Chempıon basqarma bastyǵynyń menshigi me?

Ertegidegi Tolaǵaıdyń tiri beınesi Ilıa Ilın ózin-ózi dá­leldedi. Jahanda ázirge ózine teń keler sportshy joǵyna jurt­tyń kózin jetkizdi. Álem birinshiligin utyp, bıik satyǵa kóte­ri­lip, Ánuran oınaǵanda batyr jigit nege jylady? Árkim ár saqqa júgirtedi. Biz bylaı oılaımyz. Beıjiń Olımpıadasynan keıin chempıonnyń birshama bo­sań­syǵany anyq. Erkelik te bol­ǵan shyǵar. Qazaqtyń mara­pa­ty men qoshemetiniń ózi adam óltirerlikteı ekeni taǵy bar. Osy tusta Ilın shetqaqpaı kór­di. Máselesi joǵary oryn­dar­da qaralyp, ulttyq qurama­nyń sapynan shyǵaryp tastaý qaýpi de boldy. Keshe ǵana qu­shaǵyna qysyp, arqasynan qa­ǵyp, bar jaqsy sózin arnap júr­gender bir kúnde jonyn tos­ty. Ony aıtasyz, qaskóıler py­shaqtap ta ketti. Ilıanyń sporttyq ómirine núkte qoı­ǵan­dar da kóp boldy. Sol kezde kók jáshikten batyr balanyń sózin estigenbiz. – Men endi ne isteıin? Elden keteıin be? Biraq men týǵan jerimdi tastap kete almaımyn ǵoı. Men óz elimniń patrıoty emespin be? Qalaı ketem? Jas jigittiń janaıqaıy edi bul. Osylaı dep yshqynǵan jigit bapkerin aýystyryp, jattyǵýǵa tyńǵylyqty kiristi. Nátıjesi bel­gili. Úsh dúrkin álem chem­pıo­ny atandy. Sol kezde osyǵan deıin kókirekte shemen bolyp qat­qan sher kózden ystyq jas bop aǵyldy. Endi bir kezderi arqasyn bergen pendeler búginde chempıon­nyń aınalasyna qaıta jınala bastady. Jolatpaıdy. Jekemenshigi sııaqty tap bir. Ielenip al­ǵan. Máseleniń mán-jaıyn anyq­tap aıtaıyq. Búginde chempıon týǵan jeri Qyzylordada turmaıdy. Parıjdegi jeńisinen keıin Ilın elge keldi. Qarapaıym qarashanyń ba­tyr balaǵa degen qurmeti alabóten. Tóbelerine kóterip jatyr. Ákimdik tarapynan syı-sııapat ta jasaldy. Kúnde qolǵa túspeıtin jeńimpazben suhbattasyp qalýdy árbir jýrnalıst ózine mindet sanasa kerek. Biz de sóıttik. Nartaı Bekejanov atyndaǵy teatrda áń­gimege tartýdyń reti kelmedi. Sonan soń bapkerimen kelisip, ákim­dikte sóılesetin bolyp sheshtik. Ákimdikten sharýalaryn bitirgen chempıondy suhbatqa shaqyrǵaly turǵanda Sadyq Mustafaev kılige ketti. Sadyq Mustafaev – ob­lys­tyq sport jáne týrızm bas­qar­masynyń bastyǵy. «Suhbat almaısyń», deıdi óktem ún­men. «Ne úshin?» deımiz biz. «Me­nen nege ruqsat sura­maı­syńdar? Men osy jerde qoı baǵyp júr­min be, ne?» Bas­qar­ma bastyǵynyń jaýaby osy bol­dy. Odan arǵy áńgimege ba­la­ǵat sózder ara­lasyp ketti. Sonan soń Ilıa­nyń bapkerinen ýádesin sura­ǵan­byz. Ol: «Biz úshin jaza­syń ba?» dep qarap tur. Ásili, bas­qarma bas­tyǵynan asa almasa kerek. Sonymen suhbat bolmady. Al endi deımiz ǵoı, keshe Ilın teperish kórip jatqanda osy Mustafaev qaıda edi? Nege qazirgideı janynan shyr aınalyp shyqpaı, qorǵashtap júrmedi? Búgin kelip ıelik etetindeı ol kim? Jýrnalıstiń jolyna bóget bolatyn quqyq­ty oǵan kim berdi? Osyndaı suraqtar sanany shımaılaıdy. Jaýabyn ózińiz de bilip otyrǵan shyǵarsyz. «Chempıon memlekettiń qa­raýynda bolýy kerek», degen qaǵıdany ustanatyndardyń qa­ta­rynanbyz. El namysyn álemdik deńgeıde qorǵap júr­gen jigitterge erekshe qamqor­lyq kerek-aq. Biraq jýrnalıstpen jolyqtyrmaý degen ne sumdyq? Azǵantaı bılikke maldanǵandardyń isi shyǵar. Degenmen, «kóp asqanǵa bir tosqannyń» bolatynyn da esten shyǵarmaý kerek. Erjan BAITILES. Qyzylorda.