Búgin Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev quqyq qorǵaý organdarynyń keńeıtilgen alqa májilisine qatysyp, ádiletti jáne qaýipsiz qoǵam qurýdaǵy quqyq ústemdiginiń róline toqtaldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Prezıdent óz sózinde quqyqtyq mádenıetti kóterý jáne zańnyń ústemdigin ornyqtyrý – el damýynyń berik negizi ekenin atap ótti.
«Ádiletti ári qaýipsiz Qazaqstandy qurý úshin zań men tártip ústemdigin túbegeıli ornyqtyrý kerek. Bul – barsha azamattyń múddesin, quqyǵy men bostandyǵyn qorǵaýdyń myzǵymas tiregi. Qoǵamnyń quqyqtyq mádenıetin arttyryp, quqyq qorǵaý júıesin jetildirý qajet. Bul – aýqymy keń mańyzdy mindet. Endi osy jumystyń negizgi basymdyqtaryna toqtalaıyn. Birinshiden. Biz «Zań jáne tártip» qaǵıdatyn jappaı dáripteýimiz kerek. Qazaq halqy qaı zamanda da zańǵa bas ıgen, dala zańyn saqtaǵan halyq. Bul – bizdiń qanymyzǵa sińgen qasıet», dedi Memleket basshysy.
Memleket basshysy quqyqtyq sana men mádenıetti qalyptastyrýda halqymyzdyń tarıhı tájirıbesine súıenýdiń mańyzyn atap ótti. Ol qazaq dalasynyń ejelden zańmen ómir súrgen órkenıetti qoǵam bolǵanyn eske saldy.
«Túrik qaǵanaty, Altyn Orda men Qazaq handyǵy myqty memlekettik qurylymy, biregeı quqyqtyq júıesi bar qýatty el bolǵany bárimizge aıan. Qasym hannyń qasqa jolyn, Esim hannyń eski jolyn, Áz Táýkeniń Jeti jarǵysyn Uly dalanyń konstıtýsııasy deýge bolady. Atadan balaǵa jalǵasqan bul zańdar memlekettilik dástúrin nyǵaıta otyryp, qoǵamdyq damýǵa erekshe yqpal etken. Uly dalada erkindik pen ádildik, ar-namys pen adamgershilik, tileýlestik pen jaýapkershilik bárinen bıik turǵan. Sondyqtan «Zań jáne tártip» qaǵıdaty ultymyzdyń rýhy men dúnıetanymyna tolyq saı keledi. Biz ata-babamyzdyń biregeı quqyqtyq muralaryn muqııat zerdelep, jan-jaqty nasıhattaýymyz kerek. Bul – halqymyzdyń quqyqtyq sana-sezimin arttyratyn mańyzdy faktordyń biri», dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Sonymen qatar Qasym-Jomart Toqaev quqyqty saqtaý – tek zańmen jazalaý emes, sonymen qatar qoǵamnyń ishki mádenıetiniń aınasy ekenin atap ótti. Ol zań men tártipti májbúrleýmen emes, sanaly túrde ustanatyn orta qalyptastyrý qajet ekenin aıtty.
«Zań – qysym kórsetýge nemese qýdalaýǵa arnalǵan qural emes. Zań – ár adamnyń quqyǵy men bostandyǵynyń qorǵany. Biz osy aqıqatty tereń túsinetin azamattyq jáne mádenı orta qalyptastyrýymyz qajet. Tártip – jalpyǵa ortaq qundylyqqa, al zańǵa baǵyný – árkimniń ómir saltyna aınalýǵa tıis. Memlekettik apparat pen búkil qoǵam jumylyp jumys istese, elimiz kózdegen maqsatyna jetedi. Ozyq oıly ult bolý úshin ádeptilik, ózara qurmet, ustamdylyq, sypaıylyq sııaqty qasıetterdi barynsha dáriptegen jón. Azamattarymyz ádep pen zańdy májbúrlikpen emes, sanaly túrde saqtaýy kerek», dedi Prezıdent.
Sondaı-aq, Qasym-Jomart Toqaev turmystyq zorlyq-zombylyq, esirtki saýdasy, lýdomanııa, vandalızm syndy áleýmettik problemalarmen kúres zańǵa baǵynatyn qoǵam arqyly ǵana nátıjeli bolatynyn aıtty.
«Zań men tártip basty qundylyqqa aınalsa, turmystyq zorlyq-zombylyq, vandalızm, esirtki saýdasy, lýdomanııa sııaqty qaterlerdiń tamyryna balta shabylady. Biz byltyr Ulttyq quryltaıda osy áleýmettik keseldermen ymyrasyz kúres máselesin talqyladyq. О́skeleń urpaqtyń boıyna jasampazdyq qasıetterdi sińirip, olardy tártipke baýlý qajet. Bul – ata-analar men bilim berý júıesiniń ortaq mindeti. Balalar qoǵamdyq qundylyqtardyń mán-maǵynasyn ustazynan úırenedi. Olardyń minez-qulqy negizinen mektep qabyrǵasynda qalyptasady. Sondyqtan Úkimet bilim mekemelerindegi tárbıe jumysyn qaıta zerdelep qaraýy kerek. Jas urpaqty zańdy syılaýǵa úıretý máselesine basa mán bergen jón. Balalar mektepten «Adal azamat» bolyp shyǵýy qajet», dedi Qasym-Jomart Toqaev.