Konstıtýsııalyq zańdar qabyldandy

Qasym-Jomart Toqaevtyń tóraǵalyq etýimen bolǵan Parlament Senatynyń otyrysynda aldymen Qazaqstan men Polsha arasyndaǵy Adamdardyń readmıssııasy týraly úkimetaralyq kelisim ratıfıkasııalandy. Qujat ýaǵdalasýshy tarap­tardyń aýmaǵyna zańsyz kel­gen, onda bolǵan nemese turyp jatqan Qazaqstan men Pol­sha azamattarynyń, úshin­shi memleketter azamat­tary­nyń nemese aza­mat­ty­ǵy joq adamdardyń read­mıs­sııa­synyń quqyqtyq jáne uıym­dastyrýshylyq máselelerin reglamentteıdi. Kelisim ereje­leri­ qaıtarylatyn adamdardy anyqtaýdyń jáne olardyń qaýip­siz tranzıtiniń tetikterin ret­teıdi, tegin jol júrý qujat­taryn berý tártibin, jedelde­til­gen readmıssııany qoldaný shart­taryn aıqyndaıdy. Palata kelesi kezekte Qazaq­stan men Túrkııa Úkimet­teri arasyndaǵy arnaıy maqsat­taǵy bólimshelerdiń oqý-jat­tyǵýlaryn ótkizý kezinde qabyl­daýshy taraptyń qoldaý kórsetýi týraly ózara túsinis­tik týraly memorandýmdy ratı­fıkasııalady. Memorandým aıasyn­da jiberýshi taraptyń tehnı­kasyn, qarýy men oq-dári­lerin ákelý, el ishinde alyp júrý jáne áketý kezinde qabyldaýshy tarap­tyń áýe aılaqtaryn, avto­­kólik pen temir joldaryn berý máselesin kózdeıdi. Odan bas­qa, oqý-jattyǵýlarǵa qatysý kezin­de jiberýshi taraptyń suraýy boıynsha qabyldaýshy jaq qarýdy, materıaldyq qural­dar­­dy, jabdyq pen oq-dárilerdi óteý­siz negizde usynýy múmkin. Senatorlar odan keıin «Qazaq­­stan Respýblıkasynyń keıbir konstıtýsııalyq zań­daryna ózgerister men tolyq­tyrý­lar engizý týraly» Konstıtýsııalyq zańdy qabyl­dady. Qujat Qazaqstan Res­p­ýb­­lıkasynyń Prezıdenti N.Á.Nazarbaevtyń Jańǵyrtý jónindegi ulttyq komıssııanyń Bes ınstıtýttyq reformany júzege asyrý jónindegi «100 naqty qadam» Ult josparyn iske asyrý týraly» esebin tyńdaý kezinde aıtylǵan tapsyrmalaryn oryndaý maqsatynda ázirlengen bolatyn. 2016 jylǵy 1 qańtar­dan bastap sýdıanyń kásibı qyz­metin baǵalaý týraly ereje qoldanysqa engizilgen edi. Osyǵan oraı, sýdıanyń kásibı qyzmetin kezeń-kezeńmen baǵa­laýdyń teris nátıjeleri alyn­ǵan jaǵdaıda onyń qyzmetin qaıta baǵalaýdy júrgizbesten laýazymynan bosatýdy qaras­tyrý qajettigi týyndady. Son­daı-aq, zańda Sot tóralqasy sýdıa­ny basqa sotqa nemese basqa ma­man­danýǵa aýystyrý týraly sheshim qabyldaǵan jaǵdaıda sýdıa­lardy konkýrs ótkizbesten basqa sotqa aýystyrý tártibi belgilengen. Sonymen qatar, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń tapsyrmasyna sáıkes, jappaı deklarasııa tapsyrýdy engizý merzimderin bir kezeńge – 2020 jylǵy 1 qańtarǵa aýystyrý kózdeledi. Osyǵan baılanysty «Qazaqstan Respýblıkasyn­daǵy saılaý týraly» Konstıtýsııa­lyq zańǵa saılanatyn laýazym­ǵa úmitkerlerdiń aktıv­teri men mindettemeleri týra­ly dek­larasııany tabys etý mer­zimin 2017 jylǵy 1 qańtar­dan 2020 jylǵy 1 qańtar­ǵa aýy­styrý bóliginde ózgeris­ter en­gizý usy­nylady. Sony­­men birge, Parlament Máji­l­isinde joba erejeleri ǵyly­mı, oqytý­shylyq jáne shyǵar­ma­shy­lyq qyzmetpen aınalysatyn otstavkadaǵy sýdıalarǵa aı saıynǵy ómir boıy qamtylymdy tóleýge qatysty túzetýlermen tolyqtyrylyp otyr. Otyrysta, sondaı-aq, zań­namalyq aktilerge Jo­ǵary Sot Keńesiniń jáne «Astana» halyqaralyq qar­jy or­talyǵynyń qyz­meti máse­le­leri boıynsha túzetý­ler eki oqylymda qara­lyp, qabyl­dandy. Qujat Qazaq­stan Respýblıkasynyń Prezı­denti N.Á.Nazarbaev «Bes ıns­tı­týt­tyq reformany júzege asyrý jónin­degi «100 naqty qadam» Ult josparyn iske asyrý aıa­syn­da jarııalaǵan sýdıanyń kási­bı qyzmetin kezeń-kezeńmen baǵalaý qorytyndylary bo­ıyn­sha qabyldanatyn shara­lar­dy jetildirýdiń qajet­tigi bóligindegi tapsyr­ma­syn oryndaý úshin ázirlen­di. Zańda «Qazaqstan Respýb­lı­ka­synyń Joǵary Sot Keńesi týraly» Zańǵa ózgeris­ter men tolyqtyrýlar engizý kóz­delgen. Degenmen, Parla­ment Májilisinde qaraý barysyn­da onyń erejeleri Qazaqstan Respýblıkasynyń Bıýdjet kodeksine jáne «Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq Banki týraly» Zańyna «Astana» halyqaralyq qarjy ortaly­ǵynyń qyzmetine qatysty túzetýlermen tolyqtyryldy. Zań­nyń qabyldanýy Ult jos­pary aıasynda júrgizilip jatqan reformalardyń iske asyry­lýyna, sýdıalardyń sot tóre­ligin atqarý kezinde zań­dy­lyqty saqtaýdaǵy jaýap­ker­shiligin arttyrýǵa, sýdıa laýazymyna kadrlardy irikteý salasyn retteıtin zańnamany jetildirýge yqpal etetin bolady. Otyrys barysynda ádettegi­deı senatorlardyń túrli jaýapty organdarǵa depýtattyq saýaldary jarııa etildi. Nurlybek DOSYBAI, «Egemen Qazaqstan»