Aımaqtar • 28 Tamyz, 2020

Bilim máselesi bárinen mańyzdy

44 ret kórsetildi

Qyzylordada «Bilim jáne ǵylym: jańa oqý jylynyń ereksheligi» atty oblystyq tamyz keńesi ótti. Jańa oqý jyly qarsańyndaǵy dástúrli pedagogıkalyq jıynǵa oblys ákimi Gúlshara Ábdiqalyqova men Parlament Senatynyń depýtaty, áleýmettik-mádenı damý jáne ǵylym komıtetiniń tóraǵasy Murat Baqtııaruly qatysty.

Aýdan ákimderi men barlyq bilim berý uıymdarynyń basshylary, mektep muǵalimderi onlaın formatta qatysqan sharada saladaǵy qol jetken tabystar jaıly baıandalyp, aldaǵy máseleler talqylandy.

Oblys ákimi bilim berý salasyndaǵy memlekettik qoldaý sharalaryn, sala­daǵy negizgi basym baǵyttardy atap ótip, aldaǵy jańa oqý jylynda pedagogterge sáttilik tiledi.

– Memleket basshysy byltyrǵy tamyz keńesinde sala aldyndaǵy basym­dyq­tardy naqty aıqyndap berdi. О́tken­ jyl úlesindegi úlken jańa­lyq – «Pedagog mártebesi týraly» zań qa­byl­­dandy. Zańda kózdelgen min­det­ter­di oryndaý, jańartylǵan bilim berý maz­­munyn aımaqta júzege asyrý úshin res­­pýblıkalyq bıýdjetten 27,4 mlrd teń­ge bólinip otyr. Munan bólek, bilim be­rý men ǵylymdy damytýdyń 2020-2025 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasy qol­­danysqa endi. Osy bastamalar sala­daǵy biraz máseleniń sheshimin taýyp, ustaz­dar­dy qoldaýdyń arta túsýine negiz qalady.

Álemdi jaılaǵan pandemııa salqyny qaı salaǵa da ońaı tıip otyrǵan joq.­ Jahanǵa jaıylǵan vırýstyń sal­darynan bilim berýdi qashyqtan oqytý júıesine kóshirýge májbúr boldyq. Jańa júıe boıynsha bilim alý kezinde ınternet jelisiniń álsizdigi, elektrondy qurylǵylardyń jetispeýshiligi aıqyndaldy. Osyǵan oraı, bıylǵy oqý jylyna daıyndyq barysynda osy máseleni basty nazarda ustadyq. Bul baǵytta baılanys operatorlarymen birlesip, aýyldarda ınternet jelisiniń jyldamdyǵyn arttyrý sharalaryn bastadyq. Respýblıkalyq bıýdjetten 3,4 mlrd teńge bólinip, oǵan 22 myńnan astam kompıýter satyp alyndy, – dedi Gúlshara Naýshaqyzy.

Pedagogter jıynynda senator Murat Baqtııaruly byltyr Parlamentte de sala máselesine barynsha mán berilgenin atap ótti. Sonyń nátıjesinde «Pedagog már­tebesi týraly» zań qabyldandy. Sońǵy 15 jyl kóleminde qaıta-qaıta kóteri­lip kele jatqan máseleniń sheshimin tabýy qoǵamdaǵy ustaz bedelin bıiktete tústi.

Bıyl óńirde mektepterdi zamanaýı talaptarǵa sáıkestendirý baǵytynda biraz jumys atqaryldy. Birneshe jyldan beri jóndeýdi qajet etken bilim berý nysandary jańaryp jatyr. Qyzylorda qalasynan jáne Jalaǵash aýdanynan 2 mektep paıdalanýǵa beriledi. Sonymen qatar 4 mekteptiń qurylysy júrgizilýde. Onyń ishinde oblys ortalyǵyndaǵy 600 oryndyq, Aral aýdany, Sekseýil kentindegi 300 oryndyq mektepter qurylysy jyl sońynda aıaqtalady.

Memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda salynyp jatqan jeke mektep­ter­diń úlesi de artyp keledi. Bıyl Qyzylorda qalasynda 500 jáne 300 oryndyq 2 jeke mektep salynyp jatyr.

Pedagogıkalyq keńeste oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy Aqzıra Qasymova jańa oqý jylynyń basty erekshelikterine toqtalyp, iske asatyn jobalardy atap ótti.

Bıylǵy oqý jylynyń basty erekshe­ligi – mektepterdiń jan basyna qar­jylandyrý tetigine ótýi bolyp otyr. 1 qyrkúıekten bastap oblys ortaly­ǵyndaǵy 58 mektep osyndaı júıege kóshedi. Qarjylandyrýdyń jańa talaby mektep arasynda ózara básekelestikti arttyryp, materıaldyq bazany nyǵaıtýǵa arnalǵan qarjynyń júıeli jumsalýyna jaǵdaı týǵyzady. Keler jyldan bastap mektepter oblystyq bilim basqarmasy arqyly tikeleı qarjylandyrylady.

