Elden ne alamyn demeı, óz elime ne beremin degen qaǵıdamen ómir súretin búgingi maqtan tutar marǵasqanyń kelbetin izdeıtin bolsaq, talaılar Gúlsharattyń tirligin elestetken bolar edi. Ata-eneniń kóńilin taýyp, kúıeýdiń yrzalyǵyna bólenip, qazany asýly, balalarynyń baǵýly, kórpesiniń quraýly, baqytynyń turlaýly bolýyn bir sát te umytpaı, úlken kásipti dóńgeletý – bul da Qudaıdyń bergen bir daryny bolar!
Bir ózi 60 shaqty adamǵa, «Shabyt» sheberhanasynda 15-ke jýyq tiginshige, «Shabyt» shoý tobynda 30 bıshige, «Shabyt» sulýlyq salony men dúkeninde talaı qyz-kelinshekke jumys berip otyrǵan Gúlsharat Jubaeva aqpan aıynan bastap elimizdiń túkpir-túkpirinde sheberlik dáristerin ótkize bastady. Maqsaty – otandyq kıimderdi arzan ári úıde otyryp-aq tige alatyn ismerler daıyndaý.
«Biletinim – bir toǵyz, bilmeıtinim – toqsan toǵyz»
Úlken bıznestiń barlyǵy da kishkentaı ıdeıalardan bastaý alady. Gúlsharatqa kásipkerlikke qalaı keldińiz desek, ol Ǵ.Músirepov atyndaǵy balalar men jasóspirimder teatrynyń jataqhanasynda jumystan bos kezde tar jerge tyǵylyp, tigin mashınasymen eshkimge alaqan jaımaı, eshkimnen nesıe almaı, óz kıimderin tigýden bastaǵanyn aıtar edi.
– Adam únemi úırený, damý ústinde júredi. Ártúrli salany, ártúrli ádisti qoldanyp kórý, táýekelge barý meniń tabıǵatymda bar. Osydan 2 jyl buryn Corel draw baǵdarlamasyn oqyp aldym. Qazir ózim syzǵan oıýlardyń vektor nusqasyn jasaı alamyn. Sosyn grafıkalyq planshetti shetelden aldyrtyp, meńgerýge tyrystym. Biraq men oılaǵandaı ońaı sharýa emes eken. Aǵylshyn tilin úırenýdi bastaǵanmyn, shúkir qazir biraz úırenip qaldym.
Tigin tigýdiń tıimdi tehnologııalaryn úırenemin dep kýrstarǵa baryp kórdim. Sovet tehnologııasy Season, nemis tehnologııasy Mıýller, zamanaýı Lıýboks – bárimen tanystym, bildim. Nátıjesinde óz jolymdy taptym.
Salonymda jóndeý jumystary júrip jatqanda, Resin art tehnıkasyna oqydym. Oıymdaǵy kartınany ózim salyp, janym rahattanyp ári sán salonym jaınap ketti.
Osydan keıin de aqshasyn tólep, onlaın kýrsqa jazyldym. Maqsatym 3D Max, VRay, Carona baǵdarlamalaryn úırenip, vızýalızasııa álemimen tanysý boldy. Sonda da, biletinim – bir toǵyz, al bilmeıtinim – toqsan toǵyz.
Úı kútýshisi bolǵan kúnder de artta qaldy
Atyraýǵa alǵash kelgen jyldary qarashanyń sýyǵynda sińlim ekeýmiz dalada qaldyq. Men dámhanada «barmenmin», sińlim kondýktor. Oǵan deıin dámhana ıesi nemis áıelmen kelisip, sol jerge qonyp júrgen edik. Bir kúni ol endi bizdi turǵyza almaıtynyn aıtty. Tún ortasynda jamylǵymyzdy kóterip, podezde otyrmyz. Kimniń terezesiniń jaryǵy janady, sonyń esigin qaǵýǵa batylymyz barmaı, búrseńdep otyramyz. Sodan shydamaı túngi saǵat tórtte bir úıdiń esigin qaǵyp, qonyp shyǵýdy suradyq. Esik ashqan jasy 35 shamasyndaǵy qazaq jigiti basynda bizden qoryqsa da, ishke kirgizdi. Tańerteń ol Qarabatanǵa jumysqa ketip bara jatyp, ekeýmizge sháıimizdi berip, eki saǵat myzǵyp alýǵa mursat bergenin umytqan emespin.
Munyń bárin ne úshin aıtyp otyrmyn? Máseleniń barlyǵyn tek eńbek sheshpeıdi. Eńbekqor adam kóp. Biraq nege barlyǵy tabysqa jetpeıdi? Ideıa qajet.
Áleýmettik paraqshamda bir qyz: «Siz osy nemen aınalysasyz?, Kimsiz?» dep suraq qoıypty. Oralmanmyn, ultym qazaq! Mektepte 5 synypqa deıin oqyp, 6 synyptan bastap Nókistegi mýzykalyq ýchılısheniń horeografııa bólimin qyzyl dıplommen bitirdim. Ata-anam ónerge jibergisi kelmeı, Tashkentte zańgerlikke oqytty. Sodan keıin Atyraýdaǵy H.Dosmuhamedov ýnıversıtetinde taǵy zań fakýltetinde oqydym.
Almatyǵa kelgen soń T.Júrgenov atyndaǵy Ulttyq óner akademııasynda kıno prodıýseri jáne TV mamandyǵyna túsip, turmysqa shyǵýyma baılanysty, teatrdaǵy jumysymdy da, oqýymdy da jalǵastyra almadym. Keıin Bishkektegi B.Bıshenalıeva atyndaǵy óner ınstıtýtyn syrttaı bitirdim. Sonymen 2 orta, 2 joǵary bilimim bar bolsa, onyń 4-eýi – 4 elden.
Mektepti qaraqalpaq-ózbek tilinde latyn álipbıimen oqydym. Qazaqsha qate jiberetindikten, namystanyp qazaqsha saýatty jazýdy ózdigimnen úırendim.
Tashkentte júrgende aspaz bolamyn dep kondıterlik kýrs bitirgenim de bar. Negizi ózimdi myqty bıshi retinde kóretinmin, biraq halyq meni aktrısa retinde tanydy. Ǵ.Músirepov teatrynda horeograf bolyp júrip, arnaıy dárister alyp, sahnaǵa shyǵa bastadym. Sátsiz jobalarym da bolǵan, deıdi Gúlsharat Jubaeva.
Osydan 15 jyl buryn ǵana Qulsary qalasynda úı qyzmetshisi bolǵanmyn desem senesiz be? Jalyndaǵan jas shaǵymda úırenbegen ólkede osyndaı jumys isteý maǵan ońaı bolǵan joq. О́ıtkeni men mýzykalyq ýchılıshedegi kúnderimdi, sportty, ósken ortamdy, anamnyń 40 qyz jumys isteıtin tigin sehyn, aýyldaǵy úıimizdi, dámhana-dúkenimizdi, bastyqtyń erke qyzy bolyp júrgen kezderimdi saǵynatynmyn.
Úı qyzmetshisi bolyp júrgende sýdy aýladaǵy bóshkeden shelekpen tasyp, qolmen kir jýyp, tamaq pisirip, keıde aq jaımalaryn tigip, odan qalsa sol úıdiń balalaryna jattyqtyrýshy bolyp, kúnder ótip jatty. Sondaı kúnderdiń birinde sý tasyp júrip, úıdiń aldynda qulap qaldym. Sol kezde tizem aýyrmaǵan da bolar, bálkim. Biraq yzadan, tamaqqa tyǵylyp turǵan óksikten eńirep jylaǵanym áli esimde.
Munyń barlyǵyn aıtyp otyrǵanym, Allaǵa myń shúkir, alǵa qoıǵan maqsattaryma birtindep jetip kelemin. Búginde nólden bastaǵan «Shabyt» degen óz álemim bar. Bul jerde joldasyń kásipker degińiz kelse, ol da men sııaqty páterde birge júrip bárin nólden bastaǵan azamat!
«Analar úıindegi» qaragózderdi kásipke baýlydy
О́mirdiń tezinde jeńimpaz bolýdy úırengen Gúlsharat alǵash ret «Analar úıinde» taǵdyryna moıymaı, balacyn tumsyǵymen tistelep baǵyp júrgen qyzdarmen bilgenimen bólisip, tigin ónerinen tegin sheberlik dárisin bastaıdy.
