Keshe Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev elordadaǵy №64 mektep-lıseıinde oqýshylarǵa
dáris oqydy. Bilim kúni aıasynda ótkizilgen bul is-sharadaǵy negizgi áńgime patrıotızm taqyrybyna arnaldy.
Keshe Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev elordadaǵy №64 mektep-lıseıinde oqýshylarǵa
dáris oqydy. Bilim kúni aıasynda ótkizilgen bul is-sharadaǵy negizgi áńgime patrıotızm taqyrybyna arnaldy.
«О́z elińdi súı, ózge halyqty kemsitpe»
Elbasymen kezdesýge on birinshi synyptyń oqýda, sportta, shyǵarmashylyq deńgeıde úzdik nátıje kórsetken 22 oqýshysy qatysty. Kezdesýge qatysqan oqýshylar negizinen qalalyq, respýblıkalyq, halyqaralyq olımpıadalar men zııatkerlik oıyndardyń jáne ǵylymı jobalar baıqaýynyń júldegerleri, oqý ozattary. Olardyń on jetisi atalǵan mektep-lıseıdiń, úsheýi №6 gımnazııanyń jáne qalǵan ekeýi №60 pen №15 mektep-lıseıdiń oqýshylary.
Bizdińshe, Elbasynyńdárisoqýǵabulmektep-lıseıditańdapalýydateginemes. «100 mektep, 100 aýrýhana» memlekettik baǵdarlamasy aıasynda salynǵan bilim ordasy «Bolashaqtyń mektebi – búgin» jobasy boıynsha jumys isteıdi. Onyń aıasynda tórt modýl engizilgen: beınebaqylaý, týrnıketter, E-kitaphana jáne E-ashana. Zamanaýı talaptardyń údesinen shyǵyp otyrǵan mektep-lıseı oqýshylary 2012-2013 oqý jyldary pándik olımpıadalar men baıqaýlardan 71 júldeli oryn ıelenipti.
Keshegi dáris barysynda Elbasy aldymen oqýshylardy jańa oqý jylymen quttyqtady. Bıyl respýblıkadaǵy 7700 mektepte 2,5 mıllıon oqýshynyń oqıtynyn, jalpy, táýelsizdik jyldary 6 mıllıon bala dúnıe esigin ashyp, onyń ishinde Elbasynan dáris tyńdap otyrǵan oqýshylardyń táýelsizdiktiń naǵyz altyn besiginde terbelip ósip, oqý bitirgeli otyrǵandaryn qaperge saldy. «Men elimizdiń 2050 jylǵa deıingi damý baǵdarlamasyn jarııaladym. Ol 37 jyldan keıin bolady. Bul senderdiń naǵyz kemelderińe kelip, jumys isteıtin shaqtaryń. Meniń tujyrymdamam boıynsha sol kezde biz damyǵan otyz memlekettiń qataryna kirýimiz kerek. Qazirgi bizdiń jaǵdaıymyz ortasha damyǵan memleketterdiń qatarynda. Bir adamǵa shaqqanda ishki jalpy ónim 12 myń dollardan artyp otyr. Al Germanııa, Japonııa, AQSh sııaqty damyǵan elderde ol bir adamǵa shaqqanda 60-70 myń dollar shamasynda. Sol qatarǵa kirýimiz úshin myqty bilim men órkendegen ǵylymymyz bolýy kerek. Sol qatardaǵy densaýlyq saqtaý júıesi bolý kerek. О́mirimiz de solaı ózgerýi kerek. Mine, biz osyndaı úlken maqsat qoıyp otyrmyz. Onyń barlyǵyn sender jasaısyńdar. Biz Keńes Odaǵynan bólinip shyqqanda jaǵdaıymyz múshkil bolatyn. Ekonomıkamyz toqyrap qalǵan, zeınetaqy, jalaqy tóleýge aqsha joq qıyn kezder boldy. Kóptegen mysyqtileý sarapshylar «Qazaqstan myna túrimen el bola almaıdy» degen sózderdi jarysa aıtyp jatty. Biraq biz sol qıyndyqtan shyqtyq. Qazaqstandy dúnıe júzine pash ettik. Bıyldan bastap mektepterge «Qazaq eli» degen pán engiziledi. Sonyń birinshi sabaǵyn men ótkizip otyrmyn. Bul patrıottyqqa tárbıeleıtin pán», degen Elbasy Nursultan Nazarbaev oqýshylarǵa patrıottyq degendi qalaı túsinesińder degen saýal tastady. Nurbolat Sansyzbaı esimdi oqýshy shynaıy patrıotızm eńbek arqyly qalyptasatynyn, Elbasynyń osy ýaqytqa deıin atqarǵan eńbekterinen sonyń taby baıqalatynyn jetkizse, Madııar Baqytjan óz elińniń jasampazdyǵyn arttyrý, bolashaǵyna senimmen qaraý patrıotızmdi kúsheıtedi dedi. Asyljan Qojahmetova júz paıyz eńbek etip, júz paıyz oqý kerek degendi alǵa tartty. Darıa Dmıtrıeva Otandy súıý júrekten ekenin, árqashan da júregińde Otanǵa degen súıispenshilik bolýy qajet ekenin, al Dilshat Ahmet jas urpaqtyń balalyq shaǵyn baqytty etýge umtylý da patrıotızmniń bir kórinisi ekenin baıandady. Bıbinur Kenjehanova bolsa óz elińniń tarıhyn bilmeı, shynaıy patrıot bola almaısyń degendi aıtty. Jalpy, Elbasynyń dárisine qatysqan balalardyń barlyǵy da patrıottyq sezim týraly óz shama-sharqynsha jaýap bergenin atap ótýimiz kerek. Sodan keıin Prezıdent N.Nazarbaevtyń leksııasy odan ári jalǵasty.
«Eńbek etken adam ǵana patrıot. Jalqaýlar patrıot bola almaıdy. О́ıtkeni patrıottyq degen uly uǵym. Otandy súıý rámizderden bastalady. Máselen, Memlekettik tý. Álemdik tarıhqa qaraıtyn bolsaq, bir týdyń astyna jınalǵan árbir halyqtyń óz elin qorǵaǵanyn nemese eliniń tynyshtyǵy men beıbitshiligi úshin shaıqastarǵa shyqqanyn kóremiz. Bizdiń Memlekettik týymyzdyń ortasynda shuǵylaly kún, onyń astynda qalyqtap ushqan qyran beınelengen. Týdyń túsiniń kógildirligi halqymyzda alǵa qoıǵan maqsattarǵa jetý úshin birigýdiń joǵary jáne ıgilikti ıdeıasy bar ekenin bildiredi. Juldyzdy shańyraq beınelengen Eltańba ortaq úıimizdiń sımvolyn bildiredi – bul beıbitshilik pen týǵan jerdi qaýip-qaterden qorǵaýdyń ejelgi úlgisi. Patrıotızmdi ultshyldyqpen shatastyrýǵa bolmaıdy. Patrıot – óz elin súıetin jáne ózge memleketterge qurmetpen qaraıtyn adam. Ekinshi dúnıejúzilik soǵystyń qasiretti tájirıbesi patrıotızmnen ultshyldyqqa ótýdiń qaýipti ekenin, sondaı-aq ózge halyqty kemsitpeı, óz elińdi súıý qajettigin naqty kórsetip berdi. Osyndaı baǵdarmen ómir súrý qajet», dedi Qazaqstan Prezıdenti.
«Tabıǵat bergen daryndy damytý qajet»
Patrıotızmniń erekshe kórinisi retinde Nursultan Nazarbaev elimizdiń tabysty damýynyń sımvoly bolyp sanalatyn elordamyz – Astanaǵa degen súıispenshilikti atady. Elordany aýystyrý týraly sheshim eń qıyn jyldary qabyldanǵanyn, soǵan qaramastan 10 jyl ishinde elordany damytýdyń barlyq negizgi baǵyty aıqyndalyp, kóptegen ǵımarattyń salynyp bitkenin aıtty. Endi qazaq halqynyń kúlli álemge tanymal elordasy bar ekenin, munda ǵylym men bilim, medısına qarqyndy damı bastaǵanyn, qala turǵyndary men qonaqtary úshin ómir súrý deńgeıiniń jaqsaryp, qyzmet kórsetýdiń joǵary standarttary jasalǵanyn baıandady. «Qazaqstandyqtar óz elordasyn maqtanysh ete alady. Qala odan ári damı beredi. Mysaly, EKSPO-2017 kórmesin ótkizý úshin tamasha ǵımarattary bar múlde jańa ortalyqtar, ǵylym men tehnıka ǵımarattary salynatyn bolady», dedi Memleket basshysy.
Naǵyz patrıottyq tárbıe úıden, óz otbasyńnan bastaý alady. Ata-anany, ini-qaryndasty, týǵan-týystyń barshasyn jaqsy kórý patrıottyq sezim qalyptastyrady. Solardyń qamyn oılaý arqyly Otanǵa jaqsylyq jasaısyń. Bul oraıda Elbasy otbasy týraly eń bir ystyq oılarymen bólisti. О́z ómirinen mysaldar keltirdi, balanyń ári qaraı úlken adam bolyp qalyptasýyna otbasynyń óte kúshti áseri bolatynyn alǵa tartty. Ata-anany qasterleı bilý kerek ekenin, týǵan-týysqa qoldan kelgenshe jaqsylyq jasaý qajettigine toqtaldy. «Bizdiń elimizdi jaýdan qorǵaǵan batyrlar shaıqasqa shyǵar aldynda óz otbasyn qorǵaýdy, olardy eshkimniń de jábirleýine jol bermeý kerektigin de oılaǵany anyq. Ata-anasy men bala-shaǵasyn, týǵan-týysyn, aýyl-aımaǵyn qorǵaǵan batyr sol arqyly otanyn da qorǵady», dedi Elbasy.
Týǵan jerińniń, elińniń tarıhyn bilmeıinshe shynaıy patrıot bolý múmkin emes. Rasynda da, tarıh tek bizden bastalmaıdy. Bizge deıingi myńjyldyqtarda da adamdar ómir súrdi. Olar kimder edi, jalpy, qazaq ulty qalaı qalyptasty degendi bilip alý óte mańyzdy. Bizdiń dáýirimizge deıingi eki myńjyldyqtarda qazaq jerinde saq, ǵun taıpalarynyń ómir súrgeni tarıhtan málim. Esik qorǵanynan tabylǵan eń alǵashqy Altyn adam saq dáýirine jatqyzylady. Odan keıin elimizdiń arheologııasy úshin óte mańyzdy oqıǵalar retinde Berelden jáne Atyraý mańynan tabylǵan Altyn kıimdi adamdardy aıtýǵa bolady. Elimizdiń Shyǵysynan Batysyna deıin eń kemi 3 myń kılometr. Osy saıyn dalada bir mádenıettiń adamdary ómir súrgeni anyq. Árıne, bul málimetter kez kelgen tarıhı derekterden tabýǵa bolatyn derekter, biraq biz úshin eń mańyzdysy – bizdiń jerimizde meken etken saq taıpasynyń, ıaǵnı arǵy ata-babalarymyzdyń álemdik órkenıetke óz qoltańbalaryn qaldyra alýynda.
Elbasy osy jaılardy baıandaı otyryp, naqty qazaq memleketi óz bastaýyn Túrik qaǵanatynan alatynyn málimdedi. Jas urpaqtyń óz eliniń tarıhyn bilýi mindet ekenin shegelep aıtty. Buǵan qosa, Nursultan Nazarbaev jas býynǵa patrıottyq tárbıe berýde óz elimiz ben týǵan ólkeniń tarıhyn oqytý mańyzdy ekenin atap ótti.
Men Djon Kennedıdiń bir sózin óte jaqsy kóremin. Ol elim maǵan ne beredi dep emes, men elime ne beremin dep oılaný kerektigin aıtady. Iá, Otanǵa degen mahabbatty ispen dáleldeý kerek. Biz qazir memlekettilikti qalyptastyrý, táýelsizdikti nyǵaıtý úshin eldiń óz azamattarynyń eńbegin qajet etetin kezeńdi bastan ótkerip jatyrmyz. Árkim óz eńbegi arqyly memleketti kórkeıte bilse, sonda ǵana memleket qýatty bolady, dedi Nursultan Nazarbaev. Adam qandaı mamandyq ıesi bolsa da, óz isiniń sheberi bolýy kerektigin atap ótti. Meıli aspaz bolsyn, meıli tiginshi bolsyn, meı
