Memleketimizdiń aldaǵy damýy men halyqtyń áleýmettik-turmystyq jaǵdaıynyń jaqsarýy, eldiń keleshekke boı túzeıtin damý jospary Memleket basshysynyń dástúrli Joldaýynan týyndaıtyny aıqyn.
Elbasy óz Joldaýynda elimizdiń basty maqsaty – «Máńgilik El» bolý jolynda Qazaqstannyń álemniń damyǵan 30 memleketiniń qataryna qosylý baǵytyndaǵy keń aýqymdy josparyn pash etti. Joldaýda Qazaqstannyń damý jolynda 2050 jylǵa qaraı álemniń damyǵan 30 eliniń qatarynda bolý mindetin júzege asyrý úshin memlekettilikti odan ári damytý jáne nyǵaıtý qajettiligi, ekonomıkalyq saıasattyń jańa qaǵıdattaryna kóshý, ıntellektýaldyq menshikti, kásipkerlikti qorǵaý, bıznestiń damýyna kedergi keltiretin tosqaýyldardy joıý máselesi, ózimizdiń dástúrli kásibimiz agroónerkásip salasyn damytý, bilim berý men densaýlyq saqtaý salalarynyń qazirgi zamanǵy jáne tıimdi júıesin qurý, halyqaralyq jáne qorǵanys saıasatynyń jańa syn-qaterlerge para-par saıasat qurýy qajettigi atap kórsetilip, memlekettik apparatqa, quqyq qorǵaý organdaryna naqty tapsyrmalar berildi.
Joldaýǵa saı, keler kezeńde mektepke deıingi mekemelerdiń qurylysyn bastaý, densaýlyq saqtaý jáne bilim berý salalary qyzmetkerleriniń jalaqylaryn joǵarylatý máselesi josparlandy. Bul memlekettik bıýdjetke ózindik salmaǵyn túsiretini belgili. Alaıda, osyǵan oraı, Bas prokýror tarapynan memlekettik zalaldy óndirý jáne bıýdjetti tolyqtyrý baǵytyndaǵy jumysty jandandyrý týraly tapsyrmalar berilip, qazirgi tańda osy baǵytta birshama qyzmetter atqarylýda.
Sondaı-aq, Prezıdent óz Joldaýynda zań aldyndaǵy teńdik pen quqyqtyq tártiptiń shyn negizi bolýǵa tıis ekenin, barlyq quqyq qorǵaý júıesiniń jumys sapasyn arttyrý qajet ekenin de atap ótti. Iаǵnı, barlyq zor ókilettilik pen quqyq ıelengen shendiler minsiz minez-qulqymen, úlgi bolarlyqtaı tártipti jáne joǵary kásibı deńgeıimen erekshelenýge tıis. Osyǵan baılanysty, basty nazar jeke jáne zańdy tulǵalardyń aryz-shaǵymdaryn qaraýǵa aýdarylýy tıis.
Bir maqsatta, bir múddemen, bir bolashaqty kózdegen qazirgi tańda tutas halyqty quraıtyn azamattarymyzdyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn, olardyń zańdy múddelerin qorǵaý prokýratýra organynyń basty mindeti, ári kúndelikti qyzmeti. Osyǵan oraı, ótken jyly Mańǵystaý oblystyq prokýratýrasy atqarǵan qyzmetter nátıjesine toqtalsam, byltyrǵy jyly oblys prokýratýrasynyń jumysy qoǵamdyq-saıası turaqtylyq pen quqyqtyq tártipti nyǵaıtýǵa baǵyttaldy. Oblys prokýratýrasy 625 tekseris júrgizip, 25 208 zań buzýshylyq anyqtaldy, onyń ishinde 24 123 zań buzýshylyq joıylyp, 29 uıǵarym oryndaldy, 395 narazylyq qanaǵattandyrylsa, 910 usynys qaraldy, 74 talap-aryz qanaǵattandyrylsa, 1148 zańsyz qujat, onyń 19-y normatıvtik quqyqtyq akt, 8 ádilet organyna tirkelgen akt buzyldy. Prokýrorlyq yqpal etý aktisimen 30 001 azamattyń konstıtýsııalyq quqyqtary qorǵaldy, 1022 tulǵa tártiptik, 1536 tulǵa ákimshilik, 105 tulǵa materıaldyq jaýapkershilikke tartylyp, 3 802 609 580 teńgeni quraıtyn shyǵyn óndirilse, onyń ishinde memleket paıdasyna 3 150 835 081 teńge, memlekettik bıýdjetke 2 149 314 854 teńge óndirildi. Sonymen qatar, qadaǵalaý aktilerimen memleketke 749 798 703 teńgeni quraıtyn múlik qaıtaryldy.
Oblys prokýratýrasy men Bas prokýratýra belgilegen jalaqy boryshyn joǵarylatpaý tapsyrmasy oryndalyp, jalaqy boryshy 113 mıllıon teńgeden 47 mıllıonǵa tómendedi. Der ýaqytynda jalaqy tólemegeni úshin 70 tulǵa ákimshilik jaýaptylyqqa tartyldy. Mysaly, «FRESh» JShS qyzmetkerleriniń 34,7 mıllıon, «BatysGeoFızServıs» JShS qyzmetkerleriniń 21,1 mıllıon teńge boryshtary óteldi.
Sonymen qatar, Mańǵystaý oblysynda 1963 jyly Mańǵyshlaq aımaǵyndaǵy ýran ónerkásibi men munaı-ken oryndarynyń ónimderin tasymaldaý úshin salynǵan Aqtaý porty qyzmet atqarýda. Aqtaý porty Kaspıı teńiziniń shyǵys jaǵalaýynda ornalasqan jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń ártúrli qurǵaq júkter men munaı jáne munaı ónimderin halyqaralyq tasymaldaýǵa arnalǵan biregeı teńiz porty bolyp tabylady.
Qazirgi tańda, Elbasymyzdyń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵytyndaǵy «Bıznesti damytý-2020» baǵdarlamasy aıasynda port ómirinde jańa betburys paıda boldy. Qýattardy jańartý jobalary júzege asyryldy. Port ınfraqurylymy men basqarý qurylymdary jaqsartyldy.
Sońǵy 3 jylda qurylǵan qazirgi zamanǵy port ınfraqurylymy Qazaqstan Respýblıkasy úshin Kaspıı teńiziniń barlyq elderi arasynda port qyzmetteriniń sapasy men qoljetimdiligi boıynsha kóshbasshy bolýyna jaǵdaılar jasaldy.
Sybaılas jemqorlyqpen kúres maqsatynda oblys prokýratýrasy 36 tekseris júrgizip, 497 zań buzýshylyq anyqtaldy, 32 usynys qaraldy. Bul saladaǵy qadaǵalaý aktisimen 33 tulǵa tártiptik, 7 tulǵa ákimshilik jaýapkershilikke tartylyp, 3 306 766 teńge shyǵyn óndirildi. 13 qylmystyq is qozǵalyp, nátıjesinde 6 tulǵa sottaldy. Sottarynan 2 095 066 teńgege belgilengen talap-aryz qanaǵattandyryldy. Sybaılas jemqorlyq sıpatyndaǵy quqyq buzýshylyqtardyń basym kópshiligi memlekettik satyp alý, bıýdjet quraldaryn jumsaý men memlekettik qyzmet kórsetý salalarynda oryn alǵandyǵy anyqtaldy.
Kásipkerlerdi qorǵaý maqsatynda Mańǵystaý oblystyq prokýratýrasy 51 tekseris jumystaryn júrgizip, 295 zań buzýshylyq anyqtalyp, 2173 tulǵanyń konstıtýsııalyq quqyqtary qorǵalyp, 51 tulǵa tártiptik, 12 tulǵa ákimshilik jaýaptylyqqa tartyldy.
Bas prokýratýranyń tapsyrmasyna saı, senim telefonyna shalynǵan ár qońyraý boıynsha kásipkerlerdiń quqyǵyn qorǵaýdaǵy prokýrorlyq utqyr toppen oqıǵa ornyna barý arqyly tekseris júrgizilýde. О́tken jyly senim telefonyna ártúrli mán-jaılar boıynsha 25 ret telefon shalynyp, onyń 13-i anyqtaldy.Olar boıynsha 13 laýazymdy tulǵa tártiptik jaýapkershilikke tartyldy.
Sonymen qatar, kámeletke tolmaǵandardyń quqyqtary jónindegi zańnamanyń saqtalýy boıynsha oblys prokýratýrasy 108 tekseris júrgizip, 3785 zań buzýshylyq anyqtaldy. Júrgizilgen tekserýler nátıjesimen 130 zań buzýshylyq engizilip, 273 laýazymdy tulǵa tártiptik, 185 tulǵa ákimshilik jáne 22 tulǵa materıaldyq jaýapkershilikke tartyldy. Osy baǵytta júrgizilgen jumystar nátıjesimen 13 998 balanyń konstıtýsııalyq quqyǵy qorǵalyp, 2 498 206 teńge shyǵyn óndirildi.
2013 jyl kóleminde memleket kirisine 1,8 mıllıard teńge salyqtyq borysh pen mindetti tólemder óndirildi. Sondaı-aq, «Býzachı Opereıtıng» JShS-da 260 myń tekshe metr gazdy zańsyz órteý deregi anyqtalyp, oblys prokýratýrasy ekologııa departamentine engizilgen usynys nátıjesinde «Býzachı Opereıtıng» JShS-nan 250 mıllıon teńge óndirildi.
Onymen qosa, tekserý barysynda «Býzachı Opereıtıng» JShS qorshaǵan ortaǵa emıssııalyq sáıkessiz munaı qaldyqtaryn ruqsatsyz saqtaǵandyǵy anyqtalyp, oblystyq salyq departamenti prokýratýra usynysy negizinde atalǵan mekemeden 1,3 mıllıard teńge salyq tólemi óndirildi.
2013 jyly oblys prokýratýrasy aryz-shaǵymdardy qaraý jumystaryn jaqsartý maqsatynda, «Nur Otan» partııasymen birlesip, buqaralyq aqparat quraldary ókilderiniń qatysýymen «ashyq esik» kúnderi ótkizildi. 2013 jyly 5630 aryz-shaǵym qaralsa, onyń 3299 nemese 58,5 paıyzy prokýratýra organy pármenimen óz sheshimin tapty. 2323 shaǵym boıynsha zań talaptary túsindirilse, 636 shaǵym qanaǵattandyrýsyz qaldyryldy jáne 340 shaǵym qanaǵattandyrylyp, aryzdardyń qanaǵattandyrylý kórsetkishi 10,3 paıyzdy qurady. Aryz-shaǵymdardy qaraý nátıjesi boıynsha oblys prokýratýrasy 135 prokýrorlyq yqpal etý aktilerin engizip, 113 laýazymdy tulǵa jaýapkershilikke tartyldy.
Osylaısha, ótken jyly oblys prokýratýrasy azamattarymyzdyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn qorǵaý maqsatynda keń aýqymdy jumystar atqardy. Mańǵystaý oblystyq prokýratýrasy Elbasy Joldaýynda kózdelgen ózekti máselelerdi oryndaý baǵytynda aldaǵy ýaqytta da tyńǵylyqty jumystar atqaratyny sózsiz.
Sabyrjan BEKBOSYNOV,
Mańǵystaý oblysynyń prokýrory, 3-dárejeli memlekettik ádilet keńesshisi.
Elbasy óz Joldaýynda elimizdiń basty maqsaty – «Máńgilik El» bolý jolynda Qazaqstannyń álemniń damyǵan 30 memleketiniń qataryna qosylý baǵytyndaǵy keń aýqymdy josparyn pash etti. Joldaýda Qazaqstannyń damý jolynda 2050 jylǵa qaraı álemniń damyǵan 30 eliniń qatarynda bolý mindetin júzege asyrý úshin memlekettilikti odan ári damytý jáne nyǵaıtý qajettiligi, ekonomıkalyq saıasattyń jańa qaǵıdattaryna kóshý, ıntellektýaldyq menshikti, kásipkerlikti qorǵaý, bıznestiń damýyna kedergi keltiretin tosqaýyldardy joıý máselesi, ózimizdiń dástúrli kásibimiz agroónerkásip salasyn damytý, bilim berý men densaýlyq saqtaý salalarynyń qazirgi zamanǵy jáne tıimdi júıesin qurý, halyqaralyq jáne qorǵanys saıasatynyń jańa syn-qaterlerge para-par saıasat qurýy qajettigi atap kórsetilip, memlekettik apparatqa, quqyq qorǵaý organdaryna naqty tapsyrmalar berildi.
Joldaýǵa saı, keler kezeńde mektepke deıingi mekemelerdiń qurylysyn bastaý, densaýlyq saqtaý jáne bilim berý salalary qyzmetkerleriniń jalaqylaryn joǵarylatý máselesi josparlandy. Bul memlekettik bıýdjetke ózindik salmaǵyn túsiretini belgili. Alaıda, osyǵan oraı, Bas prokýror tarapynan memlekettik zalaldy óndirý jáne bıýdjetti tolyqtyrý baǵytyndaǵy jumysty jandandyrý týraly tapsyrmalar berilip, qazirgi tańda osy baǵytta birshama qyzmetter atqarylýda.
Sondaı-aq, Prezıdent óz Joldaýynda zań aldyndaǵy teńdik pen quqyqtyq tártiptiń shyn negizi bolýǵa tıis ekenin, barlyq quqyq qorǵaý júıesiniń jumys sapasyn arttyrý qajet ekenin de atap ótti. Iаǵnı, barlyq zor ókilettilik pen quqyq ıelengen shendiler minsiz minez-qulqymen, úlgi bolarlyqtaı tártipti jáne joǵary kásibı deńgeıimen erekshelenýge tıis. Osyǵan baılanysty, basty nazar jeke jáne zańdy tulǵalardyń aryz-shaǵymdaryn qaraýǵa aýdarylýy tıis.
Bir maqsatta, bir múddemen, bir bolashaqty kózdegen qazirgi tańda tutas halyqty quraıtyn azamattarymyzdyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn, olardyń zańdy múddelerin qorǵaý prokýratýra organynyń basty mindeti, ári kúndelikti qyzmeti. Osyǵan oraı, ótken jyly Mańǵystaý oblystyq prokýratýrasy atqarǵan qyzmetter nátıjesine toqtalsam, byltyrǵy jyly oblys prokýratýrasynyń jumysy qoǵamdyq-saıası turaqtylyq pen quqyqtyq tártipti nyǵaıtýǵa baǵyttaldy. Oblys prokýratýrasy 625 tekseris júrgizip, 25 208 zań buzýshylyq anyqtaldy, onyń ishinde 24 123 zań buzýshylyq joıylyp, 29 uıǵarym oryndaldy, 395 narazylyq qanaǵattandyrylsa, 910 usynys qaraldy, 74 talap-aryz qanaǵattandyrylsa, 1148 zańsyz qujat, onyń 19-y normatıvtik quqyqtyq akt, 8 ádilet organyna tirkelgen akt buzyldy. Prokýrorlyq yqpal etý aktisimen 30 001 azamattyń konstıtýsııalyq quqyqtary qorǵaldy, 1022 tulǵa tártiptik, 1536 tulǵa ákimshilik, 105 tulǵa materıaldyq jaýapkershilikke tartylyp, 3 802 609 580 teńgeni quraıtyn shyǵyn óndirilse, onyń ishinde memleket paıdasyna 3 150 835 081 teńge, memlekettik bıýdjetke 2 149 314 854 teńge óndirildi. Sonymen qatar, qadaǵalaý aktilerimen memleketke 749 798 703 teńgeni quraıtyn múlik qaıtaryldy.
Oblys prokýratýrasy men Bas prokýratýra belgilegen jalaqy boryshyn joǵarylatpaý tapsyrmasy oryndalyp, jalaqy boryshy 113 mıllıon teńgeden 47 mıllıonǵa tómendedi. Der ýaqytynda jalaqy tólemegeni úshin 70 tulǵa ákimshilik jaýaptylyqqa tartyldy. Mysaly, «FRESh» JShS qyzmetkerleriniń 34,7 mıllıon, «BatysGeoFızServıs» JShS qyzmetkerleriniń 21,1 mıllıon teńge boryshtary óteldi.
