Ázilhan NURShAIYQOV

Qazaq ádebıeti taǵy bir orny tolmas qazaǵa ushyrady. 89 jasqa qaraǵan sha­ǵynda kórnekti qalamger, Qazaq KSR-niń Abaı atyndaǵy Memlekettik syıly­ǵy­nyń laýreaty, Qazaqstannyń halyq ja­zý­shysy Ázilhan Nurshaıyqov dúnıe saldy. Ol 1922 jyldyń 15 jeltoqsanynda qazirgi Shyǵys Qazaqstan oblysy, Jarma aýdanyna qarasty Kelinsúıegi degen jerde dúnıege kelgen. Aqbuzaý aýy­lyn­daǵy ortalaý mektepti bitirip, Al­ma­tydaǵy Taý-ken ınstıtýtynyń jumys­shy fakýltetinde, Semeıdegi Abaı at­yn­daǵy Qazaq pedagogıkalyq ýchılıshesinde, pe­dagogıkalyq ınstıtýtynda oqyǵan. 1941-1945 jyldar arasynda Qyzyl Armııa qatarynda bolyp, Uly Otan soǵysyna qatysqan. Soǵystan keıin Qa­zaq memlekettik ýnıversıtetiniń fılologııa fakýltetin aıaqtaǵan. Ár jyldarda «Qazaqstan pıoneri» (qazirgi «Ulan») gazetinde bólim meń­gerýshisi, «Sosıalıstik Qazaqstan» (qa­zir­gi «Egemen Qazaqstan») gazetinde áde­bı qyzmetker, bólim meńgerýshisi, re­dak­tordyń orynbasary, Pavlodar oblys­tyq «Qyzyl tý» gazetinde redaktor, respýblıkalyq «Qazaq ádebıeti» gazetinde bas redaktor, «Qazaq keńes ensı­klopedııasynda» til, ádebıet, folklor redaksııasynyń meńgerýshisi, Qazaq KSR Ǵylym akademııasy M.Áýezov atyndaǵy Ádebıet jáne óner ınstıtýtynda ǵy­lymı qyzmetker bolyp jemisti qyzmet etken. Kóp jyldar boıy Qazaqstan Ja­zýshylar odaǵynda proza keńesi men jas ádebıetshiler keńesiniń tóraǵasy bolyp keldi. Alǵashqy ocherk, áńgimeler jınaǵy “Al­ystaǵy aýdanda” degen atpen 1956 jy­ly jaryq kórgen. 60-jyldardan bastap kórkem proza janrynda súbeli eńbek etti. Qalamgerdiń qalamynan týǵan «Mahabbat jyry», «Toǵyz tolǵaý», «Avtoportret», «Ma­hab­bat, qyzyq mol jyl­dar», «Aqı­qat pen ańyz», «Eki estelik», «Jambylǵa hat», «Meniń zaman­dasta­rym», «Qalamger jáne on­yń dostary», «Máńgilik mahabbat jyry» sııaqty ki­taptary oqyrman qaýym men synshy­lar­dan joǵary baǵasyn alǵan. I.Býnınniń, M.Sholohovtyń, T.Pav­len­konyń, A.Iаkobsonnyń shy­ǵar­ma­la­ryn qa­zaq­shaǵa sátti tárjimalaǵan. 2005 jyly «Qa­zy­ǵurt» baspasynan on tomdyq shy­ǵarmalar jınaǵy jaryq kór­gen. Jekelegen shyǵarmalary qyr­­­ǵyz, ózbek, tájik, moldovan, tatar, ıakýt tilderine aýdarylǵan. 1980 jyly «Aqıqat pen ań­yz» roman-dıalogy úshin Qazaq KSR-niń Abaı atyndaǵy Memlekettik syılyǵynyń laýreaty ata­­ǵy berilgen. III dárejeli «Dańq», «Qur­met belgisi», «Halyqtar dos­­tyǵy», II dárejeli «Otan so­ǵysy», «Parasat», «Otan» or­den­derimen marapat­tal­ǵan. Ázilhan Nurshaıyqov – Qa­zaqstan­nyń halyq jazý­shy­sy. A.Fadeev atyn­daǵy syılyqtyń laýreaty. Semeı qa­la­syndaǵy M.O.