Premer-mınıstr Oljas Bektenov Memleket basshysynyń mashına jasaýdy damytý jáne ımportty almastyrý jónindegi tapsyrmalary aıasynda Eýropa, Kanada jáne AQSh-tyń aýylsharýashylyq tehnıkalaryn shyǵaratyn jetekshi kompanııalary basshylarymen kezdesý ótkizdi. Kezdesýge qatysýshylar ónerkásip kooperasııasyn tereńdetý, óndiristi lokalızasııalaý jáne otandyq kásiporyndarǵa zamanaýı agrotehnologııalar engizý máselelerin talqylady, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Premer-mınıstr agrarlyq sektordyń ósip kele jatqan qajettilikteri aýyl sharýashylyǵy tehnıkasynyń turaqty jáne boljamdy naryǵyn qalyptastyratynyn atap ótti. Qazaqstan aýyl sharýashylyǵy alqaptarynyń kólemi boıynsha álemde altynshy orynda. Egis alqaptary shamamen 24 mln gektardy quraıdy. О́tken jyly aýyl sharýashylyǵynyń jalpy óniminiń kólemi 9 trln teńgeden asyp, 6%-dan astamǵa ósti. Astyq jınaý 26 mln tonnaǵa, maıly daqyldar 5 mln tonnaǵa jetti.
«Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev aýyl sharýashylyǵy salasynyń tehnologııalyq áleýetin damytý men ony arttyrý máselesine aıryqsha mán beredi. О́ndiris kóleminiń ósýi, ónimdiliktiń artýy jáne eksporttyq jetkizilimderdiń keńeıýi sharýalardy tehnıkalyq jabdyqtaýǵa qoıylatyn talaptardy kúsheıtip jatyr. Sondyqtan tehnıkany jańartý, onyń qoljetimdiligin qamtamasyz etý, otandyq óndirýshilerdi yntalandyrý salanyń ári qaraı damýynyń negizgi sharttary retinde qarastyrylady. Qazaqstannyń jetekshi sheteldik óndirýshilermen seriktestigi turaqty ári ózara tıimdi sıpatqa ıe jáne uzaqmerzimdi kooperasııaǵa baǵdarlanǵan. Úkimet jobalardy lokalızasııalaýdan bastap syrtqy naryqtarǵa shyǵýǵa deıingi barlyq kezeńde qoldaý arqyly jańa óndirister qurý úshin qolaıly jaǵdaı jasaýǵa daıyn», dep atap ótti Oljas Bektenov.
Elimizdiń egis alqaptarynda 130 myńnan astam traktor, shamamen 30 myń kombaın jáne 200 myńnan astam tirkemeli jáne aspaly tehnıka birligi paıdalanylyp jatyr. Bul rette ótken jyldyń qorytyndysy boıynsha tehnıka parkin jańartý deńgeıi 6,5%-dy qurady. Nysanaly maqsat – bul kórsetkishti jyl saıyn 10%-ǵa deıin jetkizý. Osy maqsatta memleket tarapynan qoldaý sharalarynyń júıeli tetigi qalyptastyrylǵan, onyń ishinde tehnıka satyp alýǵa jumsalatyn shyǵyndardyń 30%-na deıin sýbsıdııalaý, kredıtter men lızıng boıynsha júktemeni tómendetý, sondaı-aq otandyq óndiristegi tehnıka úshin 5% mólsherlememen jeńildetilgen qarjylandyrý usyný qarastyrylǵan. Qabyldanyp jatqan sharalar qazirdiń ózinde nátıje berýde – sońǵy eki jylda otandyq tehnıka satý kólemi 35%-ǵa artyp, 7,7 myńnan 10,4 myń birlikke deıin ósti. Sonymen qatar suranys qurylymy anaǵurlym kúrdeli ári joǵary tehnologııalyq mashınalarǵa qaraı aýysyp jatyr. Búginde jyl saıyn 8 myńnan astam traktor jáne 1,2 myń kombaın shyǵaratyn 8 iri kásiporyn jumys istep tur. Ishki naryqtaǵy otandyq tehnıkanyń úlesi shamamen 90%-ǵa jetti.
Ákimdikterde úılestirý joq: Úkimet basshysy jergilikti jerdegi kemshilikterdi atap ótti
Halyqaralyq seriktester lokalızasııany odan ári tereńdetýge, tehnologııalar transferine, servıstik ınfraqurylymdy damytýǵa jáne Qazaqstan naryǵynda qatysýdy keńeıtýge qyzyǵýshylyq bildirdi. Tolyq tehnologııalyq tizbekti qalyptastyrý jáne otandyq sharýalar úshin zamanaýı joǵary tehnologııalyq jabdyqtardyń qoljetimdiligin arttyrý máseleleri talqylandy.
