Qostanaıdaǵy Geologııalyq mýzeıde HH ǵasyr geologtarynyń HHI ǵasyrdaǵy áriptesterine jazǵan haty salynǵan quty-kapsýlany ashý rásimi ótti. Olar 1967 jyly 7 jeltoqsanda ken jynysynda kezdesetin kalsıfır, rodıngıt, porfırıt sııaqty tastardan krıstall molekýlasy pishininde sandyqsha jasap, ony mármár tastyń ústine ornatyp, syrtyna «Geologtardyń bolashaq urpaqtaryna. 2017 jyly ashylsyn» dep jazǵan eken. Quty ishine úndeý-hat pen óńirdiń paıdaly qazbalar kartasy salynypty. Sala ardagerleri men jas geologtar aldynda «Sevkaznedra» aımaqaralyq departamenti jetekshisiniń orynbasary Talǵat Isaseıitov kapsýlany ashyp, úndeý-hatty oqyp berdi. Hat aǵa urpaqtyń sálemin, ótken ǵasyrdyń ortasynda jetken jetistikterin, bolashaq urpaqqa, mamandarǵa senimin baıandaǵan úsh bólimnen turady.
– Paıdaly qazbalar kenishteriniń arqasynda óńirde Rýdnyı, Lısakov, Arqalyq, Jitiqara qalalary boı kóterdi. Taǵy da kóptegen kenishter ashyldy. Sol jetistikterdiń barlyǵyna osy hat ıeleriniń sińirgen eńbegi zor bolatyn, – deıdi geologııa ardageri, Geologııa mýzeıiniń dırektory Vera Edigenova.
– О́tken jyldar geologııanyń «altyn ǵasyry» edi. Biz sapasy óte joǵary mıneral shıkizatyn óte kóp kólemde ashyp, óndirip otyrdyq. Vasılkov kenishiniń ózinen 350 tonna taza altyn óndirildi. Keńes Odaǵy kezinde geologııa isine jumsalǵan 1 rýbl 50 rýbl paıda ákeldi. Geologııalyq jumystardyń tıimdiligi degen osy, – dep atap ótti Mıneraldy resýrstar akademııasy Soltústik Qazaqstan bólimshesiniń tóraǵasy Vıktor Deıneka.
Hatta «Torǵaı dalasy HHI ǵasyrda óndirisi, aýyl sharýashylyǵy damyǵan, qalalar men aýyldary kórkeıgen, gúldengen óńir bolatynyna senemiz» dep jazypty HH ǵasyrdyń geologtary. HHI ǵasyr endi bastaldy, múmkin aǵa urpaq ókilderiniń boljamy men senimi shyndyqqa aınalar ýaqyt ta jeter.
– Geologııa urpaqtan urpaqqa jalǵasyp otyrýy tıis. Bizdiń aldymyzdaǵy geologııa salasy mamandarynyń qajyrly isi bolmaǵanda bizdiń jetistikterge jetýimiz ekitalaı edi. Geologııa isine qaı zamanda da erekshe kóńil bólinýi tıis, – dedi geologııa ǵylymdarynyń doktory Nızamı Jafarov.
Dástúr jalǵasyn tapty. Qazaqstannyń soltústik óńiri geologtary atynan keleshek urpaqqa taǵy da hat jazylyp, álgi kapsýlaǵa qaıta salyndy. Ol endi 50 jyldan keıin, 2067 jyly ashylatyn bolady.
Názıra JÁRIMBET,
«Egemen Qazaqstan»
QOSTANAI