Tabıǵı baılyǵymen «Maıly qııan» atanǵan Mańǵystaý ótken ǵasyrdyń ekinshi jartysynan bastap ózgeshe túleýdi bastan keshire bastady. Baǵzy dáýirde kerýen joldarynyń altyn kópiri retindegi mindet-mártebesin, baq-bedelin jer qyrtysyndaǵy munaı qory almastyrdy. Odaqtyń tórt tarabyna aty jaıylǵan munaıly óńirdiń «qulaǵyn jymyp, surlana qalǵan» dalasynda Aqtaý syndy aqmarjan qala boı kóterip, shartaraptan aǵylǵan san ult ókilderi bilek biriktire eńbek etti.
Búgingi Mańǵystaý azat eldiń tilekterine saı damýǵa umtylýda. Tek qazba baılyqtary ǵana emes, áleýmettik-ekonomıkalyq serpinge qajetti týrıstik, logıstıkalyq áleýetke ıe. Qazaqstan úshin álemge ashylǵan qaqpa sanalatyn Aqtaý teńiz porty – el damýynyń negizgi salasynyń, basym baǵyttarynyń biri bolmaq. О́ńir ótken jyldy turaqty damý yrǵaǵynan jańylmaı, oń ózgeristermen aıaqtady. Munaı men gaz óndirýdi 2012 jylmen salystyrǵanda 102% artyqshylyqpen eńserdi. Shaǵyn jáne orta kásipkerlikti órkendetý, jańa óndiris oryndary men áleýmettik nysandardy iske qosý arqyly 23 myńǵa jýyq jańa jumys oryndary ashyldy.
Ashýly da azýly arystandaı gúrildeı atylǵan aqjal tolqyndaryna baýyryn tósep erkeleı terbelgen qus tóresi – aqqýdyń, sý betinen óz kóleńkesin qyzyqtaǵandaı qalyqtaı ushqan shaǵalalardyń mekeni – qart Kaspıı jaǵasynda mańdaıyn kúnge súıgizip Aqtaý qalasy qasqaıyp tur. О́n boıyna óner men mádenıetti, shattyq pen saltanatty, erlik pen adaldyqty, baılyq pen baqytty uıytqan jarty ǵasyrlyq ǵumyry bar jas qala alysqa asqaqtaı kóz salyp, arshyndy adymmen alǵa umtylýda. Baǵyty – bolashaq, dittegeni – damý, seneri – bilim men eńbek. Bir qolymen kók teńizben kórise jetektesken qala ekinshi qolyn alyp aımaqqa emirene sozady. Ortalyq qaladan bastalǵan sáttilik shýaǵy Qaraqııa arqyly Jańaózen qalasyna jalǵasyp, Munaıly, Túpqaraǵan, Mańǵystaý men Beıneý aýdandaryna tarap jatqan tárizdi. Al barlyǵy tutasa kele kıeli Mańǵystaý dalasynyń búgingi damý yrǵaǵyn eselep, tulǵalana, somdala túsedi.
Mań dalasy tarıhı-mádenı eskertkishterdiń máńgilik mekenine aınalyp, 362 áýlıe rýhy terbegen dala uly qazaq eliniń, azat qazaq dalasy men táýelsiz Qazaqstan memleketiniń qıyryndaǵy shaǵyn bólshegi, osy bólshektiń kúsh-qýatynyń ózi eren tylsymǵa ıe.
Jańǵyra ber, qazaq dalasy!
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
Mańǵystaý oblysy.
Búgingi Mańǵystaý azat eldiń tilekterine saı damýǵa umtylýda. Tek qazba baılyqtary ǵana emes, áleýmettik-ekonomıkalyq serpinge qajetti týrıstik, logıstıkalyq áleýetke ıe. Qazaqstan úshin álemge ashylǵan qaqpa sanalatyn Aqtaý teńiz porty – el damýynyń negizgi salasynyń, basym baǵyttarynyń biri bolmaq. О́ńir ótken jyldy turaqty damý yrǵaǵynan jańylmaı, oń ózgeristermen aıaqtady. Munaı men gaz óndirýdi 2012 jylmen salystyrǵanda 102% artyqshylyqpen eńserdi. Shaǵyn jáne orta kásipkerlikti órkendetý, jańa óndiris oryndary men áleýmettik nysandardy iske qosý arqyly 23 myńǵa jýyq jańa jumys oryndary ashyldy.
Ashýly da azýly arystandaı gúrildeı atylǵan aqjal tolqyndaryna baýyryn tósep erkeleı terbelgen qus tóresi – aqqýdyń, sý betinen óz kóleńkesin qyzyqtaǵandaı qalyqtaı ushqan shaǵalalardyń mekeni – qart Kaspıı jaǵasynda mańdaıyn kúnge súıgizip Aqtaý qalasy qasqaıyp tur. О́n boıyna óner men mádenıetti, shattyq pen saltanatty, erlik pen adaldyqty, baılyq pen baqytty uıytqan jarty ǵasyrlyq ǵumyry bar jas qala alysqa asqaqtaı kóz salyp, arshyndy adymmen alǵa umtylýda. Baǵyty – bolashaq, dittegeni – damý, seneri – bilim men eńbek. Bir qolymen kók teńizben kórise jetektesken qala ekinshi qolyn alyp aımaqqa emirene sozady. Ortalyq qaladan bastalǵan sáttilik shýaǵy Qaraqııa arqyly Jańaózen qalasyna jalǵasyp, Munaıly, Túpqaraǵan, Mańǵystaý men Beıneý aýdandaryna tarap jatqan tárizdi. Al barlyǵy tutasa kele kıeli Mańǵystaý dalasynyń búgingi damý yrǵaǵyn eselep, tulǵalana, somdala túsedi.
Mań dalasy tarıhı-mádenı eskertkishterdiń máńgilik mekenine aınalyp, 362 áýlıe rýhy terbegen dala uly qazaq eliniń, azat qazaq dalasy men táýelsiz Qazaqstan memleketiniń qıyryndaǵy shaǵyn bólshegi, osy bólshektiń kúsh-qýatynyń ózi eren tylsymǵa ıe.
Jańǵyra ber, qazaq dalasy!
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
Mańǵystaý oblysy.