«Prezıdent pen Úkimettiń dáıekti ónerkásiptik saıasaty senimge berik negiz qalap otyr. Aldymen elimizge naryq kóshbasshysy John Deere keldi, mundaı jetistik ózgelerge kúshti sıgnal boldy: búgin biz basqa da jahandyq oıynshylardyń kelip jatqanyn kórip otyrmyz. Biz jańa tehnologııalardy qabyldap, ozyq standarttardy engizýge, tehnıkalyq mamandarymyzdyń biliktiligin arttyryp, fermerlerdi otandyq óndiristiń joǵary tehnologııalyq mashınalarymen qamtamasyz etýge daıynbyz», dedi «AgromashHoldıng KZ» AQ prezıdenti Dınara Shúkijanova.
«Biz Qazaqstannyń uzaqmerzimdi yntymaqtastyqqa ashyqtyǵyn jáne ınvestorlar úshin jasalyp jatqan jaǵdaıdy joǵary baǵalaımyz. Byltyrǵy qarashada qol qoıylǵan Qostanaıdaǵy óndiristi lokalızasııalaý jónindegi strategııalyq kelisim seriktestigimizdegi mańyzdy qadam boldy. Bizdiń kompanııa aldaǵy jyldary 3 myńǵa jýyq tehnıka shyǵarýdy josparlap otyr. John Deere Qazaqstandy Ortalyq Azııadaǵy negizgi strategııalyq áriptes retinde qarastyrady. Biz óndiristi odan ári lokalızasııalaýǵa, ónimdilikti arttyrýǵa daıynbyz. Sıfrlandyrý men aýyl sharýashylyǵyn turaqty damytýǵa nazar aýdara otyryp, zamanaýı tehnıka shyǵarýdy josparlap otyrmyz», dep atap ótti John Deere kompanııasynyń TMD elderi boıynsha vıse-prezıdenti Peter Zakse.
«Jańa tetikterdiń arqasynda aýyl sharýashylyǵy salasynyń túbegeıli jańa deńgeıine qol jetkizildi. Qalyptasqan ınvestısııalyq jáne ınstıtýsıonaldyq ahýal Qazaqstandy uzaqmerzimdi negizde tehnologııalar transferti, jobalardy lokalızasııalaý jáne damytý kontekstinde sheteldik ınvestısııalar úshin tartymdy alańǵa aınaldyrady. Sonymen qatar adamı kapıtaldyń mańyzdylyǵyn atap ótkim keledi. Biz oqytý jáne odan ári jumysqa ornalastyrý maqsatynda jańa baǵdarlamany iske qostyq», dep atap ótti Eurasia Group AG bas operasııalyq dırektory Sergeı Glokke.
О́nimi 40-tan astam elge taraıtyn, aýyl sharýashylyǵy tehnıkasyn óndirýshi jetekshi kompanııa Väderstad Group-tyń (Shvesııa) dırektorlar keńesiniń múshesi Krıstına Stark Qazaqstanmen yntymaqtastyqty keńeıtýge múddeli ekenin aıtty.
«Bizdiń kompanııa Qazaqstannyń turaqty seriktesi bolýdy jáne eldiń aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa qatysýdy josparlap otyr. О́zara is-qımylymyzdyń áleýetin damytý qazaqstandyq sharýalardyń qajettilikterine baǵdarlanǵan jańa ónimder shyǵarýǵa múmkindik beredi», dedi ol.
Úkimet Qoja Ahmet Iаsaýı murasyn nasıhattaý josparyn bekitti
Kompanııalardyń top-menedjerleri seriktestikti damytýǵa daıyn ekendigin bildirdi. Olardyń qatarynda Dewulf kompanııasynan – Hendrık Dekramer, Amity Technology – Maık Sprenger, Lindsay Corporation – Rıchard Garold, Frans Vervaet B.V. – Robın Vervat, Brandt – Fılıp Korjchak, Kuhn Group – Djekı Kırch jáne taǵy da basqalar bar.
Qazaqstan tarapynan ónerkásip jáne qurylys mınıstri Ersaıyn Naǵaspaevtyń, aýyl sharýashylyǵy mınıstri Aıdarbek Saparovtyń, «Báıterek» holdınginiń basqarma tóraǵasy Rýstam Qaraǵoıshınniń pikirleri tyńdaldy.
Kezdesý qorytyndysy boıynsha Qostanaıdaǵy Lokalızasııa ortalyǵynyń óndiristik bazasynda Qazaqstanda aýyl sharýashylyǵy tehnıkasy óndirisin lokalızasııalaýǵa baǵyttalǵan kópjaqty kelisimderge qol qoıý rásimi ótti.
Kelisim «AgromashHoldıng KZ» AQ, «Eurasia Group AG» JShS men álemdik jetekshi óndirýshiler – Väderstad Group, Dewulf, Lindsay Corporation, Amity Technology, Frans Vervaet B.V., Kuhn Group jáne Brandt kompanııalary arasynda jasaldy.
Ýaǵdalastyqtardy júzege asyrý salanyń áleýetin kúsheıtedi jáne Qazaqstannyń jahandyq ónerkásiptik óndiris júıesindegi mártebesin nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan.