Respýblıkalyq aqyndar aıtysyn ótkizýdiń qaǵıdasy

Qazaqstan Respýblıkasy Mádenıet mınıstrliginiń Mádenıet komıteti tóraǵasynyń  2011 jylǵy 14 aqpandaǵy №24  buıryǵyna 1-qosymsha

Respýblıkalyq aqyndar aıtysyn ótkizýdiń qaǵıdasy

1. Jalpy erejeler 1. Aıtys – qazaqtyń aýyzeki ádebı-mýzykalyq óneriniń kólemdi jáne asa qundy salalarynyń biri. Ol – sýyryp-salma aqyndyq óneriniń jemisi bolyp tabylady. Aıtysta halyqtyń ádet-ǵur­py, turmys-salty, dúnıetanymy, este­tı­kalyq, rýhanı, fılosofııalyq jáne áleýmettik kózqarasy, qalyptasý baı­qa­lady. Osy kıeli murany keńinen nasıhattap, urpaqtan-urpaqqa jetkizý, ta­lant­ty jastarymyzdy ónerdiń káýsar bulaǵynan nár alǵyzyp, sheberligin shyń­daýǵa yqpal etý maqsatynda Qa­zaq­stan Respýblıkasynyń Mádenıet mı­nıstr­liginiń Mádenıet komıteti Respýb­lı­kalyq aqyndar aıtysyn (budan ári - Aıtys) ótkizedi. 2. Aıtys 2011 jyly Táýelsizdik kúni qarsańynda Astana qalasynda ót­ki­ziledi. 2. Aıtystyń maqsattary men mindetteri 3. Aıtystyń maqsattary men mindetteri: 1) aıtys ónerin mádenıetimizdiń baǵa jetpes asyl murasy retinde halyqqa jan-jaqty nasıhattap, onyń damýyna memlekettik deńgeıde qoldaý kórsetý; 2) bolashaq urpaqqa aıtys ónerin jetkizý, aıtys ónerin odan ári damytyp, sapalyq deńgeıin jaqsartý maqsatynda ótkiziletin dástúrli is-shara retinde qalyptastyrý; 3) sheber sóz quraý men joǵary deń­geı­degi poezııa arqyly memlekettik til­diń­ arnasyn keńeıtip, damytý ári nasıhattaý; 4) talantty, daryndy jas aqyn­dar­dyń aqyndyq sheberliginiń shyńdala túsip, kópshilikke tanylýyna múmkindik jasaý; 5) eldegi halyqtar dostyǵyn, bereke-birlikti jáne saıası turaqtylyqty dáripteý. 3. Aıtysty ótkizýdiń tártibi jáne sharttary 4. Respýblıkalyq aıtysqa oblystyq jáne respýblıkalyq mańyzy bar qala­lyq aıtystyń jeńimpazdary – 1 úmitkerden qatysady. 5. Aıtystyń Uıymdastyrý komı­teti­niń sheshimimen Aıtysqa basqa aqyndar da qatysa alady. 6. Aıtysqa halqymyzdyń tilin, dás­túrin, tarıhyn jáne ádebıetin tereń biletin sýyryp-salma aqyndar qatysady. 7. Aıtysqa qatysýshy aqyndardyń jas mólsherine, ultyna jáne jyny­syna shekteý qoıylmaıdy. 8. Aıtysta eldiń birligine, ultaralyq tatýlyqqa nuqsan keltiretin, kons­tı­tý­sııalyq qurylymǵa qarsy aıtylatyn sóz­derge jol berilmeıdi. 9. Osy Qaǵıdanyń 8-tarmaǵynda kóz­del­gen áreketke jol berilgen jaǵdaıda aqyn Aıtystan shettetiledi. 10. Aqyndar qazylar alqasynyń she­shi­mine jáne osy Qaǵıdanyń talap­tary­na baǵynýy tıis. 11. Aıtysqa qatysý úshin oblys­tar­dyń, Astana men Almaty qalalarynyń mádenıet basqarmalarynyń, qoǵamdyq birlestikterdiń jáne basqa da zańdy tulǵalardyń usynysy bolýy qajet. 12. Aıtysqa qatysýshy aqyndar Uıym­dastyrý komıtetine ótinish beredi. О́tinishke mynadaı qujattardy qosa usynylady: 1) ómirbaıany týraly maǵlumattar /tý­­ǵan jeri, kúni, aıy, jyly, ulty/; 2) jumys nemese oqý ornynan anyqtama; 3) týýy týraly nemese jeke kýálik kóshirmesi; 4) basqa aıtystarda jetken jetistikterin kýálandyratyn qujat (dıplom jáne marapat qaǵazdary); 5) tıisti mekemeniń usynys haty; 6) baılanys telefondary. 13. О́tkizilgen qujattar qaıtarylýǵa jatpaıdy. 14. Aqyndar jerebe tartý ádisi arqyly juptarǵa bólinip aıtysady. 15. Aqyndardyń sóz saıystyrý (aıtysý) ýaqytynyń uzaqtyǵyn qazy­lar alqasy belgileıdi. 16. Aqynnyń baıqaýdan óz erkimen shyǵýyna quqyǵy bar. 17. Jeńimpazdar mynadaı bas júlde, I, II, III oryndar boıynsha mara­pat­talady. 1) Gran-prı 1 /bireý/ 2) I oryn – 1 /bireý/ 3) II oryn – 1 /bireý/ 4) III oryn – 1 /bireý/. Jeńimpazdarǵa basqa da yntalandyrý syılyqtary taǵaıyndalýy múmkin. 18. Aıtysqa qatysý jónindegi óti­nish­ter Aıtystyń bastalýyna 20 kún qalǵanǵa deıin myna meken-jaıda qa­byl­danady: 010000, Qazaqstan, Astana qalasy, Esil aýdany, Túrkistan kóshesi 8 úı, «Olımp Palas» t/k, KJ-18, 8 kireberis, blok «L», E-mail: info@ruhdk.kz, tel: 8(7172) 54-64-77, Web: http://ruhdk.kz.. 19. Aqyndar Aıtysqa qatysýǵa óti­nish­teri negizinde shaqyrylady. Aqyn­dar­ǵa qatysýshylar tizimine kirgeni tý­raly habar qajetti qujattar toly­ǵymen tapsyrylǵannan soń saıysqa 10 kún qalǵanǵa deıin habarlanady. 20. Aqyndardyń Aıtysqa baryp-qaıtý jol shyǵyndaryn joldama bergen, al olardyń jatyn orny men tamaqtanýyn Aıtysty ótkizetin jaq kóteredi. Aıtysqa qatysýshy aqynǵa qosa ere kelgen adamdardyń barlyq shyǵyndary óz taraptarynan óteledi. 21. Kelesi kezeńge ótpegen aqyn nemese Aıtysqa qatysýdan bas tartqan aqyndar Aıtystyń aıaǵyna deıin kórer­men retinde qalýǵa nıet bildirgen jaǵ­daı­da óz qarajaty esebinen kúneltedi. 22. Aıtysty respýblıkalyq telearnalardan kórsetý quqyǵyn Qazaqstan Respýblıkasynyń Mádenıet mınıstrligi anyqtaıdy. 23. Respýblıkalyq aıtys respýb­lı­ka­lyq telearnalardan tikeleı nemese ja­zyp alynǵan nusqasynda qysqar­tyl­ǵan ne tolyq túrinde kórsetiledi. 4. Uıymdastyrý komıteti 24. Qazaqstan Respýblıkasynyń Má­denıet mınıstrliginiń Mádenıet komıteti Aıtysty ótkizý boıynsha uıym­das­tyrý komıtetiniń quramyn bekitedi. 25. Uıymdastyrý komıteti memlekettik organdar men Aıtysty ótkizýge qatysýshy mádenıet uıymdary ókil­deri­nen quralady. Uıymdastyrý ko­mı­teti­niń músheleri óz fýnksııalaryn qo­ǵam­dyq bastamamen júzege asyrady. 26. Uıymdastyrý komıteti Aıtysty daıyndaý jáne ótkizý boıynsha bas­shy­lyqty júzege asyrady jáne tabys etiletin júldelerdiń kólemin anyqtaıdy. 27. Uıymdastyrý komıteti Aıtystyń qatysýshylaryna qosymsha syıaqy tóleýsiz Aıtysty radıo jáne teledıdar arqyly taratý, dybys jáne beıne taspaǵa jazý jáne ony odan ári taratý quqyǵyna ıe. Sondaı-aq, Uıymdastyrý ko­mıteti basqa taraptarmen Aıtystyń atalǵan materıaldaryn júzege asyrý jónindegi kelisim-shartqa otyrý qu­qy­ǵyna ıe. 28. Uıymdastyrý komıteti is-shara­nyń aqparattyq-jarnamalyq qoldaý túrlerin aıqyndaıdy. 29. Uıymdastyrý komıteti Aıtysty da­ıyndaý jáne ótkizý barysynda týyn­daıtyn ózge de uıymdastyrý máse­le­lerin sheshedi. 30. Uıymdastyrý komıteti aıtystyń joǵary uıymdastyrýshylyq dárejede ótkizilýin qadaǵalaıdy. 5. Aıtystyń qazylar alqasy 31. Aqyndardyń ónerin baǵalaý, son­daı-aq, qorytyndy shyǵarý úshin qazy­lar alqasy qurylady. Qazylar alqasy­nyń quramy memlekettik organdardyń ókilderinen, mádenıet jáne ónerdiń kór­nekti qaıratkerlerinen quralady jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń Má­denıet mınıstrliginiń Mádenıet komıtetimen bekitiledi. 32. Qazylar alqasynyń sany, tór­aǵany qosqanda, taq san bolýy tıis. 33 Qazylar alqasynyń sheshimi túp­ki­likti jáne qaıta qaraýǵa jatpaıdy, hattamamen resimdeledi jáne barlyq qazy­lar alqasynyń músheleri qol qoıady. 34. Qazylar alqasy belgilengen júl­deli oryndardy bermeýge nemese úmit­ker­ler arasynda bólýge (bas júldeni qospaǵanda) quqyly. 35. Qazylar alqasy baǵalarynyń krıterııleri: 1) oryndaýshylyq sheberligi (oryn­daýshy­nyń derbestigi); 2) sapalyq deńgeıi; 3) sahna mádenıeti; 4) ádebı til baılyǵy; 5) taqyrypty durys asha bilýi; 6) qarsylasqa jaýap berý sheberligi; 7) dástúrli aıtys maqamyn úılestire qoldana bilý; 8) qazirgi tańdaǵy ózekti máselelerdi kó­tere bilý; 9) taqyryptan aýytqymaı, uıqas­tyra jetkizý. 36. Aqyndardyń ónerin qazylar al­qa­sy on baldyq júıe boıynsha baǵalaıdy. Qazylar alqasynyń bergen upaılar sanyn qosý nátıjesinde eń kóp upaı jı­naǵan aqyn jeńdi dep sanalady. Jeń­gen aqyn kelesi aınalymǵa ótedi. Je­ńilgen aqyn aıtysty jalǵastyrý quqyǵynan aıyrylady. 37. Eger juptasyp aıtysqan eki aqyn­nyń da jınaǵan upaılary teń bolǵan jaǵdaıda, qazylar alqasynyń tóraǵasy eki adamnyń atynan daýys berý quqyǵyn paıdalanady. 38. Qazylar alqasy Qazylar alqasy­nyń barlyq músheleri kelisken jaǵ­daıda aıtysty qysqartý jáne/nemese toqtatý týraly sheshimdi qabyldaýǵa quqyly. 6. Aıtysty qarjylandyrý 39. Aıtysty daıyndaý men ótkizýdi qarjylandyrý respýblıkalyq bıýdjetpen kózdelgen qarajat sheginde júzege asyrylady. 40. Aıtysty ótkizýge kózdelgen aq­sha­­laı qarajat Uıymdastyrý ko­mıtetiniń sheshimi boıynsha bekitilgen smetalyq shyǵystarmen qatań sáı­kestikte jum­salady. 41. Aıtysty daıyndaý men ótkizý úshin demeýshilerdiń jáne basqa da qo­symsha qarajat kózderi jumyl­dyry­lýy múmkin. 42. Demeýshiler Aıtysqa qatysýshy aqyn­darǵa zańda belgilengen tártippen óziniń yntalandyrý syılyqtary men syıaqylaryn taǵaıyndaı alady. 7. Qorytyndy ereje 43. Osy Qaǵıdamen rettelmegen bar­lyq máseleler Qazaqstan Respýb­lı­ka­sy­nyń qoldanystaǵy zańnamasyna sáıkes sheshiledi.