Qazir Joldaýda júktelgen mańyzdy mindettiń biri retinde jer-jerde balalardy qosymsha bilimmen qamtý úshin jaǵdaı jasalyp jatyr. Shyǵarmashylyq ordasy ispettes jańa Oqýshylar saraıynyń boı kótergeni, mádenıet, sport jáne basqa da salalardaǵy úıirmeler men seksııalar ashylǵany sııaqty jańalyqtarǵa qanyǵyp, qýanyp qalamyz. Endi osyndaı ıgilikterge aýyl balalary da barynsha qol jetkizse eken degen tilegimizdiń bar ekenin jasyrmaımyz. О́ıtkeni ózimizdiń aýylda mádenıet úıi, klýbtary, sport alańdary joqtyń qasy. Bizdiń aýylda balalar men muǵalimderdiń ǵana emes, jalpy turǵyndardyń basyn qosatyn birden-bir nysan – mektep. Sondyqtan biz kóteretin máselelerdiń deni mekteptiń tóńireginde bolady.
«Zamanyna saı adamy» degendeı, qazirgi balalardyń qyzyǵýshylyǵyn oınaǵan oıynynan, kóretin dúnıelerinen ańǵarýǵa bolady. Búldirshinderdiń «Temir adam», «Transformer» sııaqty temir-tersekke sana bitirgen fılmderdi kórip, sondaǵy keıipkerlerge elikteıtinin baıqap júrmiz. Al óner-bilim bar jurttar eliktep qana qoımaı, qııaldaǵysyn shynǵa aınaldyryp, nebir ıntellektýaldy robottardy qurastyrýdy ıgerip jatyr. Qazir bizdiń elimizde osy kóshke ilesý úshin onyń negizin qalaý úshin mektepterde robottehnıka úıirmeleri uıymdastyrylyp jatyr. Úlken qalalarda osy úıirmege arnaýly synyptar ashylyp jatqanynan habardarmyz. Osy rette aýyl mektepteri de STEM zerthanalarymen qamtylsa, bizdiń oqýshylarymyz da robot qurastyryp, dron ushyrýǵa, 3D prınterdi meńgerýge talpynar edi. Sonda talanttyń bári shyǵatyn aýyldan bolashaq tehnokrattar da ósip shyǵady.
Sózimizdiń basynda aıtqandaı, qosymsha bilim – qolaıly orta. Belgili bir salaǵa beıimi bar, qyzyǵýshylyǵy ortaq, kózqarasy uqsas balalar bir topqa jınalyp, tanymyn arttyryp, ıdeıa almasyp, shyǵarmashylyq daǵdysyn damytady. Bul úshin balalar úıirmelerdi, fakýltatıv sabaqtardy óz qalaýy boıynsha tańdaıdy. Bir ókinishtisi, aýyl mektepterinde kóbine balanyń qalaýyna mán berile bermeıdi. Fakýltatıv sabaqtar balanyń tańdaýy boıynsha emes, saǵaty az muǵalimderge qaraı bólinetinin joqqa shyǵara almaımyz. Iаǵnı mektepte saǵaty jetpegen muǵalimderdiń saǵatyn fakýltatıvter esebinen toltyrylatyn jaǵdaılar bar. Nátıjesinde, izgilikti pánderdiń fakýltatıv sabaǵy basym bolyp jatady. Sonyń saldarynan balalar ózderi qalaǵan qosymsha sabaǵyna qatysa almaıdy, al ótýi kerek qalamaǵan fakýltatıvterge durys qatyspaıdy. Qosymsha bilim berýdiń óz deńgeıinde ótkizilmeýiniń bir máselesi osy der edim.
Osy ýaqytqa deıin basa nazar aýdarylyp, eskerile qoımaǵan qosymsha bilim berý jumysyn jaqsylap qolǵa alatyn ýaqyt keldi. Qosymsha bilimniń adam kapıtalyn damytýǵa da úles qosatyny sózsiz. Al adam kapıtaly – kemel keleshegimizdiń kepili. Sondyqtan bilim berý salasyn jetildirý úshin barlyq kem-ketigimizdi joıýǵa nemkettilik tanytpaýyz kerek.
Kúlzına SATBAEVA,
«Amankeldi» jalpy orta mektebi oqý isiniń meńgerýshisi
Túrkistan oblysy,
Kentaý qalasy,
Nurtas aýyly