Áýezov atyndaǵy ýnıver­sı­tettiń, Shákárim atyndaǵy Se­­meı pe­da­gogıkalyq ınstıtý­ty­nyń qurmetti professory, Jam­­­byl oblysyndaǵy Sa­ry­sý aýdanynyń, Semeı qalasynyń qur­metti azamaty. Kórkem ádebıetti qadir­leı­tin halqy­myz­dyń birneshe býyn ók­ilderi jazý­shy­nyń shyǵarma­la­rymen sýsyndap ósti. On­yń shy­ǵarmalarynyń keıipkerleri qa­shan­da jas urpaqty otan­súıgishtikke, adal­dyqqa, mahabbat pen dostyq sezimine tár­bıeledi. Mıllıon­daǵan adam­dar­dyń jú­regine jol tapqan qundy shy­ǵar­ma­la­ry ulttyq maqta­ny­shymyzǵa, má­de­nı mu­ramyzdyń ajyramas bóligine aınaldy. Alashtyń abyz aqsaqaly, asa kór­nek­ti qalamger, parasatty da bilikti Ázilhan Nurshaıyqov sekildi ultyn súıgen ula­ǵat­ty tulǵanyń ardaqty beınesi el ja­dynda máńgi saqtalady. Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti. * * * MOMYShULY ShAŃYRAǴY ÚShIN TÁBÁRIK ADAM EDI Qazaq halqynyń ardaqtaǵan aıaýly qarııasy, kónelerdiń asyl tuıaǵy Ázaǵanyń  ómirden ótkenin estigende kózimnen eriksiz jas parlap ketti. Kúni keshe ǵana mańdaıymnan súıip, «aınalaıyn» dep meıirlengen aǵadan bir sátte aıyrylyp qalamyz dep kim oılaǵan. Ákem marqum: «Adamnyń jer betindegi ǵumyry kirpikke ilinip turǵan bir tamshy jas sekildi. Kirpikke ilingen jas kózge qaıta kirmeıdi, jerge tamady. Erte me, kesh pe, kúndiz be, túnde me, sol jastyń kirpikten qashan úzilip túserin pende paqyr boljaı almaıdy. Ol tek bir Allaǵa aıan», deýshi edi. Iá, Allanyń syzyǵynan eshkim attap óte al­maı­dy. Bul aqıqatty aqylmen tú­sinsek te, júrek shirkin «óldige» qımaı, bulqynady. Ázaǵa Mo­mysh­uly shańyraǵy úshin tábárik adam edi. Ákemizdiń kózindeı kó­rip erkeleıtinbiz, ardaqtaıtyn­byz. Qashan kórseń ómirge qush­tarlyǵymen, jastarǵa úlgi-óne­gesimen, atalyq aqyl sózderimen tórt qubylasy túgel jandaı ja­dyrap júretin. Tirshilikte kezdesip jatatyn kem-ketikti aıtyp sha­ǵynǵandy jany súımeıtin. Shú­kirshilik pen táýbe aýyzynan túspeıtin. Ázilhan aǵanyń ǵajaıyp eń­bek­qorlyǵy kimge de bolsa úlgi bolatyn qasıet edi. О́miriniń so­ńyna deıin qalamy qolynan tús­pedi. Sanaly ómirin qazaq hal­qyna, óser urpaqqa adal qyzmet etýge arnady. Sońǵy demi bitkenshe el-jurtymen birge boldy, eliniń sózin sóıledi. Qazaq degen irgeli el aman turǵanda Ázaǵa da halqynyń júreginde ómir súredi. Qadirli aǵaıyn! Qaza bárimizge ortaq bolǵandyqtan aldymen qa­zaq halqyna basymdy ıip, kóńil aıtamyn. Elimiz aman, jerimiz ty­nysh bolsyn dep tileımin. Aǵa­nyń otbasynyń, týǵan-týysqan­darynyń qaıǵysyna ortaqtasa otyryp, Ázilhan aǵanyń aldy peıish, arty kenish bolsyn dep bir Alladan suraımyn. Baqytjan MOMYShULY. * ** ULTTYŃ ULAǴATTY USTAZY Ázilhan Nurshaıyqov dese ult úshin janǵan otty jalańash qolymen ustaǵan, qaıtpas, qaısar qalamger beınesi oıǵa oralady. Jeltoqsan kóte­rilisinen keıin Máskeýdiń «Qazaq ultshyldyǵy» degen qaýlysy qabyldanǵanda Ázilhan Nurshaıyqov Máskeýge: «Saıası bıýronyń sheshimi qate. «Qazaq