Qazaqstan • 01 Qazan, 2021

«Atameken» ekspedısııasy Jambyl oblysynda jalǵasýda

165 ret kórsetildi

El Táýelsizdiginiń 30 jyldyǵyna oraı respýblıkalyq «Egemen Qazaqstan», «Kazahstanskaıa pravda» gazetteriniń bastamasymen óńirlerde «Atameken» aqparattyq-tanymdyq ekspedısııasy bastaý alǵan bolatyn.

Atalǵan ekspedısııa qazir Jambyl oblysynda jalǵasýda. Búgin, Jambyl saparynyń alǵashqy kúni ekspedısııa músheleri Jambyl aýdany, Aısha bıbi aýylynda ornalasqan Aısha bıbi kesenesi men Babadja hatýn kesenesine bardy.

Jalpy, Aısha bıbi ańyzy, Qarahan ekeýiniń máńgilik mahabbaty jóninde jurtshylyq jaqsy biledi. Bul rette Aısha bıbi kesenesi elimizdegi teńdessiz sáýlet óneriniń kórinisi, ortaǵasyrlyq mádenıettiń aıǵaǵy, ultymyzdyń ulylyǵyn beıneleıtin tarıhı negizi retinde belgili.

kes

Ekspedısııa múshelerin Jambyl aýdandyq kásipkerlik jáne ónerkásip bóliminiń basshysy Baýyrjan Tólendıev pen aýdandyq tarıhı-ólketaný mýzeıiniń dırektory Asqar Syrlybaev qarsy alyp, jergilikti tarıhı oryndarǵa baılanysty maǵlumattarymen bólisti. Al, oblystyq Mádenıet, arhıvter jáne qujattama basqarmasyna qarasty «Tarıhı-mádenı eskertkishterdi qorǵaý jáne qalpyna keltirý dıreksııasynyń» qyzmetkeri Aqjan Orozbakova Aısha bıbi tarıhy jóninde áńgimeledi. Oblystyq «Aq jol» gazetiniń bas redaktory Oralhan Dáýit «Atameken» ekspedısııasynyń mańyzdylyǵyna toqtaldy.

Jalpy, eki kúndik ekspedısııa barysynda óńirdiń birqatar aýdandarymen qatar, Taraz qalasyndaǵy tarıhı-mádenı oryndardy aralap shyǵý josparlanǵan. El gazeti óńirlerdegi tarıhı oryndardy aralaý arqyly elimizdegi kıeli qundylyqtardy elge tanytyp, nasıhattaýdy maqsat etýde.

Ekspedısııa músheleri Jýaly aýdanyn da aralady. Delegasııany Jýaly aýdany ákiminiń apparat basshysy Serik Qoıbaqov, «Nur Otan» partııasy Jýaly aýdandyq fılıaly tóraǵasynyń birinshi orynbasary Marat Narymbekov, aýdandyq ishki saıasat bólimi basshysynyń mindetin atqarýshy Aıgúl Jarqymbaeva, aýdandyq mádenıet jáne tilderdi damytý bólimi basshysynyń mindetin atqarýshy Farıza Orazymbetova kútip alyp, aýdan ortalyǵy Baýyrjan Momyshuly aýylynda ornalasqan batyrdyń memorıaldy mýzeıine alyp bardy.

b

Atalǵan mýzeı 1995 jyly qurylǵan. Mýzeı meńgerýshisi Saǵadat Shildebaıulynyń aıtýynsha, munda 2382 eksponat bar. Sondaı-aq, dańqty batyrǵa qatysty jádigerler de jeterlik. Máselen, Baýyrjan Momyshulynyń ózi paıdalanǵan fotoapparaty, maıdan dalasynda kıgen shıneli, qalam salǵyshy, papkasy, jazý máshińkesi sııaqty kóptegen qundy zattar bar munda. Sonymen qatar, aqyn Ábdilda Tájibaevtiń Egıpetten ákelip, syıǵa tartqan kúlsalǵyshy, shaı ishken ydystary da baǵa jetpes jádigerlerdiń qatarynda. Al, jazýshy Sherhan Murtazanyń 60 jyldyǵyna oraı Jýaly óńirine kelgen kompozıtor Nurǵısa Tilendıev batyr Baýyrjan mýzeıine arnaıy baryp, óziniń shyǵarmalary toptastyrylǵan kúıtabaqtardy syıǵa tartqan eken. Bul jádigerler de mýzeıdiń qundylyǵyn arttyryp tur deýge bolady. Baýyrjan Momyshulynyń ózi Germanııa memleketinen alyp kelgen jazý máshińkesi, Chehııa memleketinen alyp kelgen shańsorǵyshy jáne Fransııa jerinen alyp kelgen aspaly shamy da osynda tur.

b

a

Budan keıin ekspedısııa músheleri Talapty aýylyndaǵy Sherhan Murtaza turǵan úıge bardy. Bul úıdi 2000 jyldary jazýshynyń 70 jyldyǵyna oraı, sol kezdegi aýdan ákimi Ermek Úsenbaev salyp bergen. Jazýshy jazǵy demalysyn aýylyndaǵy osy úıde ótkizetin bolǵan. Qalamgerdiń «Aı men Aısha» romanynyń sońǵy taraýlary men «Bir kem dúnıe» shyǵarmasy túgeldeı osy úıde jazylǵan.

Jazýshynyń nemere inisi Álıjan Murtaza ekspedısııa múshelerin jazýshy turǵan úıdegi qundy muralarymen tanystyrdy. Sherhan aǵamyzdyń jınaǵan kitaptary, tutynǵan zattary, ár jyldary alǵan marapattary da saqtalǵan eken. Al, Sh.Murtaza atyndaǵy oblystyq «Rýhanııat jáne tarıhtaný» ortalyǵynyń dırektory Saýran Qalıev bul jer bolashaqta mýzeıge aınalatynyn, sol maqsatta jumystar atqarylyp jatqanyn aıtty.

Ekspedısııa barysynda Baýyrjan Momyshulynyń týǵan jerine barý da buıyrdy. Kezinde Oraq-Balǵa atalatyn aýyldyń jurtynda Momysh bulaǵy bar. Batyrdyń ákesi Momysh babamyz osy jerdi meken etipti. Bul jer búginde Kólbastaý aýyldyq okrýginiń quramyna kiredi. Momysh bulaǵynyń basyna belgi ornatylǵan. Eskertkish taqta qoıylǵan.

ıý

k

«Atameken» ekspedısııasynyń bul sapary Jýaly aýdanyndaǵy ortaǵasyrlyq «Barkýab» qalashyǵyn kórýmen támamdaldy. Munda kelýshilerge arheolog Eskendir Tórebekov kóne qalashyq týraly málimetter berdi. Búginde bul jerde qazba jumystary júrgizilýde.

Sońǵy jańalyqtar

Demalys kúnderi aýa raıy qandaı bolady

Aýa raıy • Búgin, 13:38

Reseıde oq-dári qoımasy órtendi

Oqıǵa • Búgin, 11:50

Búgingi valıýta baǵamy

Qarjy • Búgin, 10:17

Elimizde 9,5 mln adam ekpe saldyrdy

Koronavırýs • Búgin, 09:49

COVID-19: Elimizde 1338 adam emdelip shyqty

Koronavırýs • Búgin, 09:08

Qaıta kesilgen tusaý

Aımaqtar • Búgin, 08:58

Boz kilemde – burymdylar

Sport • Búgin, 08:55

«Barys» jeńiske jetti

Sport • Búgin, 08:54

Elenanyń ekpini kúshti

Sport • Búgin, 08:53

Halyqaralyq olımpıadada olja saldy

Aımaqtar • Búgin, 08:50

«Spartak» kimmen aıqasady?

Sport • Búgin, 08:48

Tursynǵalı týrnıri

Sport • Búgin, 08:46

Júldegerler marapattaldy

Sport • Búgin, 08:45

Uqsas jańalyqtar