«Elektr qýaty – tabıǵı qordalanatyn munaı da emes, gaz da emes»

Dúısenbi kúni elimizdiń ǵana emes, búkil Ortalyq Azııanyń elektr ener­getı­kasy salasynda kezekti aıtýly oqıǵa oryn aldy. Islam Infra­qury­lymdyq Qory jaı aksııalarǵa jazylý jolymen «Ortalyq Azııa elektr energetıkalyq korporasııasy» AQ kapı­talyna enip otyr. Endigi jerde IIQ kompanııanyń jarǵylyq qoryna 50 mıllıon AQSh dollaryn ınvestısııalaıdy. Jýyrda ǵana Ortalyq Azııa elektr energetıkalyq korpora­sııa­sy Eýropalyq qaıta qurý já­ne damý bankimen qomaqty zaem kelisimine qol qoıǵanyn eskersek, bul OAEK ómirindegi ekinshi eleýli oqıǵa. Osy arada Islam Infra­qury­lymdyq Qory Islam Damý Banki men Azııalyq Damý Bankiniń birlesken qory bolyp tabylady. Sıngapýrde shtab-páteri bar Capi­tal Advisors Partners Asia (bu­dan ári – CapAsia) jeke kompanııasy Qordyń basqarýshy kompanııasy ekendigini eske sala ketken jón. Al, OAEK – Qazaqstandaǵy asa iri, jeke tikeleı ıntegrasııa­lanǵan, eldiń elektr qýatynyń 7 paıyzynan artyǵyn óndiretin energetıkalyq kompanııa. Sonymen jańa qarajat kózi kompanııanyń ýákiletti memlekettik organdardyń kelisimimen ázir­len­gen jáne maquldanǵan ınves­tı­sııalyq baǵadarlamasyn júzege asyrýǵa jumsalmaq. Qysqasy, bul kapıtal – Pavlodar jáne Sol­tústik Qazaqstan oblysta­ryn­daǵy generasııalaýshy aktıvteri­niń qýa­tyn arttyrýǵa, óndiristiń eko­logııalyq kórsetkishterin jaq­sartýǵa, qaldyqtardy qaıta óń­deý, jylý men elektr qýatyn joǵal­týdy azaıtý maqsatynda jelilik aktıvterdi qaıta qurý men j­e­til­dirýge baǵyttalatyn bolady. Mańyzdy oqıǵaǵa oraı ótken baspasóz máslıhatynda OAEK Dırektorlar keńesiniń tóraǵasy Aleksandr Klebanov: – Islam Infraqurylymdyq qo­ry­nyń  «Ortalyq Azııa elektr energetıkalyq korporasııasynyń kapıtalyna enýi  kúlli Qazaq­stan­nyń energetıka salasy úshin mańy­zy zor úlken oqıǵa. Bul kelisim energetıka salasyndaǵy kommýnal­dyq kásiporyndardyń jumysynyń ashyqtyǵyn kórsetedi. Ol jeke ınvestorlar úshin de, iri halyqaralyq damý ınstıtýttary úshin de ınves­tısııalyq tartymdy sala bolyp kele jatqanynyń dáleli, – dedi. Aqıqatynda, Islam Infra­qu­ry­lymdyq Qorynyń OAEK kapı­talyna kirýi tek kompanııa úshin ǵana emes, tutas eldiń elektr ener­getı­kalyq salasy úshin asa mańyz­dy. Bul mámile Qazaqstannyń elektr ener­getıkasynyń jeke ın­ves­torlary úshin de, iri halyq­aralyq damý ıns­tıtýttary úshin de ınvestısııalyq tartymdy sala bolyp kele jatqan­dyǵynyń dáleli bolsa kerek. Baspasóz máslıhatynda jýrna­lıs­­ter­diń qoıǵan saýaldaryna oraı, Cap­Asia prezıdenti Doktor Iogann Bastın: – Bul bizdiń Ortalyq Azııadaǵy alǵashqy ınvestısııamyz. Biz Orta­lyq Azııadaǵy iri jeke elektr ener­getı­kalyq kompanııasymen jáne bas ın­ves­torlary bolyp tabyla­tyn Eý­ro­palyq qaıta qurý jáne damý bankimen seriktes bolǵany­myzǵa qýa­nysh­tymyz. OAEK kom­panııasy ózi­niń utymdy menedjmentimen, korporatıvtik máde­nıeti­men jáne bedelimen baýrady. Biz kompanııanyń paı­dalanýshy sıpatta­malaryn jaqsar­týǵa, qýatty paıdalaný tıimdiligin arttyrýǵa jáne zııan­dy qaldyq­tardy azaıtýǵa baǵyt­talǵan utym­dy ınvestısııalyq baǵ­dar­lamasyn qoldaýǵa daıynbyz. Biz Qazaq­stan­dy Úkimettiń eldiń ınfra­quryly­myn odan ári damytýdy jáne qarjylandyrýdy qamtamasyz etýge jeke sektorlardy tartý amalyn ustanǵandyǵynan IIQ úshin negizgi naryq dep tanımyz, – dedi. Kelesi qyrynan qaraǵanda, Islam Infraqurylymdyq qorynyń «Ortalyq Azııa elektr energetıka­lyq» AQ kapıtalyna kirýin zańdy­lyq dep te qaraý kerek. Bul keli­sim­derdiń bárine qazaqstandyq kompanııa ońaılyqpen qol jetkizip otyr­ǵan joq. Bul Elbasy men Úki­mettiń júrgizgen ekonomıkalyq saıa­satynyń kezekti tabysty kóri­nisi. Máselen, 2009 jyly memleketimiz «tarıfti ınvestısııaǵa aıyr­bastaý» tetigin iske qosqanyn bilemiz. «Elektr qýaty – tabıǵı túrde óz­diginen qordalanatyn munaı da emes, gaz da emes» dep Aleksandr Kle­banov myrza alǵa tartqandaı, Or­­talyq Azııany aıtpaǵannyń ózin­­de, TMD elderiniń bárinde derlik elektr nysandarynyń tozýy erteden kele jatqan kókeıkesti máse­le­niń biri. Olar­dyń keıbiri ınvestısııalansa, keıbirine áli qarajat tar­tyl­ma­ǵan. Alaıda osynyń bári­ne qaramaı, elektr qýaty  qymbat­taǵan joq, tarıf turaqty bolǵa­nyn tuty­nýshy­lar biledi. Aınash ESALI. Almaty.