ultshyldyǵy» degen qaýlynyń kúshin joıý kerek!», – dep Bas hatshy Gorbachevke hat jazdy. Ol poshtada ustalatyn bolǵandyqtan KSRO Joǵarǵy Keńesiniń depýtaty Oljas Súleımenov arqyly Kremlge jetkizildi. Sol úshin Ortalyqtan bastap, Kolbınnen de qysym kórdi. Árkimniń qolynan kele bermeıtin osy erligin – laýlap janǵan otty jalań qolymen ustaǵanǵa teńeımin. Ázaǵańmen sońǵy 15-20 jyldan beri jaqyn aralasyp, bir-birimizben syr bólisken aǵaly-inili dos edik. Bir-birimizge aqyl qosyp, shama-sharqymyz jetkenshe kómek qolyn sozyp júrdik. Kúni keshe, ıaǵnı Azıada qarsańynda maǵan qońyraý shalyp: «О́skemenge baryp qaıtsam ba dep edim. Qysqy Azııa oıyndarynyń alaýyn alyp júrýge jaqsy kóretin inim Berdibek Saparbaev shaqyryp jatyr edi», dep ruqsat suraǵandaı ázildesti. Týǵan jerinen jaqsy kóńil-kúımen oraldy. Taǵy birde «Prezıdenttiń qolynan stıpendııa alamyn» dep qońyraý shaldy. Alaıda, sol stıpendııa alatyn kúni, 7-aqpanda jansaqtaý bólimine túsip qaldy. Soǵys órtinen aman oralǵan, Halımadaı ǵashy­ǵyna qosylyp, tatý-tátti ómir súrgen, eki ul, eki qyz ósirip, órisi keńeıgen, ózgesin aıtpaǵanda orystyń úsh batyry syndy shoqtyǵy bıik, úsh shyǵarma «Aqıqat pen ańyz» romanyn, «Halıma» hıkaıasyn jazǵan, al­ǵashqy romany on ret qaıta basylǵan, «Mahabbat, qyzyq mol jyldary» 40 jyl boıy oqýshy qolynan túspeı, san urpaqqa rýhanı azyq bola bilgen Ázilhan syndy jazýshy tym az búginde. Halyqtan «Ulttyń ulaǵatty ustazy», «Mahabbat padıshasy» degen ataq alyp, aty kózi tirisinde-aq ańyzǵa aınalǵan abyz aǵa, aqıyq dosym Ázaǵama ózegim órtenip turyp, qosh deımin endi amalsyz. Janyń jánnatta bolsyn asyl tekti, aqıyq aǵa – Ázaǵam! Sábıt DOSANOV. * ** ALPYS ALTY JYL QATAR JÚRGEN ÁZAǴAM-AI! Ázilhan Nurshaıyqovpen qa­zirgi Ál-Farabı atyndaǵy Qa­zaq ulttyq ýnıversıtetiniń fılologııa fakýltetinde birge oqy­dyq. Ol qazaq tili men ádebıeti, men jýrnalıstıka bó­liminde bilim aldyq. Sol 1945 jyly tabysqan jandar Pavlodarda oblystyq gazettiń re­dak­tory bolǵan kezde ǵana bolmasa, osy Almatyda qol us­ta­syp, aıaq-tabaǵymyz ǵana emes, jan-dúnıemiz tonnyń ishki baý­yn­daı aralasyp ketken pendeler edik. Aýzyn baǵyp, syryn asha bermeıtin pendeniń tyndyrary kóp bolsa kerek. Soǵys jyl­da­rynda qasyna eki soldatty ertip kemeńger Sábıt Muqa­nov­tyń qo­naǵy bolýy, qazaq jaý­ynger­le­riniń Jambylǵa jazǵan jaýap óleńiniń avtorlyǵy, odan Pavlodarda júrgende qazaq­tyń ataqty jazýshysy Muqan Imanjanovpen rýhanı dostasýy uly jazýshy Muhtar Áýezovten bata alýǵa ulasyp, qazaq áde­bıetin izdep jú­rip oqıtyn jas­tardy kúni búginge deıin ulttyq ádet-ǵu­ryp­qa úıre­tetin «Mahabbat, qyzyq mol jyldar» romanyn syıǵa tar­typ, birden el tanyǵan klassıkke aı­nalyp edi. Halyqtyń shyn nıetpen syr­las-muńdas bolatyn