Omarhan О́KSIKBAEV,
Parlament Májilisiniń depýtaty:
– Elbasymyz elimizdiń bolashaqtaǵy jolyn naqtylaıtyn, aıqyndaıtyn Joldaýyn jasady. Memleket basshysynyń ár másele, ár salaǵa baılanysty bergen tapsyrmalary óte oryndy dep esepteımin. Ásirese, ekonomıkalyq damýda ǵylymnyń alatyn orny, atqaratyn qyzmeti erekshe, sondyqtan da ındýstrııany ǵylymı negizde damytý kún tártibine qoıylyp otyr.
Prezıdent Úkimet pen memlekettik organdarǵa shaǵyn jáne orta bıznesti damytyp, onyń IJО́-degi úlesin 50 paıyzǵa deıin jetkizýge tapsyrma berdi. Ras, damyǵan elderde osy salanyń IJО́-degi úles salmaǵy joǵary. Aldaǵy kezeńderde bizdiń elimiz de osy deńgeıge jetip qalar degen úmitimiz bar. Sondaı-aq, Joldaýda Memleket basshysy qarjy ınstıtýttaryna damytý joldaryn, onyń tujyrymdamasyn daıyndaýdy da tapsyrdy. Jalpy, bul Joldaý elimizdiń ekonomıkasyn damytyp, halyqtyń ál-aýqatyn ári qaraı arttyrýǵa jańasha serpin beredi dep esepteımin.
Omarhan О́KSIKBAEV,
Parlament Májilisiniń depýtaty:
– Elbasymyz elimizdiń bolashaqtaǵy jolyn naqtylaıtyn, aıqyndaıtyn Joldaýyn jasady. Memleket basshysynyń ár másele, ár salaǵa baılanysty bergen tapsyrmalary óte oryndy dep esepteımin. Ásirese, ekonomıkalyq damýda ǵylymnyń alatyn orny, atqaratyn qyzmeti erekshe, sondyqtan da ındýstrııany ǵylymı negizde damytý kún tártibine qoıylyp otyr.
Prezıdent Úkimet pen memlekettik organdarǵa shaǵyn jáne orta bıznesti damytyp, onyń IJО́-degi úlesin 50 paıyzǵa deıin jetkizýge tapsyrma berdi. Ras, damyǵan elderde osy salanyń IJО́-degi úles salmaǵy joǵary. Aldaǵy kezeńderde bizdiń elimiz de osy deńgeıge jetip qalar degen úmitimiz bar. Sondaı-aq, Joldaýda Memleket basshysy qarjy ınstıtýttaryna damytý joldaryn, onyń tujyrymdamasyn daıyndaýdy da tapsyrdy. Jalpy, bul Joldaý elimizdiń ekonomıkasyn damytyp, halyqtyń ál-aýqatyn ári qaraı arttyrýǵa jańasha serpin beredi dep esepteımin.
Ásıma BIMENDINA,
Parlament Májilisiniń depýtaty:
– Ár jyl saıyn halyq kútetin Joldaýdy tyńdadyq. Bul – el ómirindegi erekshe bir beles. О́ıtkeni, ol – barsha qazaqstandyqtardyń ómirine, bolashaǵyna qatysty mándi qujat. Erteńiniń baǵytyn, júretin jolyn, ósý jolyndaǵy muratyn anyq bilgen elderdiń qandaı jeńisterge jetkenin tarıhtan bilemiz. Bizdiń elimiz táýelsizdigine endi qol jetkizip jatqanda aldaǵy 30 jylyn oılasa, endi júrisin durystap, tynysyn jóndep alǵanda Máńgilik El degen muratty alǵa qoıyp otyr. Máńgilik El degen halyqtyń jaǵdaıy, Máńgilik El degen eldiń órleýi, Máńgilik El degen sheksiz jarqyn ómir.
Árıne, depýtattyqqa bilim salasynan keshe ǵana kelgendikten, Elbasy aýzynan osy ǵylym-bilimge qatysty aıtqan sózder janyma jaqyn. Balabaqshadan bastap, mektepter, joǵary oqý oryndarynyń bolashaǵy, stýdentter stıpendııasy, ǵylymnyń damýy, kásiptik bilimdi qalaı berý kerek osylardyń barlyǵyn jiliktep aıtyp berdi.
