Álem • 12 Maýsym, 2018

Donald Tramp pen Kım Chen Yn ortaq kelisimge keldi

387 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

AQSh pen Soltústik Koreıa basshylary tarıhta alǵash ret kezdesti. Eki prezıdent Sıngapýrdyń Sentoza aralyndaǵy lıýks-otelde qol alysyp, shamamen elý mınýttaı aýdarmashylardyń qatysýymen ońasha áńgimelesti. 

Donald Tramp pen Kım Chen Yn ortaq kelisimge keldi

Ońasha kezdesýden soń Tramp kelissóz jalǵasatynyn aıtyp, Koreı túbegin ıadrolyq qarýsyz aımaq qylýda tabysqa jetetininen úmitti ekenin bildirdi.  Sondaı-aq olar Vashıngton men Phenıannyń ara-qatynasy jaqsaratynyna senimdilik bildirdi. Kım Chen Yn bul sammıttiń ótpes buryn kóptegen kedergige tap bolǵanyn atap ótti.

Donald Tramp pen soltústikkoreıalyq kóshbasshy Kım Chen Yn ıadrolyq qarýsyzdandyrý prosesin bastaıtyn birlesken kelisimge qol qoıdy. Deklarasııada myna máseleler belgilendi:

- Amerıka Qurama Shtattary men KHDR osy elderdiń halyqtarynyń beıbitshilik pen gúldenýge qol jetkizý nıetine sáıkes elder arasyndaǵy qarym-qatynastardy ornatýǵa umtylady.

- Amerıka Qurama Shtattary men KHDR Koreıa túbegindegi beıbitshilik pen turaqtylyqty ornyqtyrýǵa kúsh jumsaıdy.

- KHDR 2018 jylǵy 27 sáýirde qol qoıylǵan Panýmdjom deklarasııasynyń jáne ıadrolyq qarýdan Koreı túbeginiń tolyq bosatý týraly mindettemesin rastaıdy.

- Amerıka Qurama Shtattary men KHDR soǵys tutqyndarynyń jáne joǵalǵan adamdardyń qaldyqtaryn qaıtarýdy, sonyń ishinde anyqtalǵan qaldyqtardy qaıtarýdy mindetteıdi.

Ońasha kezdesýden keıin olarǵa eki el delegasııasynyń ókilderi qosyldy. AQSh delegasııasy quramynda memlekettik hatshy Maık Pompeo, prezıdent ákimshiliginiń basshysy Djon Kellı, prezıdenttiń ulttyq qaýipsizdik máseleleri boıynsha keńesshisi Djon Bolton jáne AQSh-tyń Fılıppındegi elshisi Sýn Kım bar. Keńeıtilgen quramdaǵy sammıtten soń D.Tramp pen Kım Chen Yn resmı málimdeme jasaǵan joq.

Kezdesýdegi basty taqyryp KHDR-nyń ıadrolyq qarýdan bas tartýy tóńireginde órbidi. Soltústik Koreıa sońǵy onjyldyqtarda adam quqyqtary shektelgendikten, ıadrolyq qarý alyp, halyqaralyq zańdardy buzǵandyqtan oqshaý ómir súrip keldi. Al AQSh KHDR-dyń ıadrolyq qarýdan bas tartqanyn, oqtumsyqtardy úshinshi tarapqa bergenin qalaıdy. Phenıan bul talapqa qarsy ne suraıtyny bilgisiz. Phenıannyń ortalyq aqparat agenttigi kezdesý ótpes buryn sammıtte «KHDR men AQSh arasyndaǵy qarym-qatynastyń jańa deńgeıi, Ońtústik Koreıamen baılanys jáne ıadrolyq qarýsyzdaný» taqyryptary talqylanatynyn habarlady.

Byltyr Vashıngton Phenıanǵa qarsy salynǵan sanksııadardy joıý týraly aıtqan bolatyn. Al jyl basynda Kım Chen Yn memleket ekonomıkalyq damýǵa baǵyt alatynyn jetkizgen edi.

Aıta ketý kerek, AQSh pen KHDR basshylarynyń alǵashqy kezdesýine daıyndyq kúrdeli ótti. Birneshe aı buryn Tramp pen Kım bir-birin balaǵattap, tipti, ıadrolyq soǵys týraly aıtyp seskendirmek boldy.  D.Tramp BUU minberinen Koreıany tolyq qurtatynyn aıtsa, Kım Chen Yn óz kezeginde amerıkalyq prezıdentti «esýas, jyndy» dep balaǵattady. Mamyr aıynda Tramptyń keńesshisi Djon Bolton Soltústik Koreıany Lıvııamen salystyrǵannan keıin sammıt múldem ótpeı qalýy múmkin edi. 24 mamyr kúni AQSh prezıdenti kezdesýden bas tartyp, 6 kúnnen soń sammıttiń bolatynyn habarlady. Kezdesý ótetini belgili bolǵanda Soltústik Koreıa Pýngerıdegi ıadrolyq synaq polıgondaryna demontaj jasady.

Sońǵy jańalyqtar