Eske salsaq, 2021 jylǵy 2 qańtarda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev Ekologııalyq kodekske qol qoıǵan bolatyn. Qujat adam ómiri men densaýlyǵyna mańyz bere otyryp, qolaıly ómir súrý ortasyn qamtamasyz etýdi, bıznestiń qorshaǵan ortany qorǵaý salasyndaǵy qyzmetin retteýdi kózdeıdi.
«Bıyl qabyldanǵan jańa ekologııalyq kodeks óndirisi tyń damyǵan Aqtóbe óńiri úshin de negizgi qajetti qujattyń biri ekeni sózsiz. Sondyqtan da, onda kórsetilgen talaptardy iske asyrý, tabıǵat paıdalanýshylardyń jáne jalpy jurtshylyqtyń negizgi mindeti», dedi jıyn basynda óńir basshysy Ońdasyn Orazalın.
Mınıstr Maǵzum Myrzaǵalıev Kodeks tabıǵat lastaýshylardy jańa tehnologııalardy engizýge, jurtshylyqtyń pikirimen sanasýǵa májbúrleıtinin atap ótti.
«Búginde Aqtóbe atmosferalyq aýanyń lastaný deńgeıi joǵary qalalardyń qatarynda. Qabyldanǵan jańa Ekologııalyq kodeks Qazaqstandaǵy, sondaı-aq Aqtóbe oblysyndaǵy ekologııalyq jaǵdaıdy jaqsartýdyń negizgi quralyna aınalady. Kodekstiń negizgi maqsaty – 50-60-shy jyldardaǵy iske qosylǵan iri kásiporyndardy ekologııalandyrý, eń ozyq qoljetimdi tehnologııalardy engizý. Burynǵy Zań jobasy kásiporyndarǵa qorshaǵan ortaǵa zalal keltirýge jáne ol úshin aıyppul tólep qutylýǵa múmkindik berse, jańa Kodeks boıynsha tabıǵatty lastaý tym qymbatqa jáne tıimsiz bolady», dedi Maǵzum Myrzaǵalıev jıyn basynda.
Ekologııalyq retteý jáne baqylaý komıtetiniń tóraǵasy Zulfuhar Joldasov Kodekstiń barlyq negizgi bólimderin tolyq túsindirip shyqty.
«Kodekstiń negizgi baǵyttary «lastaýshy tóleıdi jáne túzetedi» qaǵıdatyn iske asyrý, eń ozyq qoljetimdi tehnologııalardy engizý, tabıǵat qorǵaý is-sharalaryna bıýdjet qarajatyn maqsatty jumsaý, úzdik halyqaralyq tájirıbe negizinde ekologııalyq talaptardy qatańdatý, monıtorıngtiń avtomattandyrylǵan júıesin engizý jáne óndiris pen tutyný qaldyqtaryn basqarýdy jetildirý, onyń ishinde «waste to Energy» engizý jáne t. b. bolyp tabylady», dedi ol.
Halyqaralyq antııadrolyq «NEVEDA-SEMEI» qozǵalysy QR Batys Qazaqstan aımaǵy fılıalynyń dırektory Izimǵalı Kýbenov bıýdjetke túsken ekologııalyq tólemderdiń túgeldeı tabıǵat qorǵaý sharalaryna jumsalatynyna toqtaldy.
«Oblys kóleminde jınaqtalǵan ekologııalyq tólemder túgeldeı óz maqsatyna jumsalsa, bul da bir oblys kólemindegi sheshilmeı júrgen ekologııalyq máselelerdiń ońtaıly sheshilýine sebep bolar edi. Barlyq tabıǵat paıdalanýshylardy, onyń ishinde iri kásiporyndardy osy jańa Ekologııalyq Kodeks tártipke shaqyrady degen senimdemiz, sondyqtan da, jańa engizilip otyrǵan Ekologııalyq Kodeksti tolyqtaı qoldaımyz. Sonymen birge qorshaǵan ortany lastaý tólemderiniń ornyna eń ozyq qoljetimdi tehnologııalardy engizý mehanıziminiń qoldanylýyn erekshe atap óter edim», dedi Kýbenov.
Qaladaǵy barlyq stasıonarlyq kózderden bólinetin shyǵaryndylardyń 50%-y tıesili «Kahrom» TUQ» AQ-na qarasty Aqtóbe ferroqorytpa zaýyty da Kodekske sáıkes eń ozyq qoljetimdi tehnologııalardy engizip jatyr. «Kazhrom» kompanııasynyń prezıdenti Arman Esenjolov osy baǵyttaǵy jumystarmen tanystyrdy.
«Biz Reseı men Eýropa tájirıbelerin engize otyryp 2030 jylǵa deıin eń ozyq qoljetimdi tehnologııalardy engizý baǵdarlamasyn qabyldadyq. Ony júzege asyrýǵa 47 mlrd teńge baǵyttaldy. Osylaısha Aqsý ferroqorytpa zaýytyndaǵy shyǵaryndylar kólemin 8 myń tonnaǵa deıin, Aqtóbe ferroqorytpa zaýytynda 3,8 myń tonnaǵa deıin azaıtpaqpyz. Qazirgi ýaqytta biz elimizdegi qoǵamdyq uıymdarmen baılanys ornatyp, jastardyń boıynda EKO-sana qalyptastyrýmen de aınalysyp jatyrmyz. Qyzmetkerlerimiz qorshaǵan ortany qorǵaý máselelerine, qalany jasyldandyrý jumystaryna belsendi qatysady», dedi A. Esenjolov.
«Aqtóbe – adaldyq alańy» jobalyq keńsesiniń jetekshisi Aqyljan Teleýov Ekologııalyq kodekstiń júzege asýyn ashyq baqylaý úshin aqparattyq ınteraktıvti karta qurýdy usyndy.
«Aqtóbe oblysynda mundaı ınteraktıvti karta jasaý óńirdiń barlyq ekologııalyq problemalary jeke-jeke toptasqan aqparatty biriktirip, kez kelgen adamǵa tirkelýge múmkindik beredi. Málimettterdiń jınalýyna sýret, vıdeo, taǵy basqa aqparattar jiberý arqyly halyq ta óz úlesin qosa alady. Bul kartaǵa janýarlar men ósimdikter álemi týraly málimetterdi de biriktirip, ǵylymı baza qalyptastyra alamyz», dedi Teleýov.
Jınalysta sonymen qatar óńirdegi birqatar ekologııalyq problemalar talqyǵa tústi. Shalqar kóliniń, Kókjıde tushy sý ken ornynyń jaǵdaıy týraly aıtyldy.
