Aqtóbe oblystyq klınıkalyq balalar aýrýhanasy sáýlelik dıagnostıka bóliminiń meńgerýshisi Muhanbetııar Amanǵalı jetekshilik jasaıtyn bólimshede joǵaryda aıtylǵan búgingi zamanǵy quraldardyń kómegimen jańa týǵan sábıler men balalardyń arasynda kezdesetin barlyq aýrýǵa dıagnostıkalyq sheshimder qabyldanady. Sońǵy jyldary jasalǵan medısınalyq zertteýler arasynda júıke aýrýlary jıi kezdesedi. Onyń ishinde ishten týa bitken dertter de bar. Dúnıege kelgennen ınfeksııalyq zaqymdanýdyń saldarynan mıǵa qan quıylyp ketý men mı isigi áserinen týyndaıtyn keselder kóp. Munyń bári mıdyń qalypty damýyna keri áserin tıgizedi, deıdi ol.
Rentgenolog dáriger tomografııanyń kómegimen jylyna úsh myńǵa jýyq balanyń boıyndaǵy aýrýdy anyqtaıdy eken. Júıke aýrýlaryna qosa kóz, bez, júrek dertine tap bolǵan baldyrǵandar qanshama. Aıtýynsha, MRT-nyń múmkindigi KT-ǵa qaraǵanda kóbirek. Sondyqtan KT-da kórinbeı qalatyn aýrýdyń usaq oshaqtary men túıinderin tomografııanyń sońǵy jetistikteriniń kómegimen anyqtaýǵa múmkindik keńeıe tústi. Ásirese halyqaralyq termınde anıvrezın delinetin, ıaǵnı tamyrdyń keńeıip ketýinen bolatyn balalar dertin dál anyqtaýdaǵy aqtóbelik dárigerdiń izdenisteri oblys jáne respýblıka kóleminde laıyqty baǵalanyp keledi. Keıde aýrýlardy MRT jáne KT-nyń kómegimen tekserip, uıǵarym berýdiń ózi qıynǵa túsetin kezder de kezdesedi. Mundaı synı sátte bilikti maman omnıskan, omnıpak delinetin suıyq zattardy tamyrǵa aıdaý arqyly kontrasty sheshimder alady. Mundaı kezde aýrýdyń belgileri bir jerge shoǵyrlanatyn kórinedi. Ol qyzmet etetin oblystyq klınıkalyq balalar aýrýhanasynda aýrýdyń belgileri men sıpaty boıynsha respýblıka kóleminde tuńǵysh ret jasalyp júrgen otalar da az emes.
Máselen, Táýekel esimdi eki aılyq sábıdiń dertin anyqtaý óte qıynǵa tústi. Oǵan dál dıagnoz qoıý kezinde Muhanbetııarǵa da on oılanyp, júz tolǵanýǵa týra keldi. Júz ret ólshep, bir ret kesken dáriger sábıge týa bitti ót jolynyń qýysy (kıstasy) degen dıagnoz qoıady. Qatelespepti. Osy dıagnoz boıynsha bilikti hırýrg Aslan Erǵalıev jasaǵan ota sátti aıaqtaldy. Bul balalar hırýrgııasy tarıhynda óte sırek kezdesetin dert eken. Qazir sol sábı alty jasqa tolyp, alańsyz asyr salyp oınap júr. Sondaı-aq 2006 jyly dúnıege kelgen Dmıtrıı Rýd esimdi bala da álemde óte sırek kezdesetin keselge kezigipti. Durys qoıylǵan dıagnoz onyń da ómirin saqtap qaldy. Muny birinshiden, dıagnostık-dáriger Muhanbetııardyń túısiginiń tereńdigimen baılanystyrsaq, ekinshiden, hırýrg Vladımır Kotlovskııdiń de qoly jeńil bolǵanynan kóremiz. Muhanbetııar Amanǵalı biliktiligi men sheberligin jetildirýge udaıy kóńil bólip keledi. Ol sońǵy jyldary Sankt-Peterbýrg pen Máskeýde jáne Aýstrııa men Germanııada sońǵy úlgidegi zamanaýı apparatýralarmen jumys isteý daǵdysyna qanyǵyp qaıtty.
– Balalardyń boıyndaǵy dertti MRT-nyń kómegimen anyqtaýdyń tıimdiligi joǵary. О́ıtkeni munda sáýle aýyrtpalyǵy kezdespeıdi. Kerisinshe synyq pen ókpe aýrýlary (altyn standart) boıynsha KT-dan qaraýdan paıdasy molyraq. Tutastaı dıagnostıka tıimdiligin kóterý úshin qosymsha baǵdarlamalardy meńgerýdiń bereri kóp. Dárigerler men rentgen-laboranttardy sheberlik saǵattary men qysqa merzimdi mamandyq kóterý kýrstarynan ótkizip turýdyń mańyzy joǵary. Sonymen birge qyzmet ornynda qaýipsizdikti saqtaý máseleleri udaıy nazarda bolýǵa tıis. Áıtpese, qyzmetkerdiń sáýle aýrýyna ushyramaýyna eshkim kepildik bere almaıdy, deıdi densaýlyq salasynyń saqshysy.
Temir QUSAIYN,
«Egemen Qazaqstan»
AQTО́BE
