Rýhanııat • 03 Jeltoqsan, 2021

Qyrǵyz-Alash qaıratkerlerine arnalǵan eńbekter jaryq kórdi

106 ret kórsetildi

Búgin Almatyda QR Memlekettik hatshysy Qyrymbek Kósherbaevtyń jáne Qyrǵyz Respýblıkasynyń Memlekettik hatshysy Súıúnbek Kasmambetovtyń qatysýymen «Qazaq-qyrǵyz – Alashtan» atty halyqaralyq ǵylymı-praktıkalyq konferensııa ótti, dep habarlaıdy Egemen.kz Halyqaralyq Túrki akademııasynyń baspasóz qyzmetine silteme jasap.

Konferensııa aıasynda Halyqaralyq Túrki akademııasy jaryqqa shyǵarǵan birqatar eleýli eńbekterdiń tusaýy kesildi.

Belgili memleket jáne qoǵam qaıratkeri, tanymal ǵalym Zaınıdın Kýrmanovtyń «Kyrgyzskıı fılıal partıı «Alash»: sozdanıe, deıatelnost, sýdba» aty kitaby alashtaný salasynda jańalyǵy mol eńbek sanalady. Halyqaralyq Túrki akademııasy jaryqqa shyǵarǵan irgeli eńbekte avtor tarıhı qujattar arqyly Alash partııasynyń Qyrǵyzstandaǵy qyzmetin jan-jaqty zerdelep, oǵan basshylyq jasaǵan tulǵalardyń tóńkeristen keıingi taǵdyry týraly baıandaıdy. Monografııaǵa alash qaıratkerleriniń muratqa jetý jolyndaǵy tabandy kúresi arqaý bolǵan.

Sonymen qatar qyrǵyz-alash qaıratkeri, aǵartýshy ǵalym, aqyn Qasym Tynystanovtyń 1925 jyly qazaq jáne qyrǵyz tilderinde jaryq kórgen «Qasym jyrlary» kitaby Halyqaralyq Túrki akademııasy tarapynan túrik tiline tolyq aýdarylyp, faksımılesimen qosa akademııalyq jınaq retinde jarııanyp otyr. Biregeı basylymdaǵy jyrlar qyrǵyzsha latyn álipbıinde jáne túrikshe aýdarmasymen qatarlastyra berilgen.  Tarıhı basylymdy baspaǵa ázirleýge Sabyrbek Borýbaev atsalysty. Nebary 37 jyldyq ǵumyrynda óshpes mol mura qaldyrǵan Qasym Tynystanov – qyrǵyz álipbıiniń bastaýynda turǵan, til bilimine ólsheýsiz úles qosqan tulǵa.

Aıta ketý kerek, atalǵan shara túrki áleminiń ortaq maqtanyshy, qazaq-qyrǵyz baýyrlastyǵynyń dánekeri bolǵan jyr alyby Jambyl Jabaevtyń 175 jyldyǵyn qortyndylaý, sonymen birge, qyrǵyz halqynyń kórnekti tulǵalary – Júsip Ábdirahmanov pen Qasym Tynystanovtyń týǵanyna 120 jyl tolýyna oraı uıymdastyryldy.

Alqaly basqosýǵa baýyrlas eki eldiń Memlekettik hatshylarymen birge, Qyrǵyz Respýblıkasy Prezıdentiniń keńesshisi Arslan Koıchıev, Qazaqstan Respýblıkasynyń Mádenıet jáne sport mınıstri Aqtoty Raıymqulova, Qyrǵyz Respýblıkasynyń mádenıet, aqparat jáne týrızm mınıstri Azamat Jamankýlov, Halyqaralyq Túrki akademııasynyń prezıdenti Darhan Qydyráli, Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń rektory Janseıit Túımebaev, Qyrǵyz Respýblıkasy Jogorký Keneshiniń depýtaty  Kanybek Imanalıev, QR UǴA akademıgi, Qazaqstan tarıhshylar qaýymdastyǵynyń tóraǵasy Mámbet Qoıgeldıev, belgili qyrǵyz tarıhshysy, memleket jáne qoǵam qaıratkeri Zaınıdın Kýrmanov, sondaı-aq bir týǵan eki eldiń zııaly qaýym ókilderi men tanymal ǵalymdar qatysty.

 

Sońǵy jańalyqtar

Ana tilinde oqýdan nege qashady?

Bilim • Búgin, 00:05

Abaı murasy asqaqtady

Abaı • Búgin, 00:04

Ulttyq mereke

Abaı • Búgin, 00:02

Et máselesine ep kerek

Ekonomıka • Búgin, 00:01

Jedel járdem nege keshigedi?

Medısına • Keshe

Ult ustazy jáne Batpaqty mektebi

Ahmet Baıtursynuly • Keshe

Jaýynger jyr

Tanym • Keshe

Talant pen taǵdyr

О́ner • Keshe

Shıpaly sýlar shejiresi

Aımaqtar • Keshe

Tańbaly tanymy

Tanym • Keshe

Sırk

О́ner • Keshe

Uqsas jańalyqtar