Halyqaralyq dzıýdo federasııasynyń jańartylǵan reıtıngine kóz júgirtsek, mynadaı bir qyzyqty derekke qanyq bolamyz. Qazirgi kezde Grýzııanyń erler qurama komandasynyń úsh birdeı múshesi úzdikter tiziminde kósh bastap tur. Olar – Vaja Margvelashvılı (66 kılo), Varlam Lıpartelıanı (100 kılo) jáne Gýram Týshıshvılı (+100 kılo). Eger dzıýdo kúresinde nebári jeti salmaq dárejesi boıynsha júldeler sarapqa salynatynyn eskersek, bul jaıtqa tańdanbaý múmkin emes.
Taǵy eki salmaqta reseılik Robert Mshvıdobadze (60 kılo) men ıspanııalyq Nıkolaz Sherazadıshvılı (90 kılo) shashasyna shań juqtyrmaı keledi. Ataqtary alysqa jaıylǵan qos balýan ózge elderdiń namysyn qorǵap júrgenimen, olardyń ulty grýzın ekenin barsha jankúıer jaqsy biledi. Ekeýi de Grýzııanyń týmasy. Gorı qalasynda týyp-ósken Mshvıdobadze bul kúnderi Orynborda turyp jatyr. Tbılısıdiń týmasy Sherazadıshvılı 14 jasynda ata-anasymen birge Pıreneı túbegine qonys aýdarǵan eken. Búgingi tańda ekeýi de orasan zor tabysqa qol jetkizip otyr. Robert Mshvıdobadze – 2018 jylǵy álem chempıonatynyń kúmis júldegeri, 2017 jylǵy Eýropa chempıony. Nıkolaz Sherazadıshvılı – 2018 jylǵy álem chempıony jáne Eýropa chempıonatynyń qola júldegeri.
Álemdik reıtıngte kósh bastap turǵan Grýzııa dzıýdoshylarynyń da baǵyndyrǵan belesteri zor. Vaja Margvelashvılı – álem chempıonatynyń eki dúrkin qola júldegeri, Eýropanyń úsh dúrkin júldegeri. Varlam Lıpartelıanı – Rıo Olımpıadasynyń kúmis jáne álem chempıonatynyń bes dúrkin júldegeri, Eýropanyń úsh dúrkin chempıony. Gýram Týshıshvılı – álem jáne Eýropanyń eki dúrkin chempıony.
Joǵaryda esimderi atalǵan álemdik reıtıngtiń kóshbasshylarynan bólek, úzdik ondyqtyń qataryna Grýzııanyń taǵy eki ókili enip otyr. Olar – Amıran Papınashvılı men Lasha Shavdatýashvılı. 60 kılo salmaqtaǵy Amıran úshinshi oryndy enshilese, 73 kılo salmaqtaǵy Lasha tórtinshi tuǵyrǵa taban tiredi. Sondaı-aq Lýhımı Chhvımıanı (60 kılo, 12-oryn), Beka Gvınıashvılı (90 kılo, 14-oryn), Ýshangı Margıanı (90 kılo, 18-oryn), Bagratı Nınıashvılı (66 kılo, 25-oryn), Levanı Matıashvılı (+100 kılo, 24-oryn) jáne Gala Zaalıshvılı (+100 kılo, 25-oryn) syndy marqasqalardyń ónerleri kópshiliktiń kóńilinen shyǵýda. Bul jigitterdiń barlyǵy da «TOP-25» dzıýdoshynyń sanatyna qosylyp otyr. Taǵy bir aıta keterlik jaıt, álem jáne Eýropanyń eki dúrkin chempıony, dúnıejúzilik dodada bes ret júldegerler qatarynan kóringen Ýkraınanyń maqtanyshy Georgıı Zantarııa da sol eldiń týmasy. Ony da esten shyǵarmaǵan jón. Mine, bar-joǵy 3,8 mıllıonǵa jeter-jetpes halyq turatyn jer aýmaǵy alaqandaı ǵana Grýzııadan osyndaı dúldúl dzıýdoshylar shyǵyp otyr.
Bálkim, Grýzııa balýandarynyń bul tabysyna beker tańdanyp otyrǵan bolarmyz. Sebebi Keńes Odaǵy dáýirinde-aq olar ózderiniń myqtylyǵyn moıyndatqan. Kelmeske ketken KSRO qurama komandasy sapynda óner kórsetken talaı grýzın jigiti Olımpııa oıyndary men álem chempıonattarynda jeńis tuǵyryna kóterilgenin kóziqaraqty kórermender umyta qoıǵan joq. 1964-1992 jyldar aralyǵynda KSRO (TMD-ny qosa alǵanda) dzıýdoshylary 25 júlde (5 altyn+6 kúmis+14 qola) alsa, sonyń 11-i (3+2+6) atalmysh eldiń órenderiniń enshisinde.
Táýelsizdikke qol jetkizgennen keıin Grýzııa quramasy Olımpııa oıyndarynda 3 altyn, 2 kúmis jáne 3 qolany oljalady. Dúnıe júziniń barlyq komandalaryn qosa alǵanda, osy kórsetkish jaǵynan olar 13-orynda nyq tur. Al 1993-2018 jyldar aralyǵyndaǵy álem chempıonattarynda Qap taýynyń qyrandary 28 márte (3+10+15 qola) jeńis tuǵyryna kóterildi. Odan bólek, dúnıe júzi jáne qurlyq birinshilikteriniń komandalyq saıysynda olardyń san márte bas júldeni oljalaǵanyn da aıta ketý abzal. Mine, rýhy bıik grýzııalyqtardyń dzıýdoshylar dodasynda qol jetkizgen tabystary osyndaı.
Al erlerdiń álemdik reıtıngine qaıta oralsaq, qazirgi kezde «TOP-10» dzıýdoshynyń qatarynda Reseı men Japonııa balýandarynyń qarasy mol. Reseılikterdiń – 9, japondardyń 8 sańlaǵy úzdikter sanatynda. Sonymen qatar Grýzııa, Mońǵolııa, Izraıldiń – 5, Ońtústik Koreıa men Gollandııanyń – 4, Qazaqstan, Brazılııa, Ázerbaıjannyń – 3, Ispanııa men Serbııanyń – 2, О́zbekstan, Moldova, Ýkraına, Shvesııa, Kanada, Kosovo, Iran, Belgııa, Germanııa, Túrkııa, Vengrııa, Kýba, Portýgalııa, Egıpet, Irlandııa, Chehııa jáne Aýstralııanyń 1 ókili dál sondaı qurmetke bólenip otyr.
