Aqyn Ǵafý Qaıyrbekovtiń «Almatyda kóshesi bar Gogoldiń...» dep bastalatyn ataqty óleńindegi:
«Aıhaı shirkin,
Almatyda kóktemde,
Appaq kúmis aı sáýlesin tókkende.
Sol kóshemen jibek tolqyn sekildi
Tamasha ǵoı qyzdar kóship ótkende»,
degen joldaryna arqaý bolǵan Qazaq memlekettik qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıteti búginde elimizdegi álem tanyǵan, jer júziniń kóptegen joǵary oqý oryndarymen baılanysy bar irgeli bilim ordasyna aınalyp otyr. Alǵash 1944 jyly ashylǵan kezinde qazaq tili men ádebıeti, tarıh, fızıka-matematıka degen úsh mamandyq boıynsha bilim berýdi bastaǵan ınstıtýt jyldar óte kele birtindep ulǵaıyp, táýelsizdik jyldarynda ýnıversıtet dárejesine jetti.
Qazaq memlekettik qyzdar pedagogıka ınstıtýty ashylǵanda, oǵan halqymyzdyń Qanysh Sátbaev, Muhtar Áýezov, Sábıt Muqanov, Ǵabıt Músirepov, Ilııas Omarov sııaqty kórnekti tulǵalary men óner-bilim salasyndaǵy qaıratkerleri qyzý qoldaý kórsetip, aq tilekterin bildirip edi. Sol kezde M.Áýezovtiń «Táńir jazsa, bul ınstıtýt qazirgi jáne bolashaqtaǵy qazaq qyzdarynyń shamshyraǵyna aınalady. Osy shamshyraqtyń jaryq sáýlesi eshqashan sónbesin deıik» degen bolatyn. Uly jazýshynyń aýzy dýaly eken, oqý orny shynynda da osy jyldardyń bárinde bilim jolyn qýǵan, ustaz bolýdy murat tutqan qazaq qyzdarynyń shamshyraǵyna, qasıetti qara shańyraǵyna aınaldy.
Qyzdar bilim alatyn joǵary oqý ornyna Elbasy Nursultan Nazarbaev erekshe qamqorlyq jasap keledi. Osy oraıda eske túsedi, 1991 jyldary Keńes Odaǵy ydyraǵan tusta bul ınstıtýttyń basyna da qara bult úıirilip, onyń kúni aıaqtalýǵa shaq qalǵan edi. Sebebi burynǵy KSRO-daǵy, qazirgi TMD elderindegi tek qana qyzdar oqıtyn bilim ordalary jappaı jabyla bastady. Biraq Prezıdenttiń tikeleı qoldaýy men qorǵaýy arqasynda Qazaq qyzdar pedagogıkalyq ınstıtýty aman saqtalyp qaldy.
Budan keıingi jyldary oqý orny tek joǵary órleýmen keledi. Onyń ǵımarattary qataryna birneshe korpýs qosyldy. Búkil álemdi jaılaǵan daǵdarys salqyny tıip turǵanyna qaramaı, «Stýdentter úıi» komfortabeldi jataqhana, «Qazaq arýy» sýburqaǵy men basseın salyndy. Búginde munda qyzdar tarıhynan syr shertetin «Aqtumar» murajaıy, úlken kitaphana úıi, sport kesheni jumys isteıdi.
Osy jyldarda ınstıtýt mártebesin de ózgertti. Ol 2008 jyly 11 qyrkúıekte Úkimettiń qaýlysymen ýnıversıtet atandy. Bir qolymen bilim nárimen sýsyndatsa, bir qolymen besik terbetetin qazaq arýlaryn daıarlaıtyn oqý orny Elbasy qamqorlyǵymen jyldan-jylǵa damýdyń dańǵyl jolyna bet buryp keledi. Buǵan ýnıversıtettiń álemniń kóptegen joǵary oqý oryndarymen tyǵyz baılanys jasap, halyqaralyq oqý jáne akademııalyq utqyrlyq negizinde ótkizip kele jatqan mashyqtaný jumystary dálel. Aıtalyq, London basqarý jáne stýdenttermen almasý ǵylym akademııasy (Ulybrıtanııa), Borıs Grınchenko atyndaǵy Kıev ýnıversıteti, T.Shevchenko atyndaǵy Ulttyq Kıev ýnıversıteti (Ýkraına), Pendıdıkan Sultan Idrıs ýnıversıteti (Malaızııa), Gersen atyndaǵy Reseı memlekettik pedagogıkalyq ýnıversıteti (Reseı, Sankt-Peterbýrg), Kastamoný ýnıversıteti (Túrkııa), Shıaýlıaı ýnıversıteti (Lıtva), Ekonomıka, basqarý jáne quqyq ınstıtýty (Reseı, Tatarstan), Sankt-Peterbýrg memlekettik psıhologııa jáne áleýmettik jumystar ınstıtýty (Reseı, Sankt-Peterbýrg), Shyńjań pedagogıkalyq ýnıversıteti (Qytaı), Sýmy memlekettik ýnıversıteti (Ýkraına), Chýkýrov memlekettik ýnıversıteti (Túrkııa, Adana q.), Nıgde ýnıversıteti (Túrkııa, Nıgde q.), memlekettik ýnıversıteti (AQSh, Mıssıssıppı), Estonııa áleýmettik-gýmanıtarlyq ýnıversıteti (Estonııa, Tallın q.), Tom polıtehnıkalyq ýnıversıteti (Reseı), Halyqaralyq pedagogıkalyq bilim jáne ǵylym akademııasy (MANPO) (Reseı, Máskeý q.), Ultaralyq biliktilikti kóterý jáne ǵylymı aqparat ortalyǵy (Germanııa, Dıýsseldorf q.). Mine, ýnıversıtet saıtynda ilýli turǵan bul derektiń rastyǵyn sol jerde oqıtyn magıstr-doktoranttarmen qatar, tanys muǵalimder arqyly da qulaǵymyz estip, kózimiz kórip otyr. Munda Qazaqstandaǵy joǵary oqý oryndarymen de bir semestr jaqsy oqıtyn stýdentter almasý jumysy jaqsy jolǵa qoıylǵan.
Oqý ornynyń alǵash qurylǵan kúninen bastap eseptegende, ýnıversıtetti 60 myńnan astam stýdent bitirgen eken. 700-den astam professor-oqytýshylar quramy jumys isteıdi. Búginde ýnıversıtette zamanaýı talaptarǵa saı kredıttik tehnologııa júıesi negizinde 43 mamandyq boıynsha 9000-ǵa jýyq stýdent bilim alady. Sondaı-aq 22 magıstrlik jáne 4 doktorantýra mamandyqtary boıynsha kadrlar daıyndalady. Ýnıversıtettiń jetistikteri men úzdik kórsetkishteri baǵalanyp, 2013 jyly «Sala kóshbasshysy» Ulttyq sertıfıkatymen marapattaldy. Osy málimettermen qatar Qyzdar ýnıversıteti Ulttyq reıtıng boıynsha pedagogıkalyq joǵary oqý oryndary arasynda aldyńǵy qatardy ıelenip kele jatqanyn baspasóz betterine shyqqan materıaldardan baıqap kelemiz.
Osy ýnıversıtettegi mýzyka pániniń muǵalimderin daıarlaıtyn mýzyka fakýlteti týraly aıtpaı ketý múmkin emes. Belgili kompozıtor Baqytjan Baıqadamov basqarǵan bul fakýltette 1968 jyly Eskendir Hasanǵalıevtiń uıymdastyrýymen qurylǵan «Aıgúl» kvarteti keıin Marat Baltabaev jetekshilik etetin vokaldy-aspaptyq ansamblge aınalyp, 1970-1980 jyldary Búkilodaqtyq jastar syılyǵynyń laýreaty, halyqaralyq, respýblıkalyq baıqaýlardyń júldegeri atandy.
Qazir bul ónerdiń órisi ulǵaıyp, elimizge áıgili «Aıgúl» ansambli, «Ular» ult aspaptar orkestri, «Tomırıs» bı toby, 150 adamnan turatyn úlken hor, «О́ner – jastan» opera stýdııasy jáne «Jan saraıy» drama teatry, «Tek qana qyzdar» kóńildi tapqyrlar klýby bar. Elimizdiń ár oblysynda jalǵasyn taýyp kele jatqan tek arýlarymyzǵa arnalǵan tanymdyq «Qyz Jibek» klýby qazirde qoǵamdyq birlestikke aınaldy.
Tek qana bul emes, mundaǵy ǵylymı-zertteý jumystary boıynsha stýdentterdiń de bıikten kórinip kele jatqanyn baıqaýǵa bolady. Al sport arenalarynda atoı salyp júrgen Maııa Maneza, Karına Gorıcheva, Aızada Muhıtova, Dıdar Ádilnur sekildi kóptegen jeńimpaz qyzdarymyz jóninde sóz basqa!
Aqyn Serik Qalıev óziniń «Arýlardyń kıe qonǵan mekeni» degen óleńinde:
Ásemdikke ińkár etken gúl meken,
Parasaty, adaldyǵy úlgi eken.
Ana ardaqtap, qyz syılaǵan halqymnyń,
Dálelindeı daralanǵan bul meken,
degenindeı, rasynda qazirgi ósip-órkendeýine qarap, Qazaq memlekettik qyzdar pedagogıkalyq ýnıversıtetine «ulttyq» dáreje berilse, nesi aıyp deımiz. Qaıta aqyn, sazger, atbegi Qajytaı Ilııasuly aıtqandaı,
Jaılaýdyń biriń beıne – qońyr gúli,
Aqqýdyń biriń quddy kógildiri.
Árkimdi jer shetinen izdep, taýyp,
Quraǵan qalaı, qaıtip ómir muny?!
– dep tań qalmaı ma?
Seken TURYSBEK,
respýblıkaǵa eńbegi sińgen ártis,
kúıshi-kompozıtor
