Ulttyń ulylyǵyn ulyqtaǵan joba

Adamzat aqyl-oıynyń tamasha tabystarynyń biri – Búkilálemdik jetistikter kórmesin (EKSPO) uıymdastyrýdyń 165 jyldan astam tarıhynda Qazaqstan kórmege qatysýshy memleketterdi eń kóp tartqan eldiń birine aınalǵaly tur. Qazirdiń ózinde elordamyzda ótetin EKSPO-2017 kórmesine qatysatyndyǵyn álemniń 105 memleketi resmı túrde rastady. О́tinish qabyldaý odan ári jalǵasýda. Áli de qatysýǵa nıet bildirip otyrǵan elderdiń qarasyn eseptesek, resmı kórsetkish 110-nan asyp jyǵylatyn túri bar. «Kórmege qatysatyn elder sany 110-ǵa jetetin bolsa, Qazaqstan EKSPO kórmesin ótkizý tarıhynda qatysýshy-memleketterdi eń kóp tarta bilgen kóshbasshy úshtiktiń qataryna kiredi. Búgingi kúnge deıin kórmege qatysatyn 140 memleketti tartqan Portýgalııa kóshbasshy bolyp tabylady. Ekinshi oryndy 121 memleketti tartqan Qytaı ıelenedi. Qatysýshy elderdiń qarasyn 110-ǵa jetkizip, Qazaqstannyń Búkilálemdik jetistikter kórmesiniń qos ǵasyrlyq tarıhynda qurmetti úshinshi oryndy ıelenetin múmkindigi mol», – deıdi «Astana EKSPO-2017» UK» AQ-tyń halyqaralyq qatysýshylarmen jumys jónindegi departamentiniń dırektory Ilıa Ýrazakov. Iá, dosty súısindirip, dushpandy kúıindirip, Astanada ótetin EKSPO kórmesine degen álem qyzyǵýshylyǵy barǵan saıyn artyp barady. Onyń syry nede? Ony Elbasy Nursultan Nazarbaev sonaý 2012 jyly anyq ashyp bergen bolatyn. 2012 jyly 22 qarashada Parıjdegi Halyqaralyq kórmeler bıýrosynyń bas assambleıasynda qupııa daýys berýdiń nátıjesinde Qazaqstannyń elordasy – Astana Belgııanyń Lej qalasyn artqa tastap, 2017 jylǵy EKSPO kórmesin ótkizý mártebesin jeńip aldy. Sol kúni Elbasy barlyq telearnalar arqyly qazaqstandyqtarǵa úndeý joldap, Astana EKSPO-2017 kórmesiniń el tarıhyndaǵy asa aıtýly oqıǵa ekenin erekshe atap ótti. «Bul básekede Astananyń jeńisi kezdeısoq bolǵan joq. Birinshiden, onymen bizdiń Astanamyz dúnıejúzilik máni bar sharany qabyldaı alatyn qala retinde moıyndaldy. Ekinshiden, bul – Qazaqstannyń qaryshty damýyna berilgen baǵa. Bul sheshim Qazaqstannyń eýrazııalyq aımaǵyndaǵy aıryqsha ornyn aıqyndap otyr. Úshinshiden, bizdiń paıdamyzǵa shyǵarylǵan sheshimge «Bolashaq energııasy» degen taqyryptyń ózektiligi de áser etti. Al eń bastysy, bul – barlyq qazaqstandyq halyqtyń jeńisi, elimizdiń eren eńbeginiń jemisi», dep atap kórsetti Elbasy dál sol bir tarıhı sátte. Kóp keshikpeı Memleket basshysynyń tikeleı bastamasymen EKSPO-2017 kórmesin uıymdastyrý jáne ótkizýdiń Ulttyq jospary jasaldy. Osy Ulttyq jospar aıasynda halqymyz ulandaı uıysyp, tórt jyl boıy ulttyń ulylyǵyn ulyqtaıtyn uly jobany is júzine asyrýǵa jumylýda. Elordada ótetin EKSPO kórmesi bede­liniń jahandyq dárejede tanylýyna onyń «Bola­shaqtyń energııasy» atty zamanaýı taqyrybynyń da mańyzy zor boldy. «Bolashaqtyń energııasy» taqyrybynyń mańyzy – búgingi kúni adamzattyń eń ózekti jumysyna aınalǵan tabıǵı qýat kózderin tıimdi paıdalaný máselesin kóterýinde. Ony sheshý qazir kóptegen elder úshin strategııalyq mindetke aınalǵan. Taqyryptyń ózinde elektr qýatyn qoljetimdi etý jáne kedeıshilik deńgeıin tómendetý sııaqty planetarlyq kólemdegi máse­leni sheshý jatyr. Endigi kezekte búkil álemge «ja­syl ekonomıka» jáne ekologııalyq qaýip­siz damý sııaqty tyń baǵyt qajet. Bul Mem­le­ket basshysynyń elimizdi «jasyl ekonomıka» ba­ǵytyna kóshirý jónindegi bastamasymen úndesedi. Taǵy bir erekshe eskeretin jaıt, EKSPO – Búkilálemdik kórme. Ony ótkizý múmkindigi elge júz jylda bir ret qana berilýi múmkin. Keı elderge mundaı mereı ǵasyrlar boıy buıyrmaýy da múmkin. Qazaqstan – osyndaı múmkindikke táýelsiz damýynyń alǵashqy shırek ǵasyrynda-aq qol jetkizgen sırek elderdiń biri. Endi sanaýly kúnderden keıin araıly Astananyń qaq ortasynda boı kótergen EKSPO qalashyǵynyń esigi aıqara ashylyp, kórmege qatysý quqyǵyna ıe bolǵan memleketter ózderine tıesili pavılondardy jabdyqtaý jumysyn qolǵa alady. Kórmeni uıymdastyrýshylardyń aıtýynsha, EKSPO-2017 kórmesiniń aıasynda elordamyzda «Bolashaqtyń energııasy» atty jahandyq máselege arnalǵan 25 halyqaralyq konferensııa uıymdastyrylady. Elordadaǵy EKSPO kórmesiniń jalaýy jelbireıtin 93 kúnniń ishinde kórmege qatysýshy árbir eldiń ulttyq kúnderi ótkiziletin bolady. Táýelsiz Qazaqstannyń shırek ǵasyrlyq shejiresimen órile kelgen EKSPO-2017 Halyqaralyq maman­dan­dyrylǵan kórmesi Qazaqstandy jahanǵa taǵy bir pash etse, elimiz osy bir halyqaralyq shara arqyly jańa ınvestısııalar men tehnologııalarǵa tánti bolmaq. EKSPO-2017 kórmesiniń jalaýy jelbireıtin rásimmen birge Astanada ShYU-ǵa múshe memleketter basshylarynyń sammıti saltanat qurmaq. Jylqybaı JAǴYPARULY, «Egemen Qazaqstan»