О́ner • 19 Qarasha, 2020

«Qudaısyzdardy» qylqalammen beınelegen

820 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Kórnekti jazýshy Dıdahmet Áshimhanulynyń 70 jyldyq mereıtoıyna oraı ótken respýblıkalyq sýretshiler baıqaýynda bas júldeni Jarma aýdany Sulýsary aýylynyń sýretshisi Mádı Qaıyrhan qanjyǵalady.

«Qudaısyzdardy» qylqalammen beınelegen

 

Jyl basynda jarııalanǵan baıqaýdyń shartyna sáıkes elimizdiń túkpir-túkpirinen jı­yr­­maǵa jýyq sýret kelip tús­ken. Kartınalar jazýshynyń «Qudaısyzdar», «Jyndy jel», «Aǵaıyndar», «Juldyzdy belbeý», «It jyly», «Zaýal» syndy áńgimeleriniń jelisi boıynsha jazylǵan. Portretin beınelegen sýretshiler de boldy. Al baıqaýdyń jeńimpazdary jazýshy shyǵarmasyn beıneleý arqyly taqyrypty asha túsýine qaraı anyqtaldy. Álbette, oryndaý tehnıkasy, sheberligi de basshylyqqa alyndy. Baıqaýǵa usynylǵan jumystardy jazýshy, sýretshi Álibek Asqarov, «Qazaq eli» monýmentiniń avtory Sembiǵalı Smaǵul, belgili sharj sheberi Erkin Nurazhan, ózindik erekshe qoltańbalary bar sýretshiler Ádilǵalı Baıandın, Jeńis Kákenuly baǵalady.

– Qalamgerdiń shyǵarmashy­lyǵyna qatysty sýret kórmesi óte bermeıtin. Sońǵy ret qyrǵyz aǵaıyndar Shyńǵys Aıt­matovtyń 90 jyldyǵynda sýret­shiler kórmesin ótkizgen edi. Endi mine, Dıdahmet Áshimhanulynyń áńgimeleriniń jelisi boıynsha birneshe polotno jazylypty. Bul jaqsy úrdis, dep atap ótti Qazaqstan Sýretshiler Odaǵynyń múshesi Erkin Nurazhan.

Al bas júlde – 500 myń teńgeni enshilegen jarmalyq sýretshi Mádı Qaıyrhan ja­zý­shynyń shyǵarmalaryna kompozısııalyq kartına jáne «Qudaısyzdar» áńgimesiniń jelisine maıly boıaýmen ıllıýs­trasııa jasaǵan.

«Qudaısyzdar» áńgimesinde ta­qyryby aıtyp turǵandaı, kommýnıstik partııa tusyndaǵy basshylardyń qudaısyz is-áreketteri sýrettelgen.

Jas sýretshi jazýshynyń áń­gimesindegi «Arqalap ketken joq, jetektep ketti ǵoı, aǵa. Mundaǵy bárimizdiń qarap otyr­ǵanymyz – bir qyzyl sıyrdyń tórt emshegi edi, sony alyp ket­ti ǵoı apamyz...» degen jolda­ryn terezeniń arǵy jaǵynda kór­setip, fılosofııalyq oıdy jet­kiz­gen. Bergi planǵa jupyny úıdiń terezesinen telmirip qa­rap turǵan qara uldy beınelegen. Otaǵasy tereń ýaıymǵa bat­qandaı. Áıeli qundaqtaǵy balasyna meıirimin tógip otyr. Qabyrǵada Stalınniń portreti ilingen. Qyzyl jaǵalylar esikti shalqasynan ashyp, tóbelerinen tónip tur. Mine, bas júlde ıegeri Mádı Qaıyrhan áńgimedegi negizgi oıdy toptastyryp, bir kartınaǵa syıǵyzǵan.

Sonymen qatar birinshi oryn alǵan sýretshige – 300 myń, ekinshi orynǵa – 200 myń, úshinshi orynǵa  100 myń teńge úlestirildi. Odan bólek yntalandyrý syılyqtary da usynyldy. Jazýshynyń uly Dáýlet Áshimhanovtyń uıym­das­tyrýymen ótken baı­qaýǵa de­meýshilik etken kásipker Ǵanı Shaımardanuly edi.

Esterińizge sala ketsek, jazýshy, jýrnalıst Dıdahmet Áshimhanuly eńbek jolyn Shy­ǵys Qazaqstan oblysynyń «Kom­mýnızm týy», «Lenınshil jas» gazetterinde tilshi bolyp bas­tap, ómirin jazýshylyqqa, jýr­nalıstıkaǵa arnady. Ǵumy­rynyń sońyna deıin ulttyń joǵyn joqtap, qalyń oqyr­many­nyń ystyq yqylasyna bólenip ótti.

 

Shyǵys Qazaqstan oblysy