Alashordalyqtardyń urpaqtary, ǵalymdar, tarıhshylar, saıasatkerler, qoǵam qaıratkerleri men oqyp júrgen jastar qatysqan konferensııa barysynda uly Muhtar Áýezovtyń shákirti, aqyn, jazýshy, dramatýrg, ǵalym, Qaıym Muhamedhanovtyń qyzy Dına Qaıymova qazirgi qoǵamnyń rýhanı jańǵyrýyna qatysty máseleler qozǵalǵanda Alash qaıratkerleriniń murasyna da tereńirek úńilý kerektigine toqtaldy.
«Halqymyzdyń rýhanı jańǵyrýy – jan-dúnıemizdiń jańǵyrýy, tarıh betindegi kómeski tartqan shyndyqtardy búgingi urpaq sanasyna qaıta toqylýy. Osy tusta Álıhan Bókeıhanov, Ahmet Baıtursynov, Mirjaqyp Dýlatov, Júsipbek Aımaýytov, Maǵjan Jumabaev, Hálel Dosmuhamedov, Muhamedjan Tynyshbaev, Halel Ǵabbasov, Otynshy Áljanov, Muhamedhan Seıitqulov, Álimhan Ermekov syndy Alash qoǵalysynyń kóshbasshylary men qaıratkerleriniń halqyna sińirgen eńbegin qaster tutyp, olardy jadydan shyǵarmaýymyzdyń ózi rýhanı jańǵyrý jolyndaǵy basty mindetimiz. Keńestik bılik Alash qaıratkerleriniń aty-jónin de, olardan qalǵan barlyq estelik-muralardy da joıyp, múldem umyttyryp jiberýge qansha talpynǵanmen, olardyń Muhtar Áýezov, Qaıym Muhamedhanov sııaqty izbasarlarynyń arqasynda halqymyz Alash murasymen qaıta qaýyshty. Alash qaıratkerleriniń týǵan jeri men eline degen mahabbatynyń kórnekti úlgisindeı, búginde Elbasymyz bastaǵan táýelsiz elimiz óz memleketiniń aýmaqtyq tutastyǵyn, mádenıeti men tilin saqtaı otyryp, áskeri men ádil soty sap túzegen demokratııalyq memleketke aınaldy», dep atap ótti Dına Qaıymqyzy.
Qaıym Muhamedhanovtyń shákirti, belgili ǵalym Erbol Irgebaı júrgizgen atalmysh basqosýda Ahmet Baıtursynovtyń, Asylbek Seıitovtiń, Qoshke Kemeńgerovtyń, Otynshy Áljanovtyń, Tórebek Osmanovtyń asyldyń synyǵyndaı, tulpardyń tuıaǵyndaı búgingi urpaqtary Aıman Baısalova, Klara Seıitova, Gúlnar Kemeńgerova, Gúlfarıza Otynshıeva, Darıǵa Osmanova jınalǵan qaýym ortasynda óz estelikterimen bólisti. Al alashordalyqtardyń halyqqa sińirgen eńbekteri jaıly baıandama jasaǵan fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Aıgúl Isimaqova: «Alash qaıratkerleriniń izbasary bolǵan Muhtar Áýezov, Álkeı Marǵulan syndy uly tulǵalar Keńes Úkimeti tusynda óz ustazdary týraly shyndyqty ashyq aıta almady. Biraq Muhtar Omarhanuly óziniń sońynan ergen jas shákirti Qaıym Muhamedhanulyn Abaıtanýǵa baýlyp, Abaı arqyly Alash ıdeıasyn kótergen Álıhan, Ahmet babalarymyzdyń murasyn keleshek urpaqqa jetkizýdi amanttady», – dedi.
Jıyn barysynda Alash qozǵalysy qaıratkerleri men kóshbasshylarynyń halqymyzdyń tarıhy men mádenıeti, saıası ómiri men sharýashylyǵy, el táýelsizdigi týraly ótken ǵasyrdyń 20-shy jyldary baspasóz betterinde, ádebı-pýblısıstıkalyq shyǵarmalarynda jazyp qaldyrǵan, búgingi ómirimizde de óz máni men maǵynasyn joımaǵan tujyrymdy oı-pikirleri, tańdamaly dáıeksózderi toptastyrylǵan «Alash ulaǵaty» atty kitaptyń tusaýkeseri ótti. Jalpy kópshilikke, tárbıeshiler men oqytýshylarǵa arnalǵan bul shaǵyn ári qundy kitapty «Qaıym Muhamedhanov atyndaǵy Bilim jáne mádenıet ortalyǵynyń» bastamasymen tarıh ǵylymdarynyń kandıdaty, professor Amantaı Isın qurastyrǵan eken.
Sondaı-aq, Alash qozǵalysynyń 100 jyldyǵyna oraı ótkizilip otyrǵan atalmysh ǵylymı-tájirıbelik konferensııada abaıtanýshy, ǵalym Qaıym Muhamedhanovtyń jeke arhıvinen, Shyǵys Qazaqstan oblysynyń muraǵattyq qorynan, Semeı qalasy Tarıhı-ólketaný murajaıynan jáne QR Ortalyq memlekettik murajaıynan alynǵan Alash Orda qaıratkerleriniń ómiri men qyzmeti týraly keńeıtilgen fotomaterıaldar men qujattar qoıylǵan kórme uıymdastyryldy, tanymal aqyn Serik Qalıevtiń «Alash arystary» syndy patrıottyq rýhtaǵy ánder oryndaldy.
Mıra Baıbek,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY
