Birlik pen bereke meıramy

Naýryz meıramy elimizde alǵash ret azattyqtyń aq tańy araılap atardan úsh jyl buryn toılanǵany belgili. Sol kezden beri qazir jyldan-jylǵa máni men mańyzy artyp kele jatqan meıram qazaq dalasynyń ár jerinde erekshe yqylas­pen atalyp júr. Bıylǵy Naýryz meıramy da elimizdiń túkpir-túkpirinde sán-saltanatpen atap ótildi. Sonyń ishinde merekeniń basty alańyna aınalǵan Astanada 22 naýryzda Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń qatysýymen Naýryz alǵash ret «Qazaq eli» monýmenti alańynda ótti. Astana turǵyndary men qo­naq­tary aldynda sóılegen só­zin­de el Prezıdenti Naýryzdyń eń ejelgi merekelerdiń biri ekenine jáne bes myń jyldan astam ýaqyttan beri atap ótilip kele jatqanyna toqtaldy. – Halqy­myz uly kúnge ba­la­ǵan, jyl basy sanaǵan jasampaz Naýryz – birlik pen bereke meıramy. Barshańyzdy osy ula­ǵatty merekemen shyn júrekten qut­tyqtaımyn! Álemniń ózge memleketterimen birge biz de kún­tizbelik Jańa jyldy da, kók­tem merekesi Naýryzdy da atap ótemiz. Sondaı-aq, ony dál Qur­ban aıt pen Rojdestvo kún­de­rin­degideı qýanyshty kóńil-kúımen, shynaıy sezimmen toılaımyz. Qaıta jańarǵan Naýryzdyń tarıhy – bizdiń táýelsizdigi­miz­diń tarıhy! Biz kóne tarı­hy­myzdan kúsh-qýat alyp, táýel­siz­dik týraly óz armanymyzdy jú­ze­ge asyra aldyq, – dedi Prezıdent. Nursultan Nazarbaev Qazaq­stan óz táýelsizdiginiń jıyr­ma­synshy jylyndaǵy kóktemdi qýatty, turaqty jáne qaryshtap damyp kele jatqan memleket  retinde qarsy alyp otyrǵanyn atap ótti. Álem elderinde sońǵy eki jylda barlyq áleýmettik shy­ǵyndar edáýir qysqarýda, ká­siporyndar jabylýda, jumys­syz­dyq arta túsýde. Qazaqstan, kerisinshe, on jyldan beri ká­sip­oryndardy iske qosyp, turǵyn úıler salýda, azamattardy áleý­met­tik qorǵaýdy ulǵaıtyp keledi. Shákirtaqy, eńbekaqy, zeı­net­aqy, áleýmettik járdemaqy turaqty túrde artýda. Ha­lyq­tyń ál-aýqaty tómen tobyn qol­daý jalǵasyn tabýda. Elimiz boı­ynsha ondaǵan myń jańa jumys oryndary ashylýda. Mek­tepter, aýrýhanalar, bala­baqshalar, joldar salynýda. Jańa egemen elderdiń birde-biri Qazaqstan Táýelsizdik jyldarynda jetkendeı tabystarǵa jete alǵan joq, dedi Memleket basshysy. Elbasy kelesi kezekte bizdiń basty qundylyǵymyz ha­lyq­tar birligi ekenin atap kórsetti. Sondyqtan mereke kúnderi de, jumys kúnderi de biz beıbitshilik pen kelisimdi únemi ny­ǵaı­týǵa tıispiz. Táýelsizdik jyl­da­ryn­da biz óz aldymyzǵa qoıǵan barlyq maqsattarǵa merziminen buryn qol jetkizdik. Biz mem­le­ketimizdiń damýynyń jańa ke­ze­ńine qadam bastyq. Alda atqarar is aýqymdy. Bizdiń aldymyzda eko­nomıka men qoǵamdy túbe­geı­li jańǵyrtý mindeti tur. Biz Qa­zaqstandy halyq­tyń ortaq ıgiligine qyzmet etetin áleýmettik memleket retinde quramyz. Bar­lyq qıyndyqtarǵa qaramastan, memleket ózine alǵan barlyq áleýmettik mindettemelerdi múl­tik­siz oryndaıdy,  dedi Memleket basshysy. Prezıdent aldaǵy jyly jańa ekonomıkanyń negizi qa­la­nyp, myńdaǵan jańa kásip­oryn­dar paıda bolatynyn atap ótti. Innovasııa jáne ǵylymǵa negizdelgen óndirister keleshektegi da­mýymyzdyń qozǵaltqyshyna