Jylý berý maýsymy týraly Energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev pen Investısııalar jáne damý mınıstri Jeńis Qasymbek baıandady. Energetıka mınıstriniń aıtýynsha, qazaqstandyq tutynýshylar elektr jáne jylý qýatymen tolyq kólemde qamtamasyz etilgen. Ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdar 5 qazanda ótken Úkimet otyrysynda aıtylǵan kemshilikterdi joıý boıynsha tıisti sharalar júrgizgen.
«Elektr stansalarynda bıylǵy jylǵa josparlanǵan jóndeý jumystary aıaqtaldy. 8 energetıkalyq blok, 57 qazandyq, 35 týrbına, sondaı-aq 24 myń shaqyrym elektr jelisi jóndeldi», dedi Q.Bozymbaev. Jalpy alǵanda, otandyq elektr stansalarynyń otyn qoımalarynda 4,3 mln tonnadan astam kómir jáne 111 myń tonna mazýt jınalǵan, bul bekitilgen normalarǵa sáıkes keledi. Ortalyq jylýmen qamtý aýmaqtarynyń qazandyqtarynda kómir qory 792,4 myń tonnany, mazýt – 108 myń tonnany quraıdy.
О́z kezeginde Investısııalar jáne damý mınıstri J.Qasymbek kómir tasymaldaýdyń jaıyn málimdedi. Búgingi tańda Qazaqstanda kómir tasymaldaýǵa arnalǵan ashyq vagon parki 50 myńnan astam birlikti quraıtynyn, jylytý maýsymyna daıyndyq bastalǵannan beri 43,5 mln tonnadan astam kómir tasymaldanǵanyn, bul jospardyń 98 paıyzyn quraıtynyn atap ótti.
«Tasymaldaýdy tolyq qamtamasyz etý úshin júk jóneltýshiler, júk alýshylar men tasymaldaýshy arasynda ishki respýblıkalyq tasymalda júk jóneltý boıynsha tikeleı uzaq merzimdi kelisimsharttar jasaldy. Jazǵy ýaqytta kómir tasymaldaý kóleminiń teń bólinýi qamtamasyz etildi», dedi mınıstr.
Jylytý maýsymy óńirlerde de shtattyq rejımde júrip jatyr. Qazirgi jaǵdaı týraly oblys ákimderi men Almaty, Astana qalalarynyń ákimderi qosymsha baıandady. Máseleni qaraý qorytyndysy boıynsha Premer-Mınıstr tıisti mınıstrlikter men jergilikti atqarýshy organdarǵa jylý berý maýsymynyń ótý barysyn turaqty baqylaýda ustaýdy tapsyrdy.
«Ekspo-2017» kórmesinde kórsetilgen tehnologııalardy engizý boıynsha júrgizilip jatqan jumystar týraly Energetıka mınıstri Q.Bozymbaev pen Bilim jáne ǵylym mınıstri Erlan Saǵadıev baıandady.
Q.Bozymbaev aıtyp ótkendeı, Energetıka mınıstrliginiń saraptamalyq jumys toby tórt baǵyt boıynsha «Ekspo» kórmesiniń sheteldik pavılondarynda kórsetilgen 105 sheteldik jáne 28 otandyq tehnologııany iriktedi.
Bul tizim ulttyq jáne jekemenshik kompanııalarǵa, sondaı-aq ákimdikterge tehnologııalardy qarastyrý jáne irikteý úshin jiberildi. Budan ózge, barynsha aqparattandyrý maqsatynda tehnologııalar tizimi baılanys aqparattarymen qosa Energetıka mınıstrliginiń saıtynda jarııalandy.
«Ákimdikter qazirgi ýaqytta engizý úshin 40 tehnologııany iriktep aldy, onyń tórteýi 2018 jyly engiziledi. Ulttyq kompanııalar engizý maqsatynda 15 tehnologııany iriktep aldy, onyń ekeýi 2018 jyly engiziledi», dep atap ótti mınıstr. Energetıka mınıstriniń aıtýynsha, tehnologııalar tizimi áli naqtylanady.
Bilim jáne ǵylym mınıstri Erlan Saǵadıev óz kezeginde «Ekspo-2017» halyqaralyq kórmesi qazaqstandyq ǵylymda, tehnologııalar transferti men bilim berýdi damytýda jańa ıdeıalardyń týyndaýyna qýatty serpin bergenin atap ótti.
Máseleni qaraý qorytyndysy boıynsha Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaev oblystardyń ákimdikterine jańa tehnologııalardy engizý kezeńine kóshý boıynsha jumysty jalǵastyrýdy tapsyrdy.
Úkimet otyrysynda Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstri Dáýren Abaev Qazaqstanda «Aqyldy qalalar» jobalaryn iske asyrý boıynsha qabyldanyp jatqan sharalar týraly baıandady. Atap ótkendeı, Smart City tujyrymdamasy barlyq qalalyq qyzmetterdiń tıimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan.
«Sıfrly Qazaqstan» memlekettik baǵdarlamasynyń negizgi kórsetkishteriniń biri – elimizdiń bes iri qalasynda – Smart Astana, Smart Karagandy, Smart Ontystuk, Smart Almaty, Smart Aktobe sekildi Smart City-di damytý», dedi D.Abaev. Atalǵan jobalardyń basty oryndaýshylary – óńirler ákimdikteri.
Mınıstr memlekettik baǵdarlama aıasynda «aqyldy qalalardyń» tıptik tujyrymdamasy ázirlengenin atap ótti. Onda ınternet zattar, jasandy zerde jáne t. b. sekildi aldyńǵy qatarly tehnologııalardy qoldanatyn jobalardyń tizimi keltirilgen. Sondaı-aq, qujat Smart City tehnologııalaryn engizýdiń negizgi qaǵıdalaryn, tásilderin, maqsattaryn, basymdyqtary men mindetterin anyqtaıdy.
«Jobalar memleket-jekemenshik áriptestik, aqparattandyrýdyń servıstik modeli, bıýdjettik qarjylandyrý jáne jeke ınvestısııalar sheńberinde júzege asyrylatyn bolady. Sonymen qatar jobalardy benchmarkıngti paıdalaný, ıaǵnı úzdik álemdik jáne otandyq tájirıbege baǵdarlaý arqyly júzege asyrý josparlanǵan», dedi D.Abaev.
Jıynda budan ary Astana qalasynyń ákimi Áset Isekeshev, Almaty ákimi Baýyrjan Baıbek jáne Qaraǵandy oblysynyń ákimi Erlan Qoshanov Smart City jobalaryn engizýdiń aımaqtyq tájirıbesi men iske asyrylý barysy týraly aıtyp berdi.
Al otyrystyń kún tártibindegi kelesi másele – zań jobalaý jumystarynyń 2017 jylǵa arnalǵan josparynyń oryndalý barysy jáne 2018 jylǵa arnalǵan josparynyń jobasy týraly Ádilet mınıstri Marat Beketaev baıandady. Mınıstr Úkimettiń zań jobalaý jumystarynyń 2017 jylǵa arnalǵan josparymen 28 zań jobasyn ázirleý kózdelgenin, jyl boıy engizilgen túzetýlerdi eskere otyryp, 22 zań jobasyn ázirleý josparlanǵanyn jetkizdi. Máseleni qaraý qorytyndysy boıynsha zań jobalaý jumystarynyń 2018 jylǵa arnalǵan jospary biraýyzdan bekitildi. Sondaı-aq Ulttyq bank tóraǵasy Danııar Aqyshev valıýtany retteý jáne valıýtany baqylaý máseleleri jónindegi zań jobasyn tanystyrdy. Nátıjesinde usynylǵan zań jobasy qabyldandy, endi Parlament qaraýyna jiberiledi.
Dınara BITIK,
«Egemen Qazaqstan»