– Budan bes-alty jyl buryn Almatyda eki-aq «Analar úıi» bolsa, qazir respýblıkada olardyń sany 24-ke jetken. Árqaısysynda 10-20 shaqty jas ana turady. Arasynda 30-35 jastaǵy aqyl toqtatqan kelinshekter de, 15-16 jastaǵy boıjetkender de bar. Jýyrda jumysqa «Analar úıindegi» 17 jastaǵy eki jasar balasy bar anany aldym. Ol 14 jasynda aldanyp, júkti bolyp qalǵan. Ol jerge baryp júrgen bes-alty jylda baıqaǵanym, onda kileń elimizdiń túkpir-túkpirinen kelgen aýyldyń qyzdary. Olarǵa tegin kásip úıretip, qabiletti degenderin jumysqa bedel jınaý úshin alyp jatqanym joq. Súrinip júrgen bir adamnyń bolsyn qoltyǵynan demep, eńsesin kóterýine kómektessem deımin.
«Analar úıine» baryp tegin sabaq ótkizetinimdi, qolastymdaǵy qyzmetkerlerge arnap úı salyp jatqanymdy jarııa ete bermeımin. Sebebi jazbamdy kórgen soń, qolushyn sozýymdy ótinip, hat jazatyn adamdar sany tolastamaı ketedi. Birinshiden, men olardyń bárin jumyspen qamtı almaımyn. Ekinshiden, balasymen kelgen kelinshekterdiń jaýapkershiligi kóp. Kishkentaı sábıimen kelgen soń, jyly úı, aı saıyn turaqty jalaqy berýim kerek.
Jalǵyzbasty analarǵa jataqhana saldy
Jubaeva jalǵyzbasty analar men qolastyndaǵy qyzmetkerlerge arnalǵan tegin jataqhana qurylysyn ótken jyly qolǵa alǵan bolatyn. Amandyq bolsa, qonystoı jasaıtyn kúnder de alys emes.
Qazir qyz-kelinshekterge arnalǵan trenıngter, aqyl aıtatyn psıhologtar kóp qoı. Tabysqa jetken ataqty psıholog, kásipkerlerdiń kitaptaryn oqyp, sóz sapyryp shyǵý bir bólek. Al óz basyńnan bárin ótkizip, qaı jerde quladyń, nege quladyń, qandaı qıyndyqtar kezdesedi degen syndy suraqtarǵa jaýap bere otyryp, ómirlik tájirıbeńmen bólisý – ol basqa dúnıe. Onyń ústine ózińniń de, ózgeniń de ýaqytyn alyp, sabaq ótken soń: «Mynaý bylaı tigiledi, mynaý bylaı qıylady» dep qaıtaryp jibermeı, motıvasııa berý, senimdilik uıalatý kerek. Eshqandaı Báke-kókesiz qaltaly kúıeýsiz kásip ashý qolymnan keldi. «Seniń de qolyńnan keledi» degendi sanalaryna sińirgim keledi.
Respýblıka boıynsha kýrstar legin bastadyq. Kýrsta negizinen kıimdi qalaı piship, ońaı jolmen tigý ádisterin úıretemin. Kóp nárseni qıyndatýdyń qajeti joq. Búginde alty aılyq baladan bastap, standartty emes ólshemge arnalǵan kıimderdiń túr-túriniń úlgisi ınternette tolyp tur. Nıet bolsa, bárin úırenip alýǵa bolady. Bastysy mıdaǵy kedergilerdi joıý kerek. Biz búgin kıimdi de, basqany da shetelden satyp alyp jatyrmyz. Bizdiń elde ıkemdi, ismer qyz-kelinshekter jetedi. Aqyly kýrs ashý negizi oıymda bolmaǵan. «Analar úıinde» ótkizip júrgen sheberlik sabaqtaryn tikeleı efırden kórgender «bizge de úıretińizshi» dep hattar jaza bastady. Sonymen aıaq astynan sheberlik kýrsyn bastap kettim. Elimizde kásip bastaımyn, jumys jasaımyn degen janǵa múmkindik kóp. Kýrsta «nesıe alsam» deıtin kelinshekter jıi kezdesedi. Negizi nesıesiz-aq kásip bastaýǵa bolady, biraq tájirbıesi bar adammen aqyldasyp, júıeli jospar quryp baryp kirisý kerek, – deıdi Gúlsharat.
ALMATY