jazýshysy  ekenin has batyr Baýyrjan Mo­myshulynyń abyroıyn asqaq­ta­ta túsken «Aqıqat pen ańyz» ro­many rastap edi. Abaı atyndaǵy memlekettik syılyq tarıhı shyn­­dyqty resmı moıyndaýǵa negiz bola alary sózsiz. Onan keıingi «Máńgilik mahabbat jyry», «Halıma» atty muńdy da syrshyl hıkaıattary abyroı ústine aby­roı qosa túsken qundy shyǵar­ma­lary. О́ziniń alǵash ushqan qanaty jýr­nalıstıka ekenin esh ýaqytta umytpaı, qos qanatymen qarysh­taı samǵaǵan qalamger qazaq áde­bıeti tarıhynda óshpes iz qal­dyr­dy. Osy dúnıeler jaryqqa shy­ǵar­da basy-qasynda bolǵa­ny­myz­dy endi jubanysh etip, búgin ólim degen ókinishti shyndyqqa moıyn usynamyz. Mundaı da­ryn­men al­pys alty jyl qol ustasyp qatar júrgen maǵan, osy ázız adam­nyń qazasy, árıne, janyma ózgelerden góri qattyrak batary anyq. Abyroıyń el-jurttyń al­dyn­da asqaqtaı bersin degen oı­dan basqa aıtarym joq. Qosh bol, Ázaǵa! Tursynbek KÁKIShEV. * * * QOSh, ÁZAǴA! Qazaq jurty óziniń maqtan eter, tulǵa tutar taǵy bir ta­nymal ulynan aıyryldy. Qa­zaq ádebıetiniń iri ókiliniń biri – Ázilhan Nurshaıyqov 89 jas­qa qaraǵan shaǵynda dúnıeden ozdy. Allanyń jazýyna, tabıǵat­tyń zańdylyǵyna balasaq ta Ázaǵamyzdyń oralmas saparǵa attanyp ketkendigine sengimiz kelmeıdi. О́ıtkeni ol kisiniń eline kelip, jerlesterin Azıada sport oıyndary aldynda jeńiske jigerlendirip, marqaı­typ ketkeni keshe ǵana bolatyn. – Men estafeta kezinde Respýblıka alańyndaǵy taıqa­zan­ǵa alaýdyń otyn jaqtym. Men sol sátte búkil shyǵys­qazaq­stan­dyq jastardyń júregine ot jaqtym, qarttardyń júregine jylý berdim dep oıladym. Minekı, sol alaýdyń meniń jerlesterimdi jeńisterge jeteleı berýine shyn júrekten tilektespin, – dep ıgi nıet, aqjarma aq tilegin bildirgen edi. Abyz aǵamyzdyń ol tilegin sportshy jerlesteri, jalpy eli abyroımen oryndap, Azıada oıyn­darynyń eń bıik tuǵyryna kóterildi. Jalpy, Ázilhan aǵa týǵan jerimen, týǵan elimen qarym-qa­ty­nasyn eshqashan úzgen emes. Jıi-jıi kelip, Shyǵysta asyrylyp jatqan ıgi isterdi qýana qoldap, aqyl-keńesterin aıtyp otyratyn. Ázaǵanyń qazasy orny tolmastaı ókinish bolyp, qabyr­ǵamyzdy qaı­ystyryp otyr. Uly Otan soǵysy kezinde maıdandyq gazetterden bastaý alǵan Ázaǵanyń shyǵarmashylyq joly ómiriniń sońǵy sátine deıin úzilgen joq. 1956 jyly «Alys­taǵy aýdanda» degen atpen shyq­qan alǵashqy ocherk, áńgimeler jınaǵynan beri jıyrmadan asa kitaby jaryq kórdi. Jazýshyny mahabbat ámirshisi atandyrǵan «Ma­habbat jyry», «Mahabbat, qy­zyq mol jyldar», «Máńgilik mahabbat jyry» roman, povesteri jastardyń jastanyp oqıtyn ki­taptaryna aınalsa, «Aqıqat pen ańyz» roman-dıalogy birqatar shetel tilderine aýdarylyp ba­sylyp, Abaı atyndaǵy Memlekettik syılyqqa ıe boldy. Uly Otan soǵysynyń ardageri, Qazaqstannyń