Sharaına
Seısenbi, 23 sáýir 2013 1:57
Qaqtyǵys qurbandary – 185 adam
Nıgerııanyń soltústiginde áskerı qyzmetshiler men dinı sodyrlar arasynda bolǵan urys saldarynan 185 adam qaza tapty. Bul jóninde «Assoshıeıted press» aqparat agenttigi jergilikti bıliktiń resmı málimetterine silteme jasaı otyryp habarlady.
Seısenbi, 23 sáýir 2013 1:57
Qaqtyǵys qurbandary – 185 adam
Nıgerııanyń soltústiginde áskerı qyzmetshiler men dinı sodyrlar arasynda bolǵan urys saldarynan 185 adam qaza tapty. Bul jóninde «Assoshıeıted press» aqparat agenttigi jergilikti bıliktiń resmı málimetterine silteme jasaı otyryp habarlady.
Urys balyq aýlaıtyn jáne ony óńdeýden ótkizetin iri ortalyqtardyń biri – Baga qalasynda bolǵan. Urys birneshe saǵatqa sozylǵan. Derek kózderiniń sózderine qaraǵanda, juma kúni «Boko haram» tobynyń músheleri meshitke kelgen kórinedi. Meshitti áskerıler qorshaýǵa alǵan. Qaqtyǵys kezinde sodyrlar granatometti paıdalanǵan, al áskerıler olarǵa qarsy avtomattan oq jaýdyrǵan. Bagadaǵy jaǵdaı keshe ǵana qalypqa túskendeı boldy. Bul eldegi sodyrlardyń is-qımyly 2009 jyldan bastap belsendi sıpat alyp keledi.
Kúdikti dep ustalǵan esin jıdy
AQSh-taǵy Boston marafony ótip jatqan kezdegi terrorlyq áreketterdi júzege asyrdy degen kúdikpen ustalǵan aǵaıyndy ekeýdiń biri – Djohar Sarnaev esin jıǵan jáne ol birneshe suraqqa jazbasha jaýap bergen.
Quqyq qorǵaý organdary ókiliniń aıtýynsha, Sarnaevtan negizinen olardyń sybaılastary jóninde, sondaı-aq jarylǵysh qondyrǵylardyń bar ne joq ekendigi týraly suralǵan. Aǵaıyndy Djohar men Tamerlan Sarnaevtarǵa sáýirde Boston marafony kezinde terrorlyq áreketter jasady degen kúdik keltirilip otyr. Sol terrorlyq áreketterden úsh adam qaza taýyp, 180-ge jýyq adam jaralanǵan edi. Polıseılermen atys kezinde Sarnaevtardyń úlkeni – Tamerlan oqqa ushqan bolatyn.
Mınıstr sapardan nege bas tartty?
Ońtústik Koreıanyń syrtqy ister mınıstri Iýn Ben Se Japonııa premer-mınıstri Sındzo Abeniń Iаsýkýnı hramyna sımvolıkalyq qaıyrymdylyq jasaǵany úshin Japonııaǵa josparlanǵan saparyn ózgertti. Bul aqparatty keshe «Renhap» agenttigi taratty.
Ońtústik Koreıa syrtqy saıasat vedomstvosynyń joǵary laýazymdy sheneýniginiń aıtýynsha, Koreıa SIM basshysynyń Japonııaǵa sapary qarsańynda premer-mınıstr Abeniń Iаsýkýnı hramyna qaıyrymdylyq jasaýy «tabysty únqatysý júrgizýge keri áser etedi, sol sebepti mınıstr sapardan bas tartyp otyr». Koreıa mınıstriniń Japonııaǵa sapary 26-27 sáýirge josparlanǵan bolatyn. Iаsýkýnı hramy qaza tapqan jaýyngerlerge arnalǵan, onda 1948 jyly Tokıo trıbýnalynyń úkimi boıynsha ólim jazasyna kesilgen 14 áskerı jerlengen. Ońtústik Koreıanyń kezinde Japonııanyń otary bolǵany belgili.
Bılik partııasyn artta qaldyrdy
Jeksenbi kúni Paragvaıda prezıdenttik saılaý ótip, basym daýyspen 56 jastaǵy kásipker Orasıo Kartes jeńiske jetti. «Reıter» aqparat agenttiginiń habarlaýynsha, ol bılik partııasynan kandıdat Efraın Alegreni artta qaldyrǵan.
Orasıo Kartes eldegi qaltasy qalyń, baı adamdardyń biri sanalady. Ol prezıdenttikke Paragvaıdaǵy oppozısııalyq bedeldi «Kolorado» partııasynan túsken bolatyn. Keıbir málimetterge qaraǵanda, O. Karteske saılaýshylardyń 53,8 paıyzy, E. Alegrege 37 paıyzy daýys bergen. Bul elde prezıdent bes jyl merzimge bir ret qana saılanady.
AQSh baıandamasymen kelispeıdi
Qytaı Halyq Respýblıkasy Memlekettik keńesiniń baspasóz keńsesi 2012 jyly AQSh-tyń adam quqyǵy salasyndaǵy jaǵdaı týraly materıaldardy jarııa etti. «Sınhýa» agenttiginiń habarlaýynsha, bul qujat AQSh memlekettik departamenti jaryqqa shyǵarǵan 2012 jyly álemde adam quqyǵy jónindegi baıandamasyna jaýap bolmaq.
Atalǵan qujatta AQSh úkimeti ózderin «adam quqyǵyn qorǵaýshy» dep esepteıtindigi, álemdegi 190-nan astam eldi negizsiz synaǵany aıtylǵan. Olardyń ishinde Qytaı da bar. «Sınhýa» agenttiginiń jazýynsha, AQSh óz ishindegi adam quqyǵynyń qorǵalýyna kóz juma qaraıdy. «2012 jyly Qurama Shtattarynda atys qarýyn qoldaný el halqyna úlken qaýip tóndirdi. AQSh-ta baılar men kedeıler arasyndaǵy aıyrmashylyqta alańdaýshylyq týǵyzady», – delingen qujatta.
14 jyldan soń bostandyqqa shyqty
О́zbekstanda 14 jyl túrmede otyrǵan jazýshy ári oppozısıoner Mamadalı Mahmudov bostandyqqa shyqty. Quqyq qorǵaýshy Nadejda Ataevanyń aıtýynsha, M.Mahmudov 1999 jyldyń aqpanynda Tashkentte bolǵan terrorlyq áreketter kezinde qamaýǵa alynǵan.
Osy terrorlyq áreketter saldarynan 16 adam qaza taýyp, júzden astam beıbit turǵyn jaralanǵan edi. Taǵy bir jarylys el prezıdenti Islam Karımovtyń qatysýymen ótetin mınıstrler kabınetiniń otyrysynda jasalǵan bolatyn. Abyroı bolǵanda, prezıdent jıynǵa keshigip kelgen. Keıbir derekter sol jyly bolǵan terrorlyq áreketterge baılanysty 18 myń adam túrmege jabylǵandyǵyn alǵa tartady. Al M.Mahmudov kezinde О́zbekstan prezıdenttigine kandıdattyqqa túsýge de árekettengen edi.
Qysqa qaıyryp aıtqanda:
Chıtada kókónis satatyn dúńgirshekten esirtki satylyp kelgeni anyqtaldy. Tergeý amaldary barysynda anyqtalǵanyndaı, tórt aı ishinde qylmyskerler osy dúńgirshekterden 12 kılo esirtki satqan.
Aýǵanstan talıbteri túrkııalyq jolaýshylar mingen tikushaqty basyp aldy. Onyń bortynda onshaqty adam bolýy múmkin.
Soltústik Koreıa eldiń shyǵys jaǵalaýyna taǵy eki ballıstıkalyq zymyrany bar qondyrǵyny ornatty. Muny Ońtústik Koreıanyń qorǵanys mınıstrligi habarlady.
Meksıkanyń Mıchoakan shtaty aýmaǵynda qýaty 5,9 balldyq jer silkinisi boldy. Zardap shekkender jóninde aqparat túsken joq.
Internet materıaldary negizinde ázirlendi.
