Medısınalyq qyzmettiń qoljetimdiligi artty
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev «Syndarly qoǵamdyq dıalog – Qazaqstannyń turaqtylyǵy men órkendeýiniń negizi» atty Jolaýynda: «Mindetti áleýmettik medısınalyq saqtandyrýdyń júzege asyrylýy medısınalyq qyzmet kórsetýdiń sapasy men qoljetimdiligin jaqsartýǵa baǵyttalǵan. Úkimet áleýmettik medısınalyq saqtandyrý júıesiniń bedeline taǵy da nuqsan keltirmeý úshin ony júzege asyrý máselesine zor jaýapkershilikpen qaraýy qajet» degen edi. Sondyqtan da jaqynda ǵana Úkimette kendi ólkeniń tájirıbesi pysyqtalyp, jańa júıege tolyqtaı kóshýge daıyndyqtyń joǵary deńgeıde ekeni aıtylǵan bolatyn.
Baspasóz týry Osakarov aýdandyq ortalyq aýrýhanasynan bastaldy. 32 myń turǵyny bar aýdandaǵy medısınalyq mekeme jańa júıege 2017 jyldan bastap daıyndalypty. Aýrýhananyń jumysyn tanystyrǵan uıym basshysy Olga Travneva MÁMS eń aldymen medısınalyq qyzmettiń qoljetimdiligin arttyrǵanyn aıtady. «MÁMS bizdiń aýrýhanaǵa kóptegen ózgeristerdi alyp keldi. KT, MRT sııaqty óte qymbat turatyn tekserýlerdi halyq tegin paıdalanýǵa múmkindik aldy. Osyǵan deıin zeınetkerlerge, múgedekterge, 18 jasqa tolmaǵan balalardan basqalarǵa aqyly bolyp kelgen keıbir qymbat analızder qoljetimdi boldy. Naqtyraq aıtqanda, pasıentter 17 medısınalyq qyzmetti tegin ala alady. Aýrýdy erte anyqtaýǵa jol ashyldy. Qyrkúıekten beri 700 adam onkologııalyq aýrý boıynsha tekserýden ótse, onyń 14-inen aýrý belgileri baıqaldy. 5-ine qaterli isik dıagnozy naqty qoıylyp, der kezinde emderin alýda. Aýrýhanalar zamanaýı qurylǵylarmen tolyǵýda. Dári-dármekpen qamtamasyz etý de jaqsy jolǵa qoıyldy», dedi Osakarov aýdandyq ortalyq aýrýhanasynyń dırektory Olga Travneva.
Ońaltý jumysy ońtaılandy
MÁMS ońaltýǵa da basymdyq beredi. Iаǵnı, MÁMS júıesindegi ońaltýdy qarjylandyrý úsh esege jýyq ulǵaımaq. Qazir azamattarǵa birinshi jáne ekinshi deńgeıli ońaltý kómegi qoljetimdi bolsa, MÁMS engizilgen soń ońaltýdyń úshinshi kezeńi paıda bolady. Buǵan qosa, jeke ınvestorlardyń esebinen elimizde zamanaýı ońaltý ortalyqtary salynýda.
Al óńirde MÁMS engen eki aıda turǵyndardy medısınalyq saqtandyrý esebinen ońaltý kómeginiń aýqymy 42,2%-ǵa artqan. Qaraǵandy oblysy Neıroońaltý ortalyǵyna at basyn burǵan bizdi bas dáriger Rýslan Belıaev qarsy aldy. Onyń aıtýynsha, eki aıdyń ishinde eki myńnan astam adam ońaltý kómegin alǵan. «Biz aqshany saqtandyrý arqyly alamyz. Ońaltý jumystary tegin bolǵandyqtan halyqqa burynǵydan da qoljetimdi boldy. Negizinde bizdegi bir ońaltý kýrsynyń ózi 300 myń teńgege deıin jetedi. Baǵdarlamanyń nátıjesinde ońaltýmen qamtý kólemi edáýir ulǵaıdy», deıdi Qaraǵandy oblysy Neıroońaltý ortalyǵynyń bas dárigeri Rýslan Belıaev.