halyq jazý­shy­sy, Semeı qalasynyń qurmetti aza­ma­ty, búkil qazaq eliniń, jur­tynyń qadir tutqan aza­maty, kórkem sózdiń has sheberi Ázilhan Nur­shaıyqovtyń balalaryna, ur­paǵyna, týǵan-týys­qan­daryna qaı­ǵylaryna ortaq­ta­syp kóńil aıtamyz. Áz aǵanyń jarqyn beınesi bizdiń júregimizde máńgi saqtalady. Baqul bolyńyz, qadirli aǵa, janyńyz jánnatta bolǵaı! Berdibek SAPARBAEV, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń ákimi. * ** KО́KIREGI ALTYN SANDYQ EDI Ázilhan aǵamyzdyń qazasy qabyrǵamyzdy sógip ketkendeı boldy. Jany jaısań, júregi taza, adamdarǵa jaqsylyq oılap turatyn kisi edi. Ulyq basymen talaı ret bizdi izdep kelgenin qalaı umytarsyń. Meniń 75 jyldyq mereıtoıyma keldi. Oǵan da jeti-segiz jyl ótipti. Byltyr ataqty “Mahabbat, qyzyq mol jyldar” kitabynyń shyqqanyna qyryq jyl tolýyna oraı Kentaýǵa taǵy aınalyp soǵyp, oqyr­mandarymen júzdesti. Ol kisi soǵystan kelgende biz ekinshi kýrs­tyń stýdentteri edik. Aýyldan kelgen shóp­jelke, uıań qyzbyz. Birazymyzdyń aǵala­ry­myz soldatta boldy, kóbi oralmady. Áze­keń bizden bes jastaı úlken bolǵandyqtan, týǵan aǵa­myzdaı qabyldadyq. Qatty jaqsy kórdik. Araǵa jıyrma bes jyl salyp, bizdiń otbasyǵa keldi. Kishipeıildiligi ǵoı, jańa shy­ǵarma jazyp jatqanyn, oǵan otaǵasym Tóleýbektiń ruqsatyn surady. Tóleýbek myqty azamat edi. Berdi, árıne. Ol kitap “Mahabbat, qyzyq mol jyldar” bolatyn. Kórkem shyǵarma ómirden kóshiril­meıdi. Bir kisiniń tolyqqandy portretin jasaý úshin túr-túri jınaqtalady. Erbol men Meńtaı myńdaǵan qazaq jastarynyń temir­qazyǵy bolǵanyn kózimiz kórdi. Uıańdyǵym bolar, Meńtaıdyń maǵan negizdelip jazyl­ǵanyn Ázekeń aıtpaǵanda, ózim eshkimge jaq asha qoıǵan joq edim. Balalarym tań qaldy. Sóıtken azamat edi ǵoı Ázekeń. Almatydaǵy úıimen hat jazysyp turdyq. Tileýi jaqsy, kókiregi altyn sandyq adam bolatyn. Qasymdaǵy Láıla qyzym da qa­zasyn estip, qatty qınaldy. Aǵaıyn-týǵan, bala-shaǵasyna kóńil aıtqannan basqa dármen joq qoldan keletin. Qosh bol, áziz aǵa, Alash­tyń ardaǵy Ázaǵa. Topyraǵyńyz torqa bolsyn. О́zińniń Meńtaı – Nurǵalımań. Ońtústik Qazaqstan oblysy, Kentaý qalasy. * * * ERLIK PEN MAHABBAT JYRShYSY Qazaq ádebıetiniń taǵy bir aı­týly ókili, asqar taýdaı asyl aǵa­myz Ázilhan Nurshaıyqov ta ómir­den ozdy. Biraq ol kisiniń artynda qazaq barda birge jasaı­tyn tom-tom rýhanı muralary qaldy. So­lardyń biri «Mahabbat, qyzyq mol jyldar» atty romany bolatyn. Bul týyndyny oqyp óspegen ur­paq qazaq topyraǵynda kemde-kem shyǵar. Erbol men Meńtaı beınesi sol kitapty pa­raqtaǵandardyń kó­keıinde jyl qusyndaı saqtalyp qalǵany da ras. Budan keıingi taǵy bir eleýli dúnıesi qazaqtyń has batyry Baý­yrjan Momyshuly týraly jaz­ǵan «Aqıqat pen ańyz» edi. Osy roman arqyly biz Baý­yrjan ba­tyrdyń búkil bolmysyn, maı­dandaǵy erligin, beıbit kúndegi adaldyǵyn, azamattyǵyn, onyń paıym-parasatynyń erekshe bol­ǵanyn, oı ólsheminiń kóp jurttan kósh ilgeri turǵanyn tanyp, bildik. Sóıtip, batyr tulǵasy kór­kem prozadan oıyp turyp oryn aldy. Qashan da jaqsy shyǵarma avtordyń ǵana emes, oqyrmannyń da qazynasy ǵoı. Bir kezderi kitap shyǵarý qıyndap ketken tusta, aı­týly qalamger oqyrman­da­ry­nan alystap qalmasyn dep 10 tom­dyq shyǵarmalar jınaǵynyń jaryq kórýine demeýshilik jasaǵanym bar. Jaqsylyqqa jaqsylyq dep ardaqty aǵamyz sol iltıpa­tymdy árkez aýyzynan tastamaı aıtyp, basylymdarda rızalyǵyn bildirgen bolatyn. Endi, mine, sondaı aldyńǵy tolqyn qalam­gerden kóz jazyp qalyp otyrmyz. Biraq, bir táýbe derligi, Ázilhan aǵanyń ar­tynda qyrýar shyǵar­malary qal­dy. Bul jazýshynyń ekinshi ómi­rin jalǵastyratyn óz­ek dep bilemin. Sony mııat tuta oty­ryp, ba­qul bol, Ázaǵa demekpin! Beket TURǴARAEV, Qazaqstannyń eńbek sińirgen zańgeri. * ** ASTANAMEN QOShTASYPTY-AÝ! Aq qaǵaz, saǵan, ne jazam! Halqym, ózińe ne deımin?! Bozdaǵan kóńilińdi qaıtip jubatam! Qalamsabym qan­jardaı tilgileıdi júregimdi... Ázaǵań ótti dúnıeden! 89 jasqa qaraǵan shaǵynda áziz ómir úzildi. Soǵysta otqa kúımegen, 6 ret júrek talmasynan aman qalǵan bolattaı berik ǵumyr tynshydy. Al rýhy oq­yr­mandarynyń máńgilik áldıine bó­lendi. Ázaǵańnan qandaı mura qaldy deseıshi. Otansúıgishtik qasıet, ultyn asqaqtatqan ór minez, el bolashaǵyn ulyqtaǵan parasatty sóz qaldy. Aqtarylyp bergen aq batasy jas urpaqtyń shamshyraǵyna aınaldy. О́mirden ózińiz baz keshkenmen, dú­nıeni mahabbat besigine bólep ket­tińiz, Ázaǵa! Otandy súıý, ádebıetti áspetteý, Halıma apamyzǵa  sheksiz ǵa­shyqtyq, jalpy adamzat balasyn ardaqtaý, jas júrekke ińkárlik sezimin tutatý – bári-bári uly mahab­battyń máńgilik urany desek, Siz, ulyq ta, kishik te bola bildińiz. Sol sebepti de Sizdi halqyńyz «mahabbat­tyń marshalyna» teńedi. Mahabbat ta jetimsireıdi eken! Sizdi egilip joqtaıdy. Aımalap súıe­di, «Ázaǵam!» dep shybyn jany shyrqyrap, qaza kúıigine kúıedi! Jú­regine jalynymen túıedi! Bir tu­shynarlyǵy, aq kóbelektiń qanatyna  ilesken Sizdiń ýyljyǵan  mahabba­ty­ńyzdyń marhabaty  dúnıe tur­ǵan­sha saltanat qurady! Sol – kóńilge medet! Sonshama jyl boıy ózińizben hat jazysyp, ony tutas kitap kúı­in­de shyǵarǵanyma shúkirlik deımin. О́tken jyly, dál 88 jasqa tolǵan kúni, Elbasy qolynan «Otan» ordenin alǵan Ázaǵańdy, ertesine áýejaıdan Almatyǵa  attandyryp salyp edim. Astanamen sońǵy ret qoshtasypty-aý! (Sýrette). 36 jyl hat jazysqan asyl beıneniń ystyq qushaǵyna aqyrǵy ret engenimdi sezippin be, sol sát! Ázaǵam-aý! Estımisiz! «Qosh!» deýge aýzym barmaıdy. Jan-Aǵa! Joqtan saqtasyn – Bar-Aǵa! Qaısar ÁLIM.