Álem • 18 Aqpan, 2019

Qazaqstan men Ońtústik Koreıanyń strategııalyq yntymaqtastyǵy talqylandy

784 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

О́tken jumada Seýl qalasynda Hanıan ýnıversıtetiniń uıymdastyrýy­­­men Qazaqstan men Ońtústik Koreıa arasynda «2019 Koreıa – Ortalyq Azııa halyqaralyq konferensııa­sy» (2019 Korea-Central Asia Inter­national Conference) degen atpen konferensııa ótti.

Qazaqstan men Ońtústik Koreıanyń strategııalyq yntymaqtastyǵy talqylandy

Konferensııa «Qazaqstan Respýblı­kasy men Koreıa Respýblıkasy arasyn­daǵy strategııalyq áriptestikti damytý­dyń jańa Soltústik ekonomıkalyq ynty­maqtastyǵynyń kórinisi» degen taqyryp aıasynda órbidi. Atalmysh konferensııa­ǵa Qazaqstan men ońtústikkoreıalyq ǵalymdar men sarapshylar qatysty. Ońtús­tik Koreıa tarapynan birqatar belgili professorlar, sonyń ishinde dıplomatııa­lyq akademııa professory Ko Nam Chje, Ense ýnıversıtetiniń professory Ko Tý Sang, Syrtqy ister mınıstriniń Eýrazııa bóliminiń birinshi hatshysy Che Kı Chon jáne basqalary qatysty. Qazaqstandyq taraptan Eýrazııa­lyq zertteý ınstıtýty­nyń aǵa ǵylymı qyzmetkeri Dáýren Áben, qytaı­taný ortalyǵynyń jetekshisi jáne qytaıtanýshy Ádil Qaýkenov, «Elbasy qorynyń janyndaǵy Álemdik ekonomıka jáne saıasat ınstıtýtynyń» Qytaı jáne azııataný baǵdarlamasynyń jetekshisi Rýslan Izimov, «Qoǵamdyq pikir» zertteý ınstıtýtynyń dırektory Botagóz Raqysheva baıandama jasap, pikir almasyp, koreılik taraptyń suraqtaryna jaýap berdi. Osy konferensııada Qazaq­stan Respýblıkasynyń Ońtústik Koreıa­daǵy Tótenshe jáne ókiletti elshisi Baqyt Dúısenbaev sóz sóılep, Qazaqstan men Ońtústik Koreıa arasyndaǵy dıplo­matııa­lyq jáne saýda-ekonomıkalyq baılanystar men yntymaqtastyqqa keńirek toqtaldy. Konferensııaǵa Qazaq­standa dıp­lo­matııalyq qyzmette bolǵan eks elshi Pek Chý Hen men Tanzanııa elinde elshi bolǵan Son Gym En myrza moderator boldy. Eks-elshi Pek Chý Hen Qazaqstan Res­pýb­lıkasynyń halyqaralyq deńgeıdegi bedeline toqtala kelip, memleketimizdiń júrgizip otyrǵan qoǵamdyq kelisim jáne ultaralyq tatýlyq saıasatyna úlken baǵa berdi. Tipti Memleket basshysynyń osy júrgizip otyrǵan saıasaty halyqaralyq qaýymdastyq pen BUU-da zor baǵaǵa ıe bolyp, Pan Gı Mýn BUU Bas hatshysy bolǵan jyldary Qazaqstan saıasaty­nyń osy modelin nasıhattaý baǵytyn­da jumystar jasalǵandyǵyn atap ótti. Áıgili dıplomat Prezıdentimizdiń saıasatyna qatty qyzyǵýshy­lyq tanytqanyn jasyrmady. Osy rette N.Á.Nazarbaevtyń kóshbasshylyq róli men mindetin, ishki jáne syrtqy saıasatta tepe­-teńdikti saqtap, alpaýyttar arasynda maı­d­an qylshyq sýyrǵandaı suńǵyla saıasat júrgizip, TMD elderiniń ishinde erekshe belsendilik tanytyp, Qazaqstannyń bede­lin halyqaralyq arenada kótergen basshy retinde joǵary baǵalaıtynyn aıtty.

Konferensııa barysynda koreı ǵa­lymdary Qazaqstannyń damýy men Oń­tústik Koreıamen strategııalyq áriptes­tiginiń baǵyttaryna toqtaldy. Áleýmettik ekonomıka salasynyń mamany, ǵalym Lı San Chjýn Qazaqstannyń «Nurly jol» baǵdarlamasynyń oń nátıje bergen­digin, osy baǵdarlamadan keıin kele­side qandaı baǵdarlama shyǵatyny­na qyzyǵý­shylyq tanytty. Koreıa men Qazaqstan bıznesi yntymaqtastyǵy­na qatysty Dáýren Áben «Koreılik kásipkerler qazaqstandyq koreılermen ǵana yntymaqtastyq jasamaı, qazaq kompanııalarymen de áriptestikti keń kólemde júzege asyryp, áriptestik aıasyn ártaraptandyrý kerektigine» basa nazar aýdartty. Koreı ǵalymdary men qazaq ǵalymdarynyń arasynda Ońtústik Koreıanyń Shanhaı yntymaqtastyq uıymyna kirý, kirmeýi týraly da sóz boldy. Taraptardyń oıynsha ol ýaqyt enshisindegi másele. Jalpy, Ońtústik Koreıa eliniń bir kezde «Azııadaǵy ózara yq­paldastyq jáne senim sharalary jónin­degi keńeske» kirýge nıeti bolǵandyǵy aıtyldy. Qazirgi tańda ol nıet Úndistan­nyń múshe bolýyna baılanysty báseńsip, ońtústikkoreıalyq dıplomattardy ártúrli oıǵa qaldyryp otyrǵandyǵy jasyryn emestigi sóz boldy. Alaıda keıingi jyl­dary eki el arasyndaǵy qarym-qatynas­tyń burynǵyǵa qaraǵanda saıabyrsyp qal­ǵandyǵyn, saýda-ekonomıkalyq kórset­kishter joǵarǵy deńgeıde bolsa da, bul mejeni toqmeıilsip, mise tutyp qalmaý kerek degen ǵalymdardyń pikirleri estil­di. Qazirgi strategııalyq qarym-qaty­nasty odan ári jetildirip, jandandyryp otyrý kerektigi, onyń mańyzdylyǵy men ómirsheńdigi týraly oı qozǵaldy. Oty­rysta eki el arasynda aldaǵy ýaqytta iskerlik keńes quryp, oǵan elderimizdiń bilik­ti mamandaryn, koreıtanýshy, ortalyq azııa­tanýshy zertteýshilerdi, túrli salanyń sarapshylaryn tartý qajettigi basa aıtyldy.  

Dastan Aqash,

arnaıy «Egemen Qazaqstan» úshin

Ońtústik Koreıa, 

Seýl qalasy