa ómirden ótkenshe beıtanys jannyń álgi is-áreketinen sabaq alyp, qaıyrymdylyq, jaqsylyq jasaýdan tanbady. Baqyt qaıyrymdylyqtyń ózeginde, ıgi nıettiń, izgiliktiń ishki ıiriminde jatatynyn aıtýmen ótti. Janyna qansha sýper, gıpermarketter salynsa da, Tóken qarııanyń dúkeni qyzmet kórsetýin toqtatpady.