aınalady. Myńdaǵan shaqy­rym­dyq jańa temir jol men avtomobıl joldary salynatyn bo­lady. Qazaqstanda sońǵy on jyl kóleminde 45 mıllıon shar­shy metr turǵyn úı turǵy­zyl­dy. Aldaǵy ár jylda taǵy 6 mıl­lıon sharshy metr turǵyn úı tur­ǵyzylady. Júz myńdaǵan qazaq­standyq jańa páterlerde ómir súretin bolady. Halyqtyń áleý­mettik qorǵalǵan toptaryna ar­nalǵan turǵyn úıler qury­ly­syna erekshe nazar aýdarylady. Barlyq qazaqstandyqtar zamanaýı bilim men sapaly medısı­naǵa qoljetimdilikke ıe bolady. Prezıdent sondaı-aq, qazirgi Qazaqstannyń álemde úlken be­del-qurmetke ıe ekenine toq­tal­dy. Elimizde asa mańyzdy ha­lyq­aralyq sammıtter men kezdesýler ótip turatynyn, álem­niń qoldaýyna ıe bolǵan jańa bastamalar kóteriletinin aıtty. – Búgin búkil elimiz Naýryz meıramyn toılaýda. Qazir biz bar­shamyz jańarýdyń ortaq qýa­nyshyn birge bastan keshýdemiz. Bul kúnderi kúlli elimiz ja­ńara­dy. Biz barlyq kúsh-jigerimizdi, barlyq oı-nıetimiz ben isimizdi Qazaqstannyń gúldenýine ba­ǵyt­taımyz, – dedi Elbasy. Halqymyz qashanda jańa jyl­dan jaqsylyq kútip, keler kúnnen úmitin úzbegen. Búginin bolashaǵymen baılanystyryp, bar izgiliktiń bastaýyn ıgi nıetten izdegen. Sondyqtan, tirshilik jańaratyn Naýryzda ár adam  jaqsylyqqa nıet etýi tıis,  degen Nursultan Nazarbaev qazaq­standyqtardy merekemen qut­tyq­taı kele, barshaǵa baqyt, beıbitshilik pen kelisim tiledi. Elbasynyń sózinen keıin alań­da «Naýryz dýman» teatr­lan­dyrylǵan qoıylymy kórse­til­di. Qazaq halqynyń salt-dás­túri men bereke-baılaǵyn beı­neleıtin qazaq aýylynda  «Jyl oıatý» rásimi bastaldy. Bul teatr­landyrylǵan qoıylymda qazaq aýylynyń tabıǵattyń túlep, Jer-Ananyń jańarǵan ý­aqy­tyn­daǵy jyl basy, ǵa­syrlar qoınaýynan kele jatqan dostyq pen yntymaqtastyqtyń merekesi sanalatyn Naýryz meı­ramyn toılaý daıyndyǵy kór­setildi. Onda qoıylymnyń negizgi jelisi tabıǵattyń tirilýin beıneleıtin náresteniń dúnıege kelýimen baı­la­nystyryldy. Odan keıin ná­res­teniń jigittik jasyna deıingi qazaq halqynyń ádet-ǵu­ryptary men yrymdary usy­nyl­dy. Sony­men birge, kórer­menderge qazaq halqynyń «Súıin­shi», «Besikke salý», «Úı­le­ný toılary» sekildi basqa da salt-dás­túr­leri men «Kók­par», «Qyz qýý» sııaqty ult­tyq oıyndary men «Naýryz kó­je­niń» daıyndyǵy pash etildi. Naýryz toılanyp jatqan aýylǵa áıgili ánshi Roza Rym­baeva, Nurjamal Úsenbaeva, Ba­­tyrhan Shúkenov, Asyl­bek Eń­sepovtiń qonaqqa kelip, ánnen, kúıden shashý shashýy, respýb­lıkalyq jáne astanalyq tań­daýly bı ujymdarynyń óner kórsetýi aýyl turǵyn­daryn ystyq yqylasqa bóledi. Osy kúni «Qazaq eli» monýmenti alańynda tigilgen otyz kıiz úıde tańerteńnen keshke deıin qazaqtyń ulttyq salt-dás­túrleri men ǵuryptary tanys­tyrylyp, kelýshiniń árqaısysy meıramnyń taǵamy – «naýryz kójeden» dám tata aldy. Alańǵa jınalǵan jastar jaǵy al­tybaqan teýip, jumbaqtar men jańyltpashtar jasyryp, dom­by­ramen án aıtty. Taǵy bireýleri kıiz úı ishinde oınalatyn «Sanamaq», «Oramal tastaý», «Soqyrteke», «Ushty-ushty», «Saqına jasyrý», «Qassyń ba, dossyń ba?» oıyndaryn oınap, kelgen  qonaqtardy máz etti. Dastan KENJALIN.