Rýhanııattyń toıyn laıyqty ótkizemiz
– Ábish Kekilbaıulynyń toıy – eldiń, rýhanııattyń toıy. Sondyqtan osy deńgeıge laıyqty etip ótkizý – basty maqsatymyz jáne mindetimiz. Qazirgi tańda ataýly kúnge az-aq ýaqyt qaldy, sol sebepten daıyndyq jumystaryn pysyqtap, óz máresine jetkize tııanaqtaýdamyz. Zańǵar jazýshy Á.Kekilbaıulyn halyqaralyq deńgeıde tanytyp, dáripteý maqsatyndaǵy sharaǵa jazýshymen áriptes bolǵan ádebıet jáne óner qaıratkerleri, shyǵarmalaryn birneshe tilge aýdarǵan aýdarmashylar, sondaı-aq Eýropa, Japonııa, Túrkııa memleketi men kórshiles Reseı elinen ǵalym, zertteýshiler shaqyrylady. Sharaǵa elimizdiń Mádenıet mınıstrligi qoldaý kórsetýde, deıdi Mańǵystaý oblystyq mádenıet basqarmasy basshysy P.Sarmýrzına. Shara barysynda Aqtaý qalasynda Ábishke arnalǵan mádenı ortalyq kesheniniń aldynda ornalasatyn eskertkishtiń jáne oblystyq ólketaný mýzeıiniń ashylý saltanaty ótip, túrli sporttyq oıyndar, qazaqsha kúresten respýblıkalyq týrnır ótkiziledi. Sondaı-aq respýblıkalyq Ardagerler keńesiniń kóshpeli otyrysy ótip, birinshi halyqaralyq «Ábish álemi» teatr festıvali bastalady. Bul festıval óziniń repertýarymen, ıaǵnı qoıylymdardyń ereksheligimen tánti etetin bolady. Mańǵystaý oblysy ákiminiń tapsyrmasymen «Ábish oqýlarynyń» jeńimpazdaryna, fılologııa jáne jýrnalıstıka salasynda jaqsy nátıje kórsetip júrgen stýdentterge Ábish Kekilbaıuly atyndaǵy shákirtaqy taǵaıyndalmaq.
Halyqaralyq kongress – mazmundy oılar minberi
– Á.Kekilbaıulynyń 80 jyldyǵyna arnalǵan ádebıet jáne óner qaıratkerleriniń halyqaralyq kongresin ótkizý Mańǵystaý óńirindegi irgeli oqý orny Sh.Esenov atyndaǵy Kaspıı memlekettik tehnologııalar jáne ınjınırıng ýnıversıtetine júkteldi. Bul biz úshin úlken qýanysh, zor abyroı. Uly jazýshy bizdiń ýnıversıtet úshin, bizdiń stýdentterimiz úshin qashanda asqaq. Ýnıversıtette ashylǵan «Ábish Kekilbaıuly atyndaǵy oqý kabıneti» jazýshynyń ádebı murasyn oqyp-úırený men zerttep-zerdeleýge arnalǵan oqý ortalyǵy bolyp tabylady. «Qazaq fılologııasy» kafedrasynyń professor-oqytýshylary qalamger murasyn zerdelep, monografııalar men oqý quraldaryn jarııalaýda. Bilim alýshylardyń kúshimen jazýshynyń ádebı murasyn zertteýge arnalǵan magıstrlik dıssertasııalar men dıplom jumystary oryndalýda. Oqý-jumys jospary boıynsha «Qazaq tili men ádebıeti» bakalavrıat mamandyqtaryna «Ábishtaný» kýrsy oqytylyp keledi, jyl saıyn dástúrli túrde «Ábish oqýlary» ótkizilip turady.
Á.Kekilbaıuly shyǵarmashylyǵynyń álemdik kórkem keńistiktegi orny men onyń adamzattyń rýhanı damýyna ózindik yqpalyn qazirgi ǵylymı paradıgmada zerdeleý maqsatyndaǵy konferensııa álemdik ádebı keńistiktegi Á.Kekilbaıuly fenomeni, Á.Kekilbaıuly shyǵarmalaryndaǵy tildik tanym, táýelsizdik konteksindegi Á.Kekilbaıulynyń saıası-áleýmettik qyzmeti jáne Á.Kekilbaıuly jáne qazaq tarıhynyń máseleleri, sondaı-aq Á.Kekilbaıuly tanymyndaǵy Adam jáne Jaratylys konsepsııasy baǵyttary boıynsha ótedi. Ádebıet jáne óner qaıratkerleriniń halyqaralyq kongresi jazýshy ómirin tereń tanyp, shyǵarmalaryna degen tanym kókjıegin keńeıtetin shara bolady dep kútemiz. Sharada elimizdiń belgili ǵalymdary men ádebıetshileri «Á.Kekilbaıuly jáne qazirgi qazaq ádebıeti», «Ábish Kekilbaıulynyń tulǵa retinde qazaq rýhanııatyndaǵy orny», «Á.Kekilbaıuly shyǵarmalarynyń tarıhı astary» syndy ózekti taqyryptarda baıandama jasap, oqyrmandardyń, ásirese jastardyń Ábishti tanı túsýine zor maǵlumat beretin bolady, deıdi Sh.Esenov atyndaǵy KMTjIÝ rektory B.Ahmetov.
Týǵan jeri tekti ulyn ulyqtaıdy
Bul jóninde О́ńirlik kommýnıkasııalar qyzmeti alańynda ótken brıfıngte Ondy aýylynyń ákimi B.Balapan málimdegen edi.
– Ábish Kekilbaıulynyń týǵan jeri Ondy aýylynda jasalynyp jatqan qurylys jumystaryna toqtalsam, Ondy aýylyna kireberistegi 8 shaqyrym jolǵa «MKDSM» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi jóndeý jumystaryn júrgizip jatyr. Á.Kekilbaıuly atyndaǵy orta mektepke «Nurly jol» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi jóndeý jumystaryn júrgizýde. Jylý qazandyqtary aýystyryldy, avtoturaq ornatyldy, tas taqtaısha tóselip, jumystary aıaqtaldy.
«Aı-Ana» memorıaldy keshenin aǵymdaǵy jóndeý jáne «Qulynshaq» balabaqshasynyń jóndeý jumystary aıaqtaldy. Á.Kekilbaıuly atyndaǵy parkti jóndeý jumystary boıynsha 500 sharshy metr jerge tas taqtaısha tóselip, sý qubyry tartylyp, qorshaýy aýystyrylýda. Ortalyq parkti sýlandyrý, aǵymdaǵy jóndeý, abattandyrý, park ishindegi obelıskini jóndeý jumystary júrdi, qubyr tartylyp, 500 sharshy metr jerge tas taqtaısha tóselip, aǵashtary butaqtalyp, jańadan qaqpa ornatyldy.
Ashyq sport alańyna «Nurly jol» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi jóndeý jumystaryn júrgizip jatyr. «Qyzyl tam» bulaǵy basyn abattandyrý jumystaryna 6,3 mln teńge bólinip, bulaqtar basy tabıǵı taspen órilip, qorshaýy salynyp, tas tóseý, jaryq tartý jumystaryn júrgizdi.
Ondy meshiti qurylysy aıaqtalýǵa jaqyn. Ishki jumystary, esik, terezesi salynyp, syrtqa tas tóseý, sharbaq qalaý jumystary júrýde.
Ákimshilik ǵımaratyn aǵymdaǵy jóndeý jumystaryn «Aqdáýlet» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi jasap shyqty. Ondy aýylyna kireberistegi kóshe betindegi 50 turǵyn úı men 8 saýda núkteleri ıelerimen kezdesip, turǵyn úıler men saýda nysandarynyń syrtyn, sharbaqtaryn árleý jumystaryn júrgizý týraly túsindirme jumystary júrgizildi. Qazirgi kezde 40 turǵyn úı, 6 kásipkerlik nysan árleý jumystaryn júrgizdi.
Ondy mektebine Ábish Kekilbaıulynyń aty berilgeli mektepte Respýblıkalyq Ábish oqýlary baıqaýy eki ret ótkizilgen. Baıqaýǵa 14 oblystan qatysýshylar keldi. Sondaı-aq zańǵar jazýshynyń atyndaǵy mekteptiń aldyna kemeńger tulǵanyń keýde músini qoıylatyn bolady. Bıiktigi 3 metr bıýsttiń músini tastan qashalyp, al tuǵyry granıtten jasalýda, deıdi ol.
Aýyldaǵy jóndeý júrgizilip, qurylysy salynyp jatqan nysandardy respýblıkalyq dárejedegi qonaqtardyń qatysýymen ashý josparlanǵan. Sondaı-aq, ulttyq sport túrlerinen jarystar uıymdastyrylyp, Ábish pen Farıza shyǵarmashylyǵyna arnalǵan respýblıkalyq deńgeıdegi «Sóz ben Saz» baǵdarlamasy ótkizilmek. Mańǵystaý aýdanynyń ortalyǵy Shetpe selosynda 30-ǵa jýyq úı tigilip, merekelik asqa bir mezgilde 2000 adam qatysady degen jospar bar.
Mańǵystaý oblysy
