Sarykóldiń sary qyzy

Elena Danılova bastaǵan is nátıjesiz bolǵan emes Qazir Sarykól aýdanynda Ele­na Danılovany barlyǵy bile­di. Jastar onyń belsendiligi úshin jaqsy kóre­di. О́ıtkeni, ol bastaǵan istiń nátı­jesiz qalǵa­ny joq. Osyd­an 4-5 jyl bu­ryn Sarykól aýda­nyn­da sýısıdtik oqı­ǵa­lar jıilep ketti. Aýdan sýısıdtiń sa­ny jóninen aldyńǵy qatarda tur­dy. Osy kezde aýdan­daǵy Soro­­chın sel­o­lyq ok­rý­­gindegi jas­tar­dyń «Raýan» qoǵam­dyq bir­lestigi dereý iske kiristi. Olar aýdan­da­ǵy árbir mektepke baryp, oqýshylar men sol aýyldaǵy jastarǵa sýısıdtiń qateri týraly áńgimeler ótkizdi. Psıhologtar maqalalaryn, vıdeomaterıaldar tapty. Qysy men boranǵa, aıazǵa qaramaı aýyldardy aralady, kóktemge taıaǵan laı­sań ýaqyttarda jumysty údete tús­keni esinde. Sonyń arqasynda eki jyl boıy aýdandaǵy jastar men jas­óspirimder arasynda birde-bir ózine-ózi qol jumsaý oqıǵasy tirkelmedi. – Ras, sońǵy jyly Sarykól aýdanyn­daǵy jasósipirimder arasyn­da osy qaterli oqıǵa qaıtadan bas kótere bastady. Biz sýısıdtik oqıǵa­la­r­dyń aldyn alýǵa, profı­lak­tı­ka­lyq jumystarǵa taǵy da qaıtadan oralýdy jón kórip otyrmyz, – dedi Sarykól aýdandyq jastar resýrsy ortalyǵynyń dırektory, «Raýan» jastar qoǵamdyq bir­les­tiginiń jetekshisi Elena Danılova. Sarykólde Elena Sergeevnanyń bastamasymen, jetekshiligimen júr­gizilip jatqan jumys munymen shek­telmeıdi. Aýyldy jerlerde jastar­dy qoǵamdyq isterge tartý jáne olar­dyń belsendiligin kóterý ońaı emes. – Nesin jasyramyz, aýyl jas­taryn qalalyq zamandastarymen salys­tyrýǵa bolmaıdy. Aýylǵa qara­ǵanda qalada jastar belsendi keledi. Sebebi, aýyldaǵy jaqsy oqıtyn, belsendi jastar qalaǵa ketip qalady. Sondyqtan, aýylda kol­ledjge qujat tapsyrǵandar men jumys­syzdar, óziniń aýlasyndaǵy sharýa­shylyǵyn kúıttegen jastar ǵana qalady, – deıdi Elena. Qazir aýdanda 5 myń­nan astam jas tu­ryp jatyr. Solar­dyń ara­sy­­nan aınalasyna yq­paly bar bel­sendi jas­tar­dyń sany júzden aspaıdy. Elena osynyń ózin soń­ǵy jyl­dary udaıy júr­giz­­gen jumys­tar­dyń jemisi dep biledi. Al Ele­na­nyń ózi aýyl mek­tebin jaqsy biti­rip, qala­da muǵalim ma­man­­dyǵyn alǵan soń tý­ǵan aýylyna qaıtyp oral­ǵan sanaýly jas­tyń biri bolatyn. О́ıt­keni, mek­tep qabyrǵasyn­da dos­tasyp, dos­ty­ǵy shynaıy mahabbatqa aınal­ǵan Iýrıı ekeýi shańyraq kóterip, týǵan aýylyn­da turýǵa kelisti. Qazir eki qyzy bar. Elenanyń bala kezdegi bel­­sen­di mi­nezin eshkim ózgerte alǵan joq. Ol otbasyn qurǵan soń da aıaǵy aýyr bolyp, demalysta otyr­ǵanda da qo­ǵam­­­dyq jumystan bir kún qalǵan emes. Jas­tardyń resýrs ortalyǵy uıy­­­my jumys iste­geli onyń bastama­sy­­men aýdanda kóp­tegen  sharýany tyndyrdy. – Aldymen jastar resýrsy orta­lyǵynyń ózi óte jaqsy uıym bolyp tabylady. Memlekettiń qoldaýyn sezinesiń. Muny azamattyq qoǵam men memlekettik jumystyń úılesimi dep bilemin. Jergilikti jerdegi ózek­ti degen máselelerdi biz alyp shyǵyp otyramyz, – deıdi Elena Danılova. Belsendi jastyń bul ımandaı shyny. Mysaly, bıyl jastar resýrsy ortalyǵynyń jobasymen aýdanda 30 jas jumysqa ornalasty. Ol qalaı boldy deńiz? Aldymen jastar resýrsy ortalyǵynyń belsendileri aýdandaǵy sharýa qojalyqtarymen áńgime júrgizdi. Aýdanda monıtorıng júrgizgende esh jerde ju­mys istemeıtin 125 jas bar eken. Aýdan ortalyǵyndaǵy Agrobıznes kolled­jin bitiretin stýdentter de bul jobaǵa qosylýǵa tilek bildirdi. Aýyl sharýashylyǵynda jumys isteý­ge bel býǵan 30 jas jınaldy. Olar úshin aýdandyq jastar resýr­sy ortalyǵy birneshe sharýa qo­jalyqtarymen kelisimshart jasa­dy. Álgi otyz jasqa «Jasyl el» baǵ­darlamasy aıasynda 17 myń teńge tólenedi, onyń syrtyn­da sharýa qojalyqtary eń tómengi eńbekaqy taǵaıyndaıdy. Sharýa qojalyqtaryna agronom maman­dyǵyn alǵan jas barsa, olar ony tá­jirıbe júzinde mamandyqtyń qyr-sy­ryna baýlıdy, al jumyssyz júr­gen mehanızator barsa, ony traktorǵa otyrǵyzady. Olar 1 maýsymnan bas­tap jem-shóp daıyndaý naýqanyna kirisip ketti. Sharýa qojalyǵynyń jetekshisi úsh aıda ózin jan-jaqty kórsetken jastardy alyp qalady. Mine, aýyldaǵy jastar úshin munan artyq qandaı nátıje kerek?! Aýyldaǵy jastar arasynda júr­giziletin jumystardyń bar­lyǵy da ózekti. Jastardyń demaly­sy, jumy­sy, ultaralyq tatý­lyq, patrıot­tyq­­qa tárbıeleý jumys­tarynyń esh­­qaı­­sysy Elenanyń qatysýymen qu­ryl­­ǵan jobalardan tys qalǵan joq. Sary­kól aýdanynda jastardyń 8 úki­mettik emes uıymy qurylyp, onyń beseýi belsendi jumys istep otyr. Elena­nyń qaty­sýymen bes jyldyń ishin­de 10 joba júzege asyryldy. О́t­ken jyly Sarykól aýdanynan shyqq­an ataqty adamdar týraly kitap quras­tyryp, ony aýdandaǵy barlyq mektep­ke aparyp, tusaýkeserin jasap taratty. – Biz patrıottyq tárbıege kóp kóńil bólemiz. Jastar óz aýdanyn, aýylyn jaqsy kórmese, ol týraly jete bilmese, tutas eldi qalaı súıedi?—deıdi Elena Danılova. Respýblıkalyq vıdeo-rolıkter baıqaýynda Elenanyń jumysy «Bilim» atalymy boıynsha BUU-nyń arnaıy syılyǵyna ıe boldy. О́tken jyly onyń esimi «Qostanaı oblysy jastarynyń «Altyn kitabyna» «Jastar kóshbasshysy» atalymy boıynsha engizildi. Názıra JÁRIMBETOVA, «Egemen Qazaqstan» Qostanaı oblysy, Sarykól aýdany