Joldaý barlyq qazaqstandyqtar aldyna úlken mindet qoıyp otyr. Úlken jumystar bastalady. Osy jerde meniń birinshi nazar aýdarǵym keletini, ol – búgingi Joldaýdyń halyqqa jetýi. Onyń baıybyna jetip túsiný, sezinip, tereńine boılap, bar bolmyspen qabyldaı otyryp, alǵa qoıǵan maqsat úshin jumylý mańyzdy. Sondyqtan, birinshi kezekte halyqqa barlyǵyn aıtyp túsindirý mindet.
Elbasy 7 besjyldyq týraly aıtty. Olardyń árqaısysynda atqarylatyn jumystardy belgilep berdi. Al olardy sol josparlanǵan jolmen oryndap shyqsaq, Máńgilik El úshin qyzmet jasaǵan bolamyz.
Erlan SYDYQOV,
L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetiniń rektory:
– Elbasynyń bıylǵy Joldaýynyń mańyzy erekshe. Máselen, ekonomıkamyzdy damytýdyń, ál-aýqatymyzdy arttyrýdyń, 2050 jylǵa qaraı álemdegi 30 ozyq memlekettiń qataryna qosylýdyń basty faktory – ǵylym. Prezıdent mine, osyny, ıaǵnı ǵylymdy ındýstrııaǵa jetkizý, ǵylymdy óndiriske aparý máselesin basa aıtty. Bul salada tek ǵalymdardyń ǵana kúshi emes, óndiristiń, ındýstrııa ókilderiniń kúsh-qaıraty kerek. Olar da ǵylymǵa qaraı qadam jasaýy tıis. Osy eki ortada tyǵyz baılanys bolý kerektigi aıtyldy.
Bul salada ǵylymı ortalyqtarda, beldi ýnıversıtetterde, onyń ishinde L.N Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde de belgili bir deńgeıde jumystar júrgizilip jatyr. Bizdiń ınnovasııalyq parkterimiz, túrli ǵylymı jobalarymyz ǵylymnyń qatysýyn qajet etetin úlken-úlken máselelerdiń sheshimin tabýǵa baǵyttalyp otyr. Mine, osyǵan ónerkásip oryndary men ındýstrııa ókilderi kelip, ózderiniń qajetin alyp jatatyn bolsa, odan eki jaq ta utady. Sebebi, ǵylym aralaspaǵan jerde ósý de, ilgerileýshilik te joq. Ony Prezıdent jaqsylap turyp, jiliktep shaǵyp aıtyp berdi. Demek, ǵylym aralasatyn bolsa, kez kelgen óndiristiń shyǵaratyn óniminiń sany da artady, sapasy da artady.
Prezıdent atap ótken taǵy bir másele – stıpendııanyń ósýi. Iаǵnı, 2016 jyldan bastap, stıpendııa kóterilýi kerek. Ol úrdis odan ári jalǵasyn taba beretin bolady. Bul stýdent qaýymǵa, Qazaqstannyń bolashaǵyna, ıntellektýaldy bolashaǵyna quıylǵan ınvestısııa, úlken qoldaý dep túsiný kerek.
Nurtaı SABILIаNOV,
Parlament Májilisiniń depýtaty:
– Prezıdentimizdiń ár Joldaýy halyq úshin de, memleket úshin de óte mańyzdy. О́ıtkeni, osy joldaýlar arqyly biz elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq jaǵdaıyn jaqsartýǵa múmkindik alamyz. Búgingi Joldaýda kórsetilgen aýyl sharýashylyǵyn damytý, fermerlerge kómektesý, olarǵa tıisti qolaıly jaǵdaılar jasaý aýyldardaǵy, eldi mekenderdegi kásipkerlikpen aınalysamyn degenderge úlken qoldaý bolady dep oılaımyn.
Elbasymyz, sondaı-aq shaǵyn jáne orta bıznesti damytý jóninde óte jaqsy bastama kóterdi, usynystar aıtty. Bul – ár adam eńbektenýi úshin, kásipkerlikpen aınalysýy úshin olarǵa qolaıly jaǵdaı jasaý qajet degen sóz. Eger ár adam eńbegine qaraı, kásibine qaraı eńbekaqysyn alyp otyratyn bolsa, bul da qoǵamnyń damýy dep oılaımyn. Eń bastysy, aýyldaǵy sharýa qojalyqtaryna, kásipkerlerge jeńildetilgen nesıe máselesi sheshilgen jaǵdaıda, elimizde shaǵyn jáne orta bıznes qanatyn keń jaıatyn bolady.
Qazirgi kezde nesıe beretin deldaldar kóbeıip ketti. Elbasy nesıeni deldaldar arqyly emes, tikeleı alý máselesin sheshý qajettigin aıtty. Bul óte durys. Sebebi, deldaldar arqyly alǵan nesıeniń jyldyq ústemesi búginde 17-20 paıyzǵa deıin jetip otyr. Ol 6-7 paıyzdan artpaýy tıis.
Gúljan QARAQUSOVA,
Májilis depýtaty, Qarjy jáne bıýdjet komıtetiniń tóraıymy:
– Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti N.Á.Nazarbaevtyń Qazaqstan halqyna arnaǵan bıylǵy Joldaýyndaǵy mindetterdi bir-birinen ajyratyp alyp qaraýǵa bolmaıdy. О́ıtkeni, alǵa qoıylǵan mejeler bir-birimen tyǵyz baılanysty. Eń bastysy, onda bolashaqty baǵdarlaǵan naqty maqsattar kórinis tapqan.
Árıne, munyń barlyǵy jastardyń bolashaǵy úshin jasalyp otyrǵany túsinikti. Bir jaǵynan qaraǵanda, barlyǵy da qolda qazir bola qalýy tıis sııaqty, biraq ekinshi jaǵynan qaıda bara jatqanyńdy bilmeı, bir kúndikpen ómir súrýge bolmaıdy. Alys qashyqtyqqa jetý úshin de aldymen kúshimizdi synap, qaı jerge deıin jetetin múmkindigimiz barlyǵyn bilip alýymyz kerek.
Osy turǵydan kelgende, Nursultan Ábishuly memleketimizdi damytý úshin ne isteý qajettigin aıqyndap berip otyr. Táýelsizdigimizdi saqtap, ozyp ketken elderdiń artynan shań qaýyp qalmaýymyz úshin solardyń qatelikterinen tıisti qorytyndy shyǵara otyryp, damý jolyna túsýimiz qajettigine erekshe ekpin berildi. Árbir jas demokratııalyq damyǵan elde ómir súrýge qushtar bolsa, sol ortany Qazaqstanda ornatýǵa árbir jastyń múmkindikteri bolýy tıis.
Ońalbaı AIаShEV,
Ońtústik Qazaqstan memlekettik pedagogıkalyq ınstıtýtynyń rektory, oblystyq máslıhat depýtaty:
– Memleket basshysy N.Á.Nazarbaevtyń bıylǵy Joldaýy «Qazaqstan-2050» Strategııasynan týyndaıtyn mindetterdi jan-jaqty aıqyndap bergen qujat boldy. Ásirese, qoǵamdy alańdatyp kelgen qazaq tiliniń máselesine ekpin berýi óte oryndy boldy dep oılaımyn. О́ıtkeni, qazirgi kezde memlekettik tilge degen suranys jyl sanap artyp keledi. Meniń oıymsha, memlekettik tildi oqytatyn 57 ortalyq azdyq etýi de múmkin. Sondyqtan da ózdiginen qazaq tilin meńgerip alǵysy keletinder úshin de ádistemelik quraldardy shyǵara berýimiz qajet. «Endi eshkim ózgerte almaıtyn bir aqıqat bar! Ana tilimiz Máńgilik Elimizben birge Máńgilik Til boldy. Bul máseleni daýdyń taqyryby emes, ulttyń uıytqysy ete bilgenimiz jón», degen Elbasy shynynda da sózden iske kóshetin kez kelgendigin meńzedi. Esterińizde bolsa, Prezıdent buǵan deıingi sózderinde «Qazaq qazaqpen qazaqsha sóılessin!», dep kelse, qazir tildiń bolashaǵy jarqyn bolaryn nyq senimmen aıtyp otyr.
Ǵanı QASYMOV,
«Qazaqstan patrıottary
partııasynyń» jetekshisi:
– Meni Joldaýdyń ásirese, el turǵyndarynyń áleýmettik ahýaly jaqsarýyna qatysty aqparat qatty tolqytty ári qýantty da. Eń bastysy, árıne, jalaqy deńgeıiniń ósimi. Memleket basshysy eki qolǵa jumys taba almaı júrgenderge nazar aýdarýdy usyndy. Ásirese, múgedekter, járdemaqyǵa ómir súrip kele jatqan jáne ózge de jandarǵa jumys berý qajettigine toqtaldy. Al olardyń sany 600 myńǵa jetip otyr. Bul óte oryndy usynys dep sanaımyn. Sonda ǵana qorǵansyz qalǵan jandarǵa laıyqty jaǵdaı jasaı alamyz. Biraz jyldardan beri jalaqy deńgeıi óspeı keledi, tıisinshe, ınflıasııa qarqyn alyp barady. Endigi jerde jalaqyny ósirý ınflıasııanyń ornyn jaýyp qana qoımaı, azamattardyń erkin tynys alýyna múmkindik bermek. Sondaı-aq, ǵylym men ınnovasııa salasyna mán berildi. Bul salaǵa birazdan beri onsha jiti kóńil bóle almaı kele jatyrmyz. Negizinen, ǵylym óndirisimizdi órkendetip, ózindik quny tómen taýarlardy óndirýge oń yqpal beretin bolady dep oılaımyn.
Maıra AISINA,
Parlament Májilisiniń depýtaty:
– Joldaýda aıtylǵan máselelerdiń barlyǵy kóńilimizden shyqty. Májiliste Áleýmettik-mádenı damý komıtetiniń múshesi bolǵandyqtan, otyrystarda osy máselelerdiń kópshiligin talqylaǵan edik. Mysaly, komıtettiń otyrystarynda muǵalimder men dárigerlerdiń, múmkindigi shekteýli adamdarmen, zeınetkerlermen jumys istep júrgenderdiń jalaqysyn kóterý máselesin aıtyp júrdik. Sol máseleler birden sheshile qoıady dep múlde oılamaǵan edim. Mine, bul Elbasymyzdyń halyq múddesin árdaıym nazarynda ustaıtyndyǵyn kórsetip otyr.
Qazir Parlament «Jastar saıasaty týraly» zań jobasyn qarap jatyr. Depýtattar el aımaqtaryna shyǵyp, halyqpen kezdesýlerinde, saılaýshylar jastarǵa qoldaý-kómek kórsetý jaıyn jıi aıtatyn. Endi, mine, oǵan da qol jetkizilýde. 2016 jyldan bastap stýdentterdiń stıpendııalary 25 paıyzǵa ósiriletin boldy. Joldaýda, sondaı-aq, memlekettik organdardaǵy qaǵazbastylyqty joıý máselesi de aıtyldy. О́te durys másele. О́ıtkeni, memlekettik organdardyń nendeı jumys istep jatqandary bylaıǵy jurtqa jetpeıdi. Kópshilik odan syrt qalady.
Bolatbek ÁBDIRÁSILOV,
Prezıdent janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń rektory:
– Elbasynyń Qazaqstan halqyna arnaǵan Joldaýyn birazdan beri kútip júrdik. Elimiz óziniń damýy jolynda jańa deńgeıge kóterildi. Árıne, biz ony «Qazaqstan-2050» Strategııasynyń qabyldanýynan kóre alamyz. Joldaýda Strategııanyń qalaı júzege asyrylarynyń baǵyttary men tetikterine baılanysty birqatar máseleler kóterildi. Prezıdent janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń ujymy da Joldaýda kórinis tapqan mindetterdi júzege asyrýǵa ózderiniń ıntellektýaldyq áleýetin baǵyttaıtyn bolady.
Dana ÁBÝTÁLIPOVA,
«Nur Otan» partııasy Strategııa jáne monıtorıng departamentiniń dırektory:
– Elbasynyń Qazaqstan halqyna arnaǵan bıylǵy Joldaýy el turǵyndarynyń áleýmettik-turmystyq jaǵdaıyn aıtarlyqtaı arttyrýǵa arnalǵan mańyzdy qujat bolyp tabylady. Memlekettik organdar men «Nur Otan» partııasy Elbasynyń alǵa qoıǵan mindetteri men ıdeıalaryn ilgeri jyljytýda birlese jumys atqaryp keledi. Prezıdenttiń sózinen estigenderińizdeı, qazirgi kezde el turǵyndarynyń 97 paıyzy áleýmettik ahýaldyń turaqtylyǵyn jáne onyń jyl ótken saıyn jaqsara túskendigin atap ótken. Bul máselede el turǵyndarynyń kóptegen túıtkildi máselelerin sheshýde belsendi áreket etip kele jatqan bizdiń partııamyzdyń da úlesi zor. Qabyldaý bólmeleri arqyly nemese kezdesýlerde qarapaıym turǵyndardyń muń-muqtajyn jan-jaqty qarap, tıisti memlekettik organdarǵa usynystar ázirleýmen qatar, olardyń naqty sheshiminiń bolýyn da jiti qadaǵalap kelemiz. Osy turǵydan kelgende «Qazaqstan-2050» Strategııasy bul eldigimizdiń onjyldyqtarǵa baǵytyn aıqyndap bergen mańyzdy qujat bolýymen qatar, jaqyn jyldarǵa ne isteý kerek degen mindetterdi moınymyzǵa júktep otyr. Biz bul údeden shyǵarymyzǵa senimdimiz.
Tımýr BAIMUHANOV,
Básekelestikti qorǵaý agenttigi tóraǵasynyń orynbasary:
– Úkimetke aǵymdaǵy jyldyń sońynda 2030 jylǵa deıingi kezeńde Astana men Almaty qalalarynyń aglomerasııasyn qalyptastyrý strategııasyn ázirleýdi tapsyrǵan Memleket basshysy onyń mańyzdy ekenine erekshe toqtaldy. Eger Astananyń ózin alar bolsaq, qazirgi tańda agenttik memlekettik organdarmen birlese otyryp elordadaǵy turǵyn úı baǵalaryn barynsha ońtaılandyrý jóninde keshendi jospar ázirlep jatqandyǵynan habardar etkim keledi. Bul jerde turǵyn úı baǵasynyń ósimine áser etetin birqatar túıtkildi máseleler barshylyq. Atap aıtqanda, suranys pen usynys arasyndaǵy teńgerimsizdik, jańa turǵyn úılerdiń qoldanysqa berilýin kesheýildetý, qurylysty júrgizýshi kompanııa kirisi deńgeıiniń rettelmeýi, qurylysshylarǵa baǵany barynsha joǵarylatýǵa múmkindik berý jáne jer telimderi men qurylysty júrgizýge sheshim alýdyń ashyq bolmaýy, rynokqa jańa qurylys kompanııalarynyń kirýine kedergi qoıylýy, t.b. Budan basqa jer telimderin ıgermeý, bank nesıeleriniń tartymsyzdyǵy, ekinshi ret qoldanysta bolǵan úılerge qatysty alypsatarlyq áreketter sııaqty kóptegen keleńsizdikter kezdesedi. Statıstıka agenttiginiń málimetterine qaraǵanda, 2001 jyldan bastap 2013 jyldyń jeltoqsany aralyǵynda jańa turǵyn úıge degen baǵa 600 paıyzǵa ósken. Osynyń barlyǵyn eskere kelgende, agenttikke artylǵan mindetterdiń qanshalyqty ońaı emestigin sezinýge bolady.
Sýretterdi túsirgen Erlan OMAROV.