Sonymen qatar, Mańǵystaý oblysynda 1963 jyly Mańǵyshlaq aımaǵyndaǵy ýran ónerkásibi men munaı-ken oryndarynyń ónimderin tasymaldaý úshin salynǵan Aqtaý porty qyzmet atqarýda. Aqtaý porty Kaspıı teńiziniń shyǵys jaǵalaýynda ornalasqan jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń ártúrli qurǵaq júkter men munaı jáne munaı ónimderin halyqaralyq tasymaldaýǵa arnalǵan biregeı teńiz porty bolyp tabylady.
Qazirgi tańda, Elbasymyzdyń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵytyndaǵy «Bıznesti damytý-2020» baǵdarlamasy aıasynda port ómirinde jańa betburys paıda boldy. Qýattardy jańartý jobalary júzege asyryldy. Port ınfraqurylymy men basqarý qurylymdary jaqsartyldy.
Sońǵy 3 jylda qurylǵan qazirgi zamanǵy port ınfraqurylymy Qazaqstan Respýblıkasy úshin Kaspıı teńiziniń barlyq elderi arasynda port qyzmetteriniń sapasy men qoljetimdiligi boıynsha kóshbasshy bolýyna jaǵdaılar jasaldy.
Sybaılas jemqorlyqpen kúres maqsatynda oblys prokýratýrasy 36 tekseris júrgizip, 497 zań buzýshylyq anyqtaldy, 32 usynys qaraldy. Bul saladaǵy qadaǵalaý aktisimen 33 tulǵa tártiptik, 7 tulǵa ákimshilik jaýapkershilikke tartylyp, 3 306 766 teńge shyǵyn óndirildi. 13 qylmystyq is qozǵalyp, nátıjesinde 6 tulǵa sottaldy. Sottarynan 2 095 066 teńgege belgilengen talap-aryz qanaǵattandyryldy. Sybaılas jemqorlyq sıpatyndaǵy quqyq buzýshylyqtardyń basym kópshiligi memlekettik satyp alý, bıýdjet quraldaryn jumsaý men memlekettik qyzmet kórsetý salalarynda oryn alǵandyǵy anyqtaldy.
Kásipkerlerdi qorǵaý maqsatynda Mańǵystaý oblystyq prokýratýrasy 51 tekseris jumystaryn júrgizip, 295 zań buzýshylyq anyqtalyp, 2173 tulǵanyń konstıtýsııalyq quqyqtary qorǵalyp, 51 tulǵa tártiptik, 12 tulǵa ákimshilik jaýaptylyqqa tartyldy.
Bas prokýratýranyń tapsyrmasyna saı, senim telefonyna shalynǵan ár qońyraý boıynsha kásipkerlerdiń quqyǵyn qorǵaýdaǵy prokýrorlyq utqyr toppen oqıǵa ornyna barý arqyly tekseris júrgizilýde. О́tken jyly senim telefonyna ártúrli mán-jaılar boıynsha 25 ret telefon shalynyp, onyń 13-i anyqtaldy.Olar boıynsha 13 laýazymdy tulǵa tártiptik jaýapkershilikke tartyldy.
Sonymen qatar, kámeletke tolmaǵandardyń quqyqtary jónindegi zańnamanyń saqtalýy boıynsha oblys prokýratýrasy 108 tekseris júrgizip, 3785 zań buzýshylyq anyqtaldy. Júrgizilgen tekserýler nátıjesimen 130 zań buzýshylyq engizilip, 273 laýazymdy tulǵa tártiptik, 185 tulǵa ákimshilik jáne 22 tulǵa materıaldyq jaýapkershilikke tartyldy. Osy baǵytta júrgizilgen jumystar nátıjesimen 13 998 balanyń konstıtýsııalyq quqyǵy qorǵalyp, 2 498 206 teńge shyǵyn óndirildi.
2013 jyl kóleminde memleket kirisine 1,8 mıllıard teńge salyqtyq borysh pen mindetti tólemder óndirildi. Sondaı-aq, «Býzachı Opereıtıng» JShS-da 260 myń tekshe metr gazdy zańsyz órteý deregi anyqtalyp, oblys prokýratýrasy ekologııa departamentine engizilgen usynys nátıjesinde «Býzachı Opereıtıng» JShS-nan 250 mıllıon teńge óndirildi.
Onymen qosa, tekserý barysynda «Býzachı Opereