Aımaqtar • 26 Jeltoqsan, 2017

HH ǵasyr geologtary: «Torǵaı dalasy gúldengen óńirge aınalady...»

651 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Keńes Odaǵy kezinde dástúrge aınalǵan bolashaq urpaqqa úndeý-hat qaldyrýdy Soltústik Qazaqstan geologııa basqarmasynyń ujymy da oryndaǵan eken.

HH ǵasyr geologtary: «Torǵaı dalasy gúldengen óńirge aınalady...»

Qostanaıdaǵy Geologııalyq mýzeıde HH ǵasyr geologtarynyń HHI ǵasyrdaǵy áriptesterine jazǵan haty salynǵan quty-kapsýlany ashý rásimi ótti. Olar 1967 jyly 7 jeltoqsanda ken jynysynda kezdesetin kalsıfır, rodıngıt, porfırıt sııaqty tastardan krıs­tall molekýlasy pishininde sandyqsha jasap, ony mármár tastyń ústine ornatyp, syrtyna «Geologtardyń bolashaq urpaqtaryna. 2017 jyly ashylsyn» dep jazǵan eken. Quty ishine úndeý-hat pen óńirdiń paıdaly qazbalar kartasy salynypty. Sala ardagerleri men jas geologtar aldynda «Sevkaznedra» aımaqaralyq departamenti jetekshisiniń orynbasary Talǵat Isaseıitov kapsýlany ashyp, úndeý-hatty oqyp berdi. Hat aǵa urpaqtyń sálemin, ótken ǵasyrdyń ortasynda jetken jetistikterin, bolashaq urpaqqa, mamandarǵa senimin baıandaǵan úsh bólimnen turady.

– Paıdaly qazbalar kenish­teriniń arqasynda óńirde Rýdnyı, Lı­sakov, Arqalyq, Jitiqara qalalary boı kóter­di. Taǵy da kóptegen kenishter ashyldy. Sol jetistikterdiń barlyǵyna osy hat ıeleriniń sińirgen eńbegi zor bolatyn, – deıdi geologııa ardageri, Geologııa mýzeıiniń dırektory Vera Edigenova.

– О́tken jyldar geologııanyń «altyn ǵasyry» edi. Biz sapasy óte joǵary mıneral shıkizatyn óte kóp kólemde ashyp, óndirip otyrdyq. Vasılkov kenishiniń ózinen 350 tonna taza altyn óndirildi. Keńes Odaǵy kezinde geologııa isine jumsalǵan 1 rýbl 50 rýbl paıda ákeldi. Geologııalyq jumystardyń tıimdiligi degen osy, – dep atap ótti Mıneraldy resýrs­tar akademııasy Soltústik Qazaqstan bólimshesiniń tóraǵasy Vıktor Deıneka.

Hatta «Torǵaı dalasy HHI ǵasyrda óndirisi, aýyl sharýa­shy­lyǵy damyǵan, qalalar men aýylda­ry kórkeıgen, gúldengen óńir bolatynyna senemiz» dep jazypty HH ǵasyrdyń geologtary. HHI ǵa­syr endi bastaldy, múmkin aǵa ur­paq ókilderiniń boljamy men senimi shyndyqqa aınalar ýaqyt ta jeter.

– Geologııa urpaqtan urpaqqa jal­ǵasyp otyrýy tıis. Bizdiń aldy­myz­daǵy geologııa salasy maman­darynyń qajyrly isi bolmaǵan­da bizdiń jetistikterge jetýimiz ekitalaı edi. Geologııa isine qaı zamanda da erekshe kóńil bólinýi tıis, – dedi geologııa ǵylymdarynyń doktory Nızamı Jafarov.

Dástúr jalǵasyn tapty. Qazaq­stan­nyń soltústik óńiri geologtary atynan keleshek urpaqqa taǵy da hat jazylyp, álgi kapsýlaǵa qaıta salyndy. Ol endi 50 jyldan keıin, 2067 jyly ashylatyn bolady.

Názıra JÁRIMBET,
«Egemen Qazaqstan»

QOSTANAI

Sońǵy jańalyqtar

Syr óńirinde shıbóri nege kóbeıdi?

Aımaqtar • Búgin, 16:38