«KEGOC» AQ-tyń fılıaly «Aqmola JET» brıgadasy TMD keńistigindegi 110 kV jáne odan joǵary kerneýli qosalqy stansalardyń jabdyqtaryn jóndeý men olarǵa qyzmet kórsetý boıynsha komandalar arasynda úzdik atandy. Naqtysyna kelsek, «KEGOC» AQ elektr energetıkteri jýyrda ótken TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń elektr energetıkasy salasyndaǵy personaldyń kásibı sheberligi HIII halyqaralyq jarysynda top jaryp, birinshi oryndy jeńip aldy. Mundaı kásibı jarystardyń ótkizilýi jáne onyń kompanııanyń damýyna tıgizetin mán-mańyzy týraly «KEGOC» AQ basqarma tóraǵasy Baqytjan QAJIEV aıtyp berdi.
– Baqytjan Tóleýqajyuly, sizdi jeńisti jetistikterińizben quttyqtap, aldaǵy kezde de tabys bıiginen kórine berýge tilektestik bildiremiz. Endi osy dúbirli doda týraly tolyǵyraq aıtyp berseńiz.
– Aıtqanyńyz kelsin. Shynynda da, bul KEGOC kompanııasy úshin zor jetistik ári qanjyǵamyzǵa baılaǵan orny bólek olja. Atalǵan jarystyń mańyzy asa joǵary ekendigin atap aıtqym keledi, óıtkeni, TMD elderiniń energııa birlestigi álemde eń iriler qatarynda. Onyń quramyndaǵy elektr stansalary 370 gıgavatqa jýyq belgilengen qýatty quraıdy. Aýqymdy saıysta Qazaqstan atynan synǵa túsken KEGOC komandasynyń birinshi orynǵa shyǵýy, bizdiń mamandardyń halyqaralyq deńgeıdegi bıik biliktiligin tanytady.
Bıyl Aqmola oblysynyń Makınsk qalasyna taıaý jerdegi «KEGOC» AQ-tyń oqý-jattyǵý polıgonynda Táýelsiz Memleketter Dostastyǵy elderiniń mamandary sheberlikterin synady. Atap aıtqanda, Belarýs, Grýzııa, Qazaqstan, Reseı jáne О́zbekstan brıgadalary básekelesti. Sonymen qatar, jarysqa Qyrǵyzstan, Tájikstan jáne Ýkraına ókilderi baıqaýshylar retinde qatysyp, baǵalaryn berdi.
Saıysqa Qazaqstan atynan «KEGOC» AQ fılıaly «Aqmola JET» energetıkteriniń brıgadasy tústi. Tórt kún ishinde, ıaǵnı 19-22 qyrkúıek aralyǵynda 6 kezeń boıynsha brıgadalar ózderiniń bilimderi men sheberlikterin kórsetti. Qoldanystaǵy erejeler men nusqaýlyqty bilý, qýat ótkizý jabdyqtaryna baqylaý júrgizý daǵdysy, KTPN-100/10/0,4 kV jabdyǵynyń jumys barysynda qyzýy, RNDZ-2-110/1000 aıyrǵyshyn qaraý, oqshaýlaǵyshty aıyrbastaý men aıyrǵyshty retteý (PR-90/180LP qol jetegimen), maı synamasyn irikteý, manometrdi almastyrý jáne 220 kV rezervtik qosýǵa maı quıý, KRÝN-10 kV syrtqy qondyrǵynyń keshendi taratý qurylǵylarynda órtti sóndirý daǵdylary, elektr togynan zardap shegýshini bosatý jáne oǵan kómek kórsetý (reanımasııalyq trenajerlerdi paıdalanyp) tárizdi synaqtar jarysýshylarǵa ońaı soqqan joq. Qorytyndysynda, bizdiń komanda birinshi oryndy jeńip aldy. Osy arada mynany erekshe atap aıtqym kelip otyr, KEGOC-tyqtar árkez joǵary oryndardy ıelenip, barlyq jarystarda júldegerlerdiń úshtigine kirýdi dástúrge aınaldyrǵan.
– Atalǵan jarys byltyr Belarýs Respýblıkasynda uıymdastyrylǵan edi. Bul kásibı saıys qandaı kezeńmen ótedi?
– TMD keńistigindegi elektr energetıkter arasynda atalǵan halyqaralyq kásibı jarys 2004 jyldan beri turaqty ótip keledi. Jyl saıyn ártúrli beıindegi mamandar sheberlikteri men jınaqtaǵan tájirıbesin tanytady. Energııa júıesiniń dıspetcherinen bastap joǵary voltty jelilerge qyzmet kórsetetin mamandar, qosalqy stansalardyń jabdyqtaryn qadaǵalaıtyn jumysshylar jiti qımyldap, besaspap ekendikterin pash etedi.
Joǵary deńgeıdegi jarys bizdiń mamandardyń kásiptik daǵdylaryn baǵalaýǵa múmkindik beredi. Elektr energetıkasy salasy kez kelgen memlekettiń ekonomıkasyn meılinshe kóterip, órkendetetin júıe bolyp tabylady. Sondyqtan da, bizdiń jáne TMD elderindegi áriptesterimizdiń aldynda búkil tutynýshylardy elektrmen senimdi jabdyqtaýdy qamtamasyz etýdiń birdeı mindeti turǵany málim.
Salamyzda salǵyrtyqqa jol berilmeıdi. Mamandardan biliktilikterin turaqty arttyrýdy, kásibı sheberlikterin jetildirýdi, ozyq tájirıbeni júıeli zerdeleýdi, jumys sapasyn jaqsartyp, jelilerde apattyq qaýip-qaterlerdi boldyrmaýdy talap etemiz. Eńbek qaýipsizdigin qamtamasyz etýdiń máseleleri osyndaı túıinderdi túbegeıli sheshýge kómekteseri sózsiz. Jańa obektiler qurylysyn salý kezinde qaýipsizdik qashanda kókeıkesti bolyp, túıtkildi jaǵdaılardy durys sheshýge jol ashady. Qurylys júrgizý barysynda zamanaýı jáne joǵary tıimdi jabdyqty qoldanamyz. Qazirgi kezde bizdiń kompanııada keshendi jańǵyrtýdyń kezeńi aıaqtalýǵa taıaý. Ozyq tehnologııalardy engizip, qosalqy stansalardyń joǵary voltty jabdyǵyn, relelik qorǵanyshty jáne apatqa qarsy avtomatıkany jańarttyq, sandyq korporatıvtik telekommýnıkasııalyq jeli men elektr energııasyn kommersııalyq esepteýdiń avtomattandyrylǵan júıesin qurdyq.
Jumysymyzdy alǵa bastyratyn osy taqylettes jarys bizge qazirgi zamanǵy jabdyqqa qyzmet kórsetý tájirıbesin alýǵa, qoldanylatyn kerek-jaraqtyń sapasyn baqylaýǵa barynsha járdemdesedi. Máselen, jarys kezinde kez kelgen komandaǵa jekelegen kezeńderde jabdyǵyn jáne qural-saımanyn paıdalanýǵa ruqsat etiledi. Bul basqa komandalarǵa onyń tıimdiligin zerttep bilýge, baǵalaýǵa múmkindik týǵyzady. Aldaǵy ýaqytta ózderiniń ulttyq jelilerinde iske paıdalanýǵa septigin tıgizedi. TMD energetıkterimen dostyq baılanystardy ornatý úshin osyndaı jarys uıymdastyrý mańyzdy ári paıdaly. Qazaqstan Respýblıkasynyń Birtutas elektr energetıka júıesi TMD elderiniń energııa júıelerimen qatar jumys isteıtinin osy arada atap aıtqan jón. Sebebi, áriptesterimizben birge mańyzdy ekonomıkalyq ortaq mindetti atqaryp jatyrmyz.
– Bizdiń elimizge «altyn» ákelgen mamandar týraly baıandap berseńiz.
– Men joǵaryda aıtqanymdaı, elimizdiń namysyn jarys jolynda «KEGOC» AQ fılıaly «Aqmola JET» energetıkteriniń brıgadasy qorǵady. Komanda quramynda 6 adam boldy. Bular – Erhat Elemesov, Vıacheslav Chaıkovskıı, Qaırat Qulmaǵambetov, Álibek Maǵzumov, Aıdyn Maqashev, Valerıı Nızamov, sondaı-aq, komanda kapıtany Berik Adamov degen azamattar. Onyń ishinde eń úlkeni Berik Adamovtyń jasy 41-de, eń kishisi Valerıı Nızamov jarys aldynda 25 jasqa toldy. Jalpy, komanda músheleriniń orta jasy 31-de. Olar joǵary biliktilikterin tanytyp, tereń teorııalyq bilimderimen qazylar alqasyn tánti etti, ózderin osylaısha bıik tuǵyrdan kórsetti.
«Qoldanystaǵy erejeler men nusqaýlyqtardy bilýdi tekserý» kezeńinde, meniń pikirim boıynsha, bizdiń oq boıy ozýymyz mine osy jetistiktermen baǵalanǵandyǵy eshkimge shúbá týdyrmady. Byltyr Belarýs elinde ótken jarysta joǵaryda atalǵan kezeń boıynsha komandamyz báıgede oza shaýyp bas júldeni jeńip alǵan. Aldaǵy saıystarda da elimizdiń energetıkteri joǵary nátıjelerge qol jetkizip, namysty abyroımen qorǵaıdy dep senimmen aıtýǵa negiz bar.
– Bárekeldi! Qashanda isterińiz ońdy bolsyn.
Áńgimelesken
Marat AQQUL,
«Egemen Qazaqstan»
«KEGOC» AQ-tyń fılıaly «Aqmola JET» brıgadasy TMD keńistigindegi 110 kV jáne odan joǵary kerneýli qosalqy stansalardyń jabdyqtaryn jóndeý men olarǵa qyzmet kórsetý boıynsha komandalar arasynda úzdik atandy. Naqtysyna kelsek, «KEGOC» AQ elektr energetıkteri jýyrda ótken TMD-ǵa qatysýshy memleketterdiń elektr energetıkasy salasyndaǵy personaldyń kásibı sheberligi HIII halyqaralyq jarysynda top jaryp, birinshi oryndy jeńip aldy. Mundaı kásibı jarystardyń ótkizilýi jáne onyń kompanııanyń damýyna tıgizetin mán-mańyzy týraly «KEGOC» AQ basqarma tóraǵasy Baqytjan QAJIEV aıtyp berdi.
– Baqytjan Tóleýqajyuly, sizdi jeńisti jetistikterińizben quttyqtap, aldaǵy kezde de tabys bıiginen kórine berýge tilektestik bildiremiz. Endi osy dúbirli doda týraly tolyǵyraq aıtyp berseńiz.
– Aıtqanyńyz kelsin. Shynynda da, bul KEGOC kompanııasy úshin zor jetistik ári qanjyǵamyzǵa baılaǵan orny bólek olja. Atalǵan jarystyń mańyzy asa joǵary ekendigin atap aıtqym keledi, óıtkeni, TMD elderiniń energııa birlestigi álemde eń iriler qatarynda. Onyń quramyndaǵy elektr stansalary 370 gıgavatqa jýyq belgilengen qýatty quraıdy. Aýqymdy saıysta Qazaqstan atynan synǵa túsken KEGOC komandasynyń birinshi orynǵa shyǵýy, bizdiń mamandardyń halyqaralyq deńgeıdegi bıik biliktiligin tanytady.
Bıyl Aqmola oblysynyń Makınsk qalasyna taıaý jerdegi «KEGOC» AQ-tyń oqý-jattyǵý polıgonynda Táýelsiz Memleketter Dostastyǵy elderiniń mamandary sheberlikterin synady. Atap aıtqanda, Belarýs, Grýzııa, Qazaqstan, Reseı jáne О́zbekstan brıgadalary básekelesti. Sonymen qatar, jarysqa Qyrǵyzstan, Tájikstan jáne Ýkraına ókilderi baıqaýshylar retinde qatysyp, baǵalaryn berdi.
Saıysqa Qazaqstan atynan «KEGOC» AQ fılıaly «Aqmola JET» energetıkteriniń brıgadasy tústi. Tórt kún ishinde, ıaǵnı 19-22 qyrkúıek aralyǵynda 6 kezeń boıynsha brıgadalar ózderiniń bilimderi men sheberlikterin kórsetti. Qoldanystaǵy erejeler men nusqaýlyqty bilý, qýat ótkizý jabdyqtaryna baqylaý júrgizý daǵdysy, KTPN-100/10/0,4 kV jabdyǵynyń jumys barysynda qyzýy, RNDZ-2-110/1000 aıyrǵyshyn qaraý, oqshaýlaǵyshty aıyrbastaý men aıyrǵyshty retteý (PR-90/180LP qol jetegimen), maı synamasyn irikteý, manometrdi almastyrý jáne 220 kV rezervtik qosýǵa maı quıý, KRÝN-10 kV syrtqy qondyrǵynyń keshendi taratý qurylǵylarynda órtti sóndirý daǵdylary, elektr togynan zardap shegýshini bosatý jáne oǵan kómek kórsetý (reanımasııalyq trenajerlerdi paıdalanyp) tárizdi synaqtar jarysýshylarǵa ońaı soqqan joq. Qorytyndysynda, bizdiń komanda birinshi oryndy jeńip aldy. Osy arada mynany erekshe atap aıtqym kelip otyr, KEGOC-tyqtar árkez joǵary oryndardy ıelenip, barlyq jarystarda júldegerlerdiń úshtigine kirýdi dástúrge aınaldyrǵan.
– Atalǵan jarys byltyr Belarýs Respýblıkasynda uıymdastyrylǵan edi. Bul kásibı saıys qandaı kezeńmen ótedi?
– TMD keńistigindegi elektr energetıkter arasynda atalǵan halyqaralyq kásibı jarys 2004 jyldan beri turaqty ótip keledi. Jyl saıyn ártúrli beıindegi mamandar sheberlikteri men jınaqtaǵan tájirıbesin tanytady. Energııa júıesiniń dıspetcherinen bastap joǵary voltty jelilerge qyzmet kórsetetin mamandar, qosalqy stansalardyń jabdyqtaryn qadaǵalaıtyn jumysshylar jiti qımyldap, besaspap ekendikterin pash etedi.
Joǵary deńgeıdegi jarys bizdiń mamandardyń kásiptik daǵdylaryn baǵalaýǵa múmkindik beredi. Elektr energetıkasy salasy kez kelgen memlekettiń ekonomıkasyn meılinshe kóterip, órkendetetin júıe bolyp tabylady. Sondyqtan da, bizdiń jáne TMD elderindegi áriptesterimizdiń aldynda búkil tutynýshylardy elektrmen senimdi jabdyqtaýdy qamtamasyz etýdiń birdeı mindeti turǵany málim.
Salamyzda salǵyrtyqqa jol berilmeıdi. Mamandardan biliktilikterin turaqty arttyrýdy, kásibı sheberlikterin jetildirýdi, ozyq tájirıbeni júıeli zerdeleýdi, jumys sapasyn jaqsartyp, jelilerde apattyq qaýip-qaterlerdi boldyrmaýdy talap etemiz. Eńbek qaýipsizdigin qamtamasyz etýdiń máseleleri osyndaı túıinderdi túbegeıli sheshýge kómekteseri sózsiz. Jańa obektiler qurylysyn salý kezinde qaýipsizdik qashanda kókeıkesti bolyp, túıtkildi jaǵdaılardy durys sheshýge jol ashady. Qurylys júrgizý barysynda zamanaýı jáne joǵary tıimdi jabdyqty qoldanamyz. Qazirgi kezde bizdiń kompanııada keshendi jańǵyrtýdyń kezeńi aıaqtalýǵa taıaý. Ozyq tehnologııalardy engizip, qosalqy stansalardyń joǵary voltty jabdyǵyn, relelik qorǵanyshty jáne apatqa qarsy avtomatıkany jańarttyq, sandyq korporatıvtik telekommýnıkasııalyq jeli men elektr energııasyn kommersııalyq esepteýdiń avtomattandyrylǵan júıesin qurdyq.
Jumysymyzdy alǵa bastyratyn osy taqylettes jarys bizge qazirgi zamanǵy jabdyqqa qyzmet kórsetý tájirıbesin alýǵa, qoldanylatyn kerek-jaraqtyń sapasyn baqylaýǵa barynsha járdemdesedi. Máselen, jarys kezinde kez kelgen komandaǵa jekelegen kezeńderde jabdyǵyn jáne qural-saımanyn paıdalanýǵa ruqsat etiledi. Bul basqa komandalarǵa onyń tıimdiligin zerttep bilýge, baǵalaýǵa múmkindik týǵyzady. Aldaǵy ýaqytta ózderiniń ulttyq jelilerinde iske paıdalanýǵa septigin tıgizedi. TMD energetıkterimen dostyq baılanystardy ornatý úshin osyndaı jarys uıymdastyrý mańyzdy ári paıdaly. Qazaqstan Respýblıkasynyń Birtutas elektr energetıka júıesi TMD elderiniń energııa júıelerimen qatar jumys isteıtinin osy arada atap aıtqan jón. Sebebi, áriptesterimizben birge mańyzdy ekonomıkalyq ortaq mindetti atqaryp jatyrmyz.
– Bizdiń elimizge «altyn» ákelgen mamandar týraly baıandap berseńiz.
– Men joǵaryda aıtqanymdaı, elimizdiń namysyn jarys jolynda «KEGOC» AQ fılıaly «Aqmola JET» energetıkteriniń brıgadasy qorǵady. Komanda quramynda 6 adam boldy. Bular – Erhat Elemesov, Vıacheslav Chaıkovskıı, Qaırat Qulmaǵambetov, Álibek Maǵzumov, Aıdyn Maqashev, Valerıı Nızamov, sondaı-aq, komanda kapıtany Berik Adamov degen azamattar. Onyń ishinde eń úlkeni Berik Adamovtyń jasy 41-de, eń kishisi Valerıı Nızamov jarys aldynda 25 jasqa toldy. Jalpy, komanda músheleriniń orta jasy 31-de. Olar joǵary biliktilikterin tanytyp, tereń teorııalyq bilimderimen qazylar alqasyn tánti etti, ózderin osylaısha bıik tuǵyrdan kórsetti.
«Qoldanystaǵy erejeler men nusqaýlyqtardy bilýdi tekserý» kezeńinde, meniń pikirim boıynsha, bizdiń oq boıy ozýymyz mine osy jetistiktermen baǵalanǵandyǵy eshkimge shúbá týdyrmady. Byltyr Belarýs elinde ótken jarysta joǵaryda atalǵan kezeń boıynsha komandamyz báıgede oza shaýyp bas júldeni jeńip alǵan. Aldaǵy saıystarda da elimizdiń energetıkteri joǵary nátıjelerge qol jetkizip, namysty abyroımen qorǵaıdy dep senimmen aıtýǵa negiz bar.
– Bárekeldi! Qashanda isterińiz ońdy bolsyn.
Áńgimelesken
Marat AQQUL,
«Egemen Qazaqstan»
Kóktemgi egiske daıyndyq pysyqtaldy
Qoǵam • Búgin, 00:07
Indonezııa elshisi oraldyq ǵalymdarmen kezdesti
Ǵylym • Keshe
Balabaqshalarda sıfrlyq baqylaý tájirıbesi júrgizilip jatyr
Aımaqtar • Keshe
Jelidegi jelpiný: Jazbany óshirý úshin aqsha suraǵandar isti boldy
Aımaqtar • Keshe
Elimizdiń bes óńirinde sý tasqyny qaýpi joǵary
Qazaqstan • Keshe
40 gradýsqa deıin aıaz: Elimizge arktıkalyq sýyq keledi
Aýa raıy • Keshe
Astana áýejaıynyń ushý-qoný jolaǵy ýaqytsha jabylady
Elorda • Keshe
Álemdik ekonomıkanyń jańa kartasy: Qazaqstan qaı orynda?
Ekonomıka • Keshe