– Bıyldan bastap Nazarbaev zııat­kerlik mektebimen birge «Aýyl mektebi» qanatqaqty jobasy iske asýda. Atalǵan jobany qazir biz Jańaqorǵan, Syrdarııa aýdandary men Qyzylorda qalasyndaǵy 3 mektepte júrgizip otyrmyz. Osy bilim oshaqtarynyń tájirıbesi aldaǵy oqý jylynda barlyq mektepke taratylatyn bolady. Jańa oqý jylynyń taǵy bir ózgerisi – barlyq bilim berý uıymyna «Qundylyqtarǵa negizdelgen bilim berý» jobasy engiziledi. Al balalarǵa patrıottyq tárbıe berýde jańa oqý jylynda 53 ınnovasııalyq mektepke fakýltatıvtik negizde dombyra saǵattary qosylady. Bul órenderimizdiń dástúrli ónerge degen qyzyǵýshylyǵyn arttyra túsedi degen oıdamyz, – dedi oblystyq bilim basqarmasynyń basshysy.

Aqzıra Baqtybaıqyzy osy jyldan bastap oblys boıynsha oqýshylarǵa psı­hologııalyq kómek kórsetý úshin 8 arnaıy ortalyq ashylǵanyn, mektep túlekteri arasynda pedagogıkalyq mamandyqty tańdaǵandardyń kóp bolǵanyn atap ótti.

Jańa oqý jylynda oblystaǵy 220 mektep «BilimLand», «Daryn-onlaın» ınternet platformalary arqyly qashyqtan bilim alsa, shalǵaı ornalasqan eldi mekendegi 73 mektep dástúrli formatta oqıdy. Sonymen birge ata-ana ótinishimen 1-4 synyptaǵy 41 547 oqýshy 2974 topta oflaın bilim alady.

Konferensııada onlaın arqyly mektep dırektorlary men aýyl muǵalimderi tikeleı baılanysqa shyǵyp, saladaǵy jetistikterdi sóz etti. Syrdarııa aýdany Naǵı Ilııasov aýylyndaǵy Túıme­baı Aıtbaev atyndaǵy №132 orta mek­­tepte geografııa páninen sabaq be­retin jas maman Janbolat Nurma­ǵam­­betuly Nazarbaev zııatkerlik mek­te­bi­men birge júzege asyrylyp jatqan «Aýyl mektebi» qanatqaqty jobasy jaıly aıtyp ótti. Qalalyq jáne aýyl­dyq mektepter arasyndaǵy bilim sa­pasyndaǵy aıyrmashylyqty azaıtýdy kózdeıtin joba pedagogıkalyq prak­tıkany jetildirý, materıaldyq-teh­nı­ka­lyq bazany jaqsartý jáne sıfrlyq resýrstardyń qoljetimdiligin arttyrý arqyly júrgiziledi. Bıyl bul aýyl mek­te­bin bitirgen túlekterdiń ekeýi «Altyn belgi», biri «Úzdik attestatqa» ıe bolǵan. Eń bastysy mektep bitirýshilerdiń barlyǵy 100 paıyz bilim granttaryn ıelenip otyr.

Balalary oblys ortalyǵyndaǵy Abylaıhan atyndaǵy №140 orta mektepte bilim alatyn kópbalaly ana Gúlsim Jańabergenova tárbıedegi bilim oshaǵy men otbasy róli jaıly oıyn bildirse, Qazaly aýdanyndaǵy agrarly-tehnıkalyq kolledjben áriptestik negizde jumys istep kele jatqan «Syr marjany» JShS basshysy Minájjadın О́teev birlesken istiń nátıjesi týraly baıandady. Agrosaladaǵy iri óndiris ornynyń biri sanalatyn seriktestik bıyl kolledj shákirtteri úshin memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda 100 oryndyq jataqhana qurylysyn bastaǵan.

Jıyn sońynda oblys ákimi Gúlshara Ábdiqalyqova «Úzdik orta bilim uıymy» konkýrsynyń jeńimpazy Qazaly aýdanyndaǵy №249 mektep-lıseıine 17 mln teńgelik granttyń sertıfıkatyn tabystady.

 

Qyzylorda oblysy

 

Sońǵy jańalyqtar

Aısberg aqıqaty

Ádebıet • Keshe

Joq kitapty izdeý

Ádebıet • Keshe

Krest-kedergi...

Ádebıet • Keshe

Zaısanda mal qyrylyp jatyr

Aımaqtar • Keshe

Uqsas jańalyqtar