Sıfrlandyrýǵa kóshti
MÁMS eń aldymen aqparattyq júıege oń yqpalyn tıgizgen. Bul naýqastardyń sany men qyzmet kórsetýdiń sapasyn arttyryp otyrǵanyn aıtady mamandar. «Qazir barlyq jumys elektrondy túrde júrgiziledi. Burynǵydaı qaǵazǵa jazý, qaǵazben tasý degen múlde bolmaıdy. Basqa aýrýhanalarmen beınebaılanys arqyly keńes alýǵa da múmkindigimiz bar. Jańa jyldan bastap memleket ózi qarjylandyratyn 15 sanatty da qamtıtyn bolamyz. Burynǵydaı aýyldaǵy pasıentter bizge kelip júrmeıdi. Bul bir jaǵynan bizdiń júktememizdi azaıtsa, ekinshi jaǵynan olar vıdeo baılanysqa shyǵý arqyly kez kelgen ýaqytta bizden keńes ala alady. Barlyq medısınalyq anyqtamalar da elektrondy túrde beriledi. Elektrondy bolǵandyqtan eshkim qujatty ózgerte almaıdy jáne qoldan jasap sata da almaıdy. Sondaı-aq buǵan deıin pasıentter aýyrǵan kezde nemese kerek kezinde kelip qaralatyn bolsa, endi kim qandaı em alý kerektigin SMS arqyly jiberip otyramyz», deıdi Olga Travneva.
Qyzmet kórsetý sapasy artty
Bizdiń saparymyz Qaraǵandy qalalyq №4 emhanada jalǵasty. Medısınalyq mekemege kirgennen burynǵydaı uzyn sonar kezektiń joǵalǵanyn birden baıqadyq. Buǵan qosa spıkerler qyzmet kórsetý sapasy aıtarlyqtaı artqanyn qýanyshpen jetkizdi. «Bul – oblystaǵy birinshi otbasy densaýlyǵy ortalyǵy. Bizge 68 500 adam qaraıdy. Onyń 57 paıyzy MÁMS arqyly em-dom alsa, olardyń 43 paıyzyna jumys berýshiler tóleıdi. MÁMS engeli bizdiń josparymyzdyń oryndalýy da jaqsardy. Buryn bir dárigerge 2200 pasıentten týra kelse, qazir bir dáriger 1600 kisini qabyldaıdy. Emhanaǵa 20 800 pasıent tirkelgen. Qazir 13 ýchastok bar. 2020 jyldan bastap jumys berýshi jalaqynyń 1 paıyzyn, al jumysker ózi 1 paıyzyn tóleıtin bolady. Sáýirge deıin barlyǵyn qabyldaımyz da, sáýirden bastap sanatyna qaraı qabyldaıtyn bolamyz», deıdi Qaraǵandy qalalyq №4 emhananyń dırektory Saltanat Shaıdarova.
Dáriger naýqas týraly málimetti der kezinde tabýǵa jáne ýaqytyly kómek kórsetýge múmkindik aldy. Turǵyndar dárigerdiń qabyldaýyna ınternet arqyly jazyla alady. «Buǵan deıin naýqastar aýrýhanaǵa jatyp emdelý úshin kvotany uzaq ýaqyt kútetin. Olar qujattar tizimin daıyndaǵan soń biz kvota bólimine jiberetinbiz. Kvotany eki aptadaı kútip alǵannan keıin tekserýge bir aptadaı ýaqytyn jumsaıtyn. Qazir elektrondy baǵdarlama arqyly birden kvotaǵa qol jetkizýge múmkindik bar. Bul bizdiń jumys ónimdiligin arttyrýymyzǵa da septigin tıgizdi», deıdi Qaraǵandy qalalyq №4 emhanasynyń jalpy tájirıbelik dárigeri Ábdirahman Mútáli.
Jalpy alǵanda 2020 jyly MÁMS engizilgennen keıin densaýlyq saqtaý salasyna arnalǵan bıýdjet elimiz boıynsha shamamen 1,5 trln teńgeni quraıtyn bolady. Medısınalyq ońaltýdy qosa alǵanda, halyqtyń qajettilikterine negizdelgen medısınalyq kómektiń basym túrlerin qarjylandyrý kólemi edáýir ulǵaıady. Bul kelesi jyly 7 esege, 2025 jylǵa qaraı 11 esege deıin ulǵaıady dep josparlanǵan. Kelesi jyly medısına qyzmetkerleriniń jalaqysy kóbeıedi. Atap aıtqanda, dárigerlerdiń eńbekaqysy 30%-ǵa, orta medısına qyzmetkeriniń tabysy 20%-ǵa ósedi, al 2025 jylǵa qaraı olar qazirgi jalaqymen salystyrǵanda 2 ese kóp alýy tıis.