Kez kelgen qoǵam ómirdiń talaptaryna sáıkes ózgerister jasap otyrýy kerek. Qazaqstan qoǵamynyń barlyq salasynda da qazirgi jahandanǵan zamannyń talaptaryna saı ártúrli ózgerister júrip jatyr. Bul – ómirdiń ózindik zańy, áleýmettik progrestiń ishki qısyny. Elbasymyz Qazaqstan halqyna arnalǵan sońǵy Úndeýinde jańa strategııalyq maqsattardy aıqyndap, saıası bılikke qatysty demokratııalyq sıpattaǵy reformalardy usyndy. Bizdiń jas memleketimizge birden órkenıettiń bıigine kóterilip ketý ońaı emes. Degenmen, osy baǵytta únemi belsendi qadamdar jasaǵan oryndy jáne ondaı talpynystardyń jemisti nátıjeleri bolary anyq. Ásirese, qazirgi jahandyq syn-qaterler men qaýipterdi eńserip otyrý úshin bılik pen qoǵam tarapynan der kezinde tıimdi is-qımyldar atqarylýy tıis. Mine, osyndaı jaǵdaı elimizde órkendep kele jatqan demokratııalyq qundylyqtardy bekite túsetin qadamdardy qajet etedi. Qazirgi tańda elimizdegi memlekettik bılik qyzmetiniń tıimdiligin arttyrý úshin onyń qurylymynyń áleýetin nyǵaıtý, teńgerimdiligin ornyqtyrý kózdelýde. Jańa áleýmettik ınstıtýttarǵa arqa súıeıtin teńgerimdelgen jáne tıimdi bılik júıesin, basqarý salalarynyń qyzmetin jandandyrý – ýaqyt talaby. Konstıtýsııalyq reformalar aıasynda Úkimettiń qyzmetin ári qaraı jetildirý jáne ony baqylap otyrýda el Parlamentiniń rólin kúsheıtý óte oryndy. Kezinde Parlament jas memlekettiń Konstıtýsııasyn qabyldap, kóptegen zańdardy áleýmettik ómirimizge ornyqtyrdy, táýelsizdigimizdi quqyqtyq turǵydan qamtamasyz etti, «Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty», 5 ınstıtýttyq reforma men «100 naqty qadam» Ult jospary sııaqty mańyzdy qujattardyń quqyqtyq bazasyn jasaýǵa belsendi túrde atsalysty. Sonyń arqasynda quqyqtyq óriste kóptegen naqty qadamdar júzege asyrylýda. Sóıtip, elimizdiń kóppartııaly Parlamenti óziniń bıik kásibı deńgeıin álemniń kóptegen elderine kelgen áleýmettik daǵdarystyń órbip turǵan shaǵynda dáleldep berdi. Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti usynǵan saıası bıliktiń jaýapkershiligi mol aýqymyn Parlamenttiń barynsha sapaly, naqty jáne júıeli túrde atqara alatynyna senýge bolady. Qazirgi kezeńde saıası partııalarmen qatar, memlekettik bılik organdarynyń jaýapkershiligi men kásibıliginiń, memlekettiń basqarý júıesi qyzmetiniń tıimdiliginiń mańyzy arta túsip otyr. Ákimdikter men mınıstrlikter óziniń memlekettik basqarý salasynyń aýqymynda kóptegen máselelerdi Prezıdent Ákimshiligine jetkizbeı-aq retteı alatyn deńgeıge jetýi kerek. Osy turpattaǵy is-áreketterdiń artyqshylyqtaryn barshamyz kóp uzamaı-aq sezinýge tıistimiz. Mınıstrler men ákimder ózderine baǵynyshty qyzmetkerlerge barynsha qamqorlyq jasap, kúrdeli máselelerdi mobıldi, ońtaıly túrde sheship úırenýi qazirgi kúnniń talabyna aınalýda. Bul demokratııalyq reformalar – órkenıettik damý turǵysynan alǵanda, elimizdiń qazirgi zaman suranystaryna saı, qısyndy da dáıekti damý jolynyń jáne Prezıdenttiń kóregen jáne sarabdal saıasatynyń taǵy da bir jarqyn kórinisi. Elimizdegi bılik tarmaqtarynyń qyzmetine jańa serpin berý, buryn negizinen prezıdenttik bıliktiń quzyrynda bolyp kelgen kóptegen qoǵamdyq, saıası jáne memlekettik jaýapkershilikterdi Qazaqstan Parlamenti men Úkimetine, ártúrli mınıstrlikterge, ákimderge tikeleı júkteý, olarǵa bılik tetikterin senimmen tapsyrý memleketimizdiń óz táýelsizdigin nyǵaıtý men elimizdegi demokratııalyq reformalardy ári qaraı óristete túsý jolyndaǵy órkenıettik sıpattaǵy qadam bolyp tabylady. О́ziniń derbes memlekettiligin turaqtandyrý men Qazaqstan qoǵamy ókilderiniń azamattyq jáne ulttyq biregeıligin aıqyndaý úshin, ishki birligin nyǵaıtý jolynda Táýelsizdiktiń alǵashqy 25 jylynda kúshti prezıdenttik bılik qajet bolatyn. Ondaı bıliktiń kelbeti keńestik negizdegi ekonomıkamyzdy zamanaýı naryqtyq formatqa aýystyrýǵa, kúrdeli áleýmettik keńistigimizde ultaralyq jáne konfessııaaralyq kelisimdi ornatýǵa, jańa memleketimizdiń saıası, mádenı qundylyqtar negizderin anyqtaýǵa, elimizdiń strategııalyq baǵdarlaryn naqtylap, aıqyndaýǵa múmkindikter berdi. Prezıdenttik bıliktiń tıimdi qyzmetiniń arqasynda shırek ǵasyrdyń ishinde álemdik qoǵamdastyqtyń jetekshi memleketteri tolyqtaı moıyndaǵan, damyǵan 30 eldiń qataryna qosylýǵa umtylǵan jas memleketke aınaldyq. Sondyqtan, Elbasy N.Á.Nazarbaevtyń eldiń saıası bıligine, bılik tarmaqtaryna qatysty jáne onyń bolashaǵyn aıqyndaýǵa arnalǵan Úndeýiniń jarııalanýyn eleýli oqıǵa dep qabyldaýǵa tıispiz.
Zarema ShÁÝKENOVA,
BǴM ǴK Fılosofııa, saıasattaný jáne dintaný ınstıtýtynyń dırektory, UǴA korrespondent-múshesi