Kitap – bilimniń keni

Selınograd aýdandyq kitapha­na júıesine aýdandyq ortalyq kitaphana men Shalqar, Nuresil, Tasty, Jalǵyzqudyq, Orazaq tá­rizdi 13 eldi mekendegi kitaphana kiredi. Onyń ishinde «Rodına» selosy men Nuresil aýylyndaǵy kitaphanalar joǵary mártebege ıe. Aldymen, barlyq kitaphanalardyń kompıýterlendirilip, ınternet jelisine qosylǵandyǵyn aıta ketýge bolady. Aýdandyq ortalyq kitaphanada 2010 jyldan bas­tap kitap qoryn eksheıtin Rabis baǵdarlamasy jumys isteıdi. 2018 jyly jańǵyrtý jumystary júrgizilip, qosymsha taǵy da  6 jańa WEB-Rabis baǵdarlamasy engizildi. Oqyrmandar tarapynan suranystyń kóp bolýyna oraı kitaphanalardaǵy kitap qo­ryn eseleı tolyqtyrý isi úzbeı júrgiziledi. Máselen, 2018 jyly aýdandyq bıýdjettiń esebinen 1145,6 mıllıon teńgege 1031 dana kitap satylyp alyndy. Oǵan qosa ár jyl saıyn oblystyq bıýdjetten bólingen qarajatqa ádebıet álemindegi tatymdy, súıekti dú­nıe­ler alynyp, qor kólemi molaıa tústi.

Kitaphana júıesindegi eldi yn­­tymaqqa bastaıtyn, asqaraly mindetter tóńireginde toptastyratyn bar jumys áleýmettik jeli arqyly kópshilikke jedel taratylyp otyrylady. Al ondaı ıgilikti is munda je­ter­lik. Elbasy Nursultan Nazar­baevtyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasy jaryq kórgennen keıin kitaphana júıesi jergilikti tur­ǵyndar arasynda júıeli jumys júrgizgen. Ásirese «Týǵan jer» jobasy boıynsha qolǵa alynǵan qyrýar jumys kópshilik kóńilinen shyǵarlyq. Halyq óz topyraǵynyń qunyn biledi, qasıetin qaperinen shyǵarmaıdy. О́ıtkeni tóskeıin ózderi adal eńbekterimen túletip, bar ǵumyryn qoǵamnyń baılyǵyna arnap keledi emes pe? Ásirese Shal­qar aýyldyq kitaphanasynda san ǵasyr boıy halqymyzben birge jasasyp kele jatqan ǵajaıyp ádet-ǵurypty, salt-dástúrdi nası­hattap, onyń ishki mán-mańyzyn túsindirýge, qaıtadan jarqyrata jasandyryp, halyq kádesine  ja­ratýǵa úlken umtylys jasalsa, Araıly aýylyndaǵy kitaphanada «Atameken» baǵdarlamasy bo­ıynsha oqyr­manǵa oı salarlyq mazmundy jumystar ótkizildi. Al «Rodına» selosyndaǵy ki­taphanada «Sıqyrly qylqalam», Orazaq aýyldyq kitaphanasynda «Bizdiń mura» aıdarlarymen ár­kimniń kókiregindegi týǵan jerge degen móp-móldir mahabbatty jar­qyratyp kórsetetin syrshyl da syndarly ıgilikti ister qolǵa alyndy.

Kitaphanalardyń mol múm­kindigi «Qa­zaqstannyń kıeli jer­leri» baǵdarlamasy sheńbe­rinde qolǵa alynǵandyǵyn atap ke­te­lik. Tarıh ǵylymdarynyń doktory Jam­byl Artyqbaevtyń je­tekshiligimen ar­naıy ekspedısııa jasaqtaldy. Jumys tobynyń qu­ramyna tarıhshylar men ól­ke­tanýshylar, osy tóńirektegi kó­kiregine kóp syr jınaǵan qazynaly qarttar, aqyndar men jazýshylar engizildi. Bul top eń aldymen Altaıdan Atyraýǵa deıingi keń kósilgen qazaq dalasyndaǵy kıe­li jerlerge sholý jasasa, keıin óz topyraqtaryndaǵy, taıaý mań­daǵy tarıhy jerler tó­ńireginde árqıly derekterdi jınastyryp, baıtaq dalanyń bar bolmy­syn, qısapsyz qasıetin za­mandastardyń kókirekterine qu­ıyp berý baǵy­tynda baǵaly ister atqardy.

Sóz arasynda halyqqa osyn­shalyqty qyzmet kórsetip otyr­ǵan kitaphananyń múmkindigin sal­maqtaı-saralaý úshin mate­rıal­dyq-tehnıkalyq bazasyn da aıta ketelik. Máselen, aýdandyq ortalyq kitaphananyń keń de jaryq oqý zaly bar. Kitap qory 20 000 danadan astam. 2018 jyly 1200 oqyrmanǵa qyzmet kórsetken. Kitaphana tórinde «Rýhanı jań­ǵyrý» múıisi tur. 

Kitaphana qyzmetiniń bir kór­setkishi – oqyrmandar sany ekendigi belgili. Bul arada táp-táýir ósim bar. Sózimizdi tiriltý úshin derek kel­tire ketelik. Máselen, 2018 jy­ly oqyrmandar sany 1633-ke kóbeıgen. Kitaphana qyzmetin paı­­dalanýshylar sany 2854 adam­ǵa ulǵaıǵan. Bir júıedegi 13 ki­taphananyń kitap qory 155132-ge jetken. Onyń 50636-sy mem­le­ket­tik tildegi kitaptar. 

Qoryta aıtqanda, aýdandaǵy kitaphanalar júıesi kitap – bilim­niń keni ekendigin, al óz ordalary jasampazdyqty jyrlaıtyn jer ekendigin dáleldep-aq keledi.

Aqmola oblysy,

Selınograd aýdany