Ult Ustazy Ahmet Baıtursynov bir ǵasyr buryn osylaı dep jazyp qaldyrǵan eken. Alyp-qosarymyz joq.
Shúkir dep aıtaıyq, keshegi Joldaýda Elbasy Ult bolashaǵy úshin eń názik te, eń jaýapty sala – bilim, ǵylymnyń búgini men keleshegine qatysty qadaý-qadaý usynystar aıtty. Bilim salasyndaǵy júıeli qatelikterge baılanysty birneshe syn aıtyldy. Úkimetke, jaýapty vedomstva basshylaryna qoǵamdaǵy bilim qyzmetkerleriniń mártebesine jáne saladaǵy júıesizdikti retteýge qatysty áli naqty sharalar atqarylmaǵanyn eskertip, kelesi jyly «Ustaz mártebesi» týraly zań jobasyn ázirlep, Parlamentke usynýdy tapsyrdy. Bul jolǵy Joldaýdyń salmaǵy da osynda dep oılaımyn.
Osy salada uzaq jyl eńbek etip kele jatqan maman retinde Ustazdardyń búgingi jaı-kúıine toqtalsam. Eń basty kemshilik, bilim júıesindegi birizdiliktiń joqtyǵy. Bilim qyzmetkerleriniń etken eńbegi naqty ispen shuǵyldanatyn tehnıkalyq sala mamandaryndaı kózge kórinip, qolǵa ustaıtyndaı emes. Muny qandaı da bir eseptik kórsetkishpen dáleldep, anyqtaý múmkin emes. Iаǵnı, eńbekti baǵalaý tetikterin durys jetildirý kerek.Úlken tolymdy eńbektiń jemisin uzaq jylǵy mańdaı ter arqyly ǵana dáleldeı alasyz. Al, kúndelikti sabaq berip, oqýshylarmen jumys isteıtin muǵalimderdiń qandaı da bir naqty jetistikterdi júıeli túrde baǵyndyrýy qazir qıyndaı túsken. Sebebi, qaǵazbastylyq kóp, taýsylmaıtyn esep-qısap. Muny Joldaýda N.Nazarbaev ta atqarýshy bılikke qarata, synap jetkizdi. «Ne bolsa sonyń bári muǵalimderge júkteledi. Saılaýdy da muǵalimder ótkizedi, úgit-nasıhat jumystaryn da solar júrgizedi.» - dedi, Prezıdent. Elbasy olarǵa osy jumystary úshin aqy tólenbeıtinin jáne eń qıyny, ustazdardy quzyrly mekemelerdiń bilim júıesin bas kózsiz tekserip, oqý prosesine keri áser etip otyrǵanyn aıtty.
Pedagog eńbeginiń baǵalaný krıterıılerine qatysty taǵy bir usynys. Ustazdyń uzaq jylǵy eńbek ótiline qatysty memlekettik marapattaýlar men qandaı da bir joǵary dárejeli qurmetti ataqtarǵa usynylýy. Osy jaǵy da kemshin. Másele, ataq-dańqta emes, másele kóńilde der edim. О́ner, mádenıet salasynyń qyzmetkerleri men memlekettik qurylym mamandary úzdiksiz marapattalyp otyrady. (Joǵary memlekettik nagradalarmen)
Ustazdardyń áleýmettik mártebesi de ońyp turǵan joq. Elbasy muny da aıtty. Menińshe, barlyq másele osy jerde. Aldymen, ustaz mártebesine qatysty alǵashqy usynysty muǵalim eńbegin baǵalaýdyń jańa tetikterin engizýden bastaý kerek der edim. Sarapshylar qazirdiń ózinde birneshe taraýdan turatyn usynystar toptamasyn ázirlep jatqan bolýy kerek. Muǵalim qoǵamnyń barlyq múshelerin, memlekettiń barlyq derlik azamatyn saýattandyryp, kózin ashatyn negizgi agregator Tulǵa. Olaı bolsa, Ustaz mártebesi nege «Memlekettik qyzmetker» statýsymen teńestirilmeıdi?! Biz jıi aıtatyn AQSh pen Eýropa elderinde bul másele júıeli sheshilgen. Bir sózben aıtsaq, bul elderde muǵalim memlekettik qyzmetker sanatyna jatady. (mártebesi teńestirilgen) Olardyń quqyqtyq statýsy barynsha saqtalǵan jáne áleýmettik turǵyda qorǵalǵan. Sáıkesinshe, joǵary jalaqy jáne turaqty jumys ornyndaǵy kásibı ósý men mansaptyq dárejeleri naqtylanǵan. Menińshe, «Pedagogtar mártebesi týraly» Zań qabyldanysymen, bul Zańnyń oryndalýyn memlekettik quzyrly mekemelermen qatar, qoǵamdyq belsendiler de qadaǵalaýy kerek. Iаǵnı, osy Zańdy buzǵandar jaýapqa tartylýy tıis. Kemshilikter joıylǵanda ǵana, júıeli jumys atqarylady.
Urpaqqa sapaly bilim men qatar, sanaly tárbıe uryǵyn sebetin Tulǵa – ustaz ekeni anyq. Taǵy da Ahańsha, Ahmet Baıtursynovsha aıtsaq: «Áýeli biz eldi túzeýdi bala oqytý isin túzeýden bastaýymyz kerek» degen janashyr sózi qazir ár qazaq úshin baǵdarsham ispetti, qazaq qoǵamynyń eń bir ózekti máselesine aınalǵan. Sondyqtan, memlekettiń Ustaz mártebesine qatysty ustanymy men prınsıpti qaǵıdattaryn tek ustazdar qaýymy ǵana emes, muqym el bolyp talqylap, qoǵamdyq negizde usynystar engizýden sharshamaýyz kerek.
Shynar Batyrǵalıeva,
Astana qalasy, №14 mektep – gımnazııasy dırektorynyń oqý - tárbıe jónindegi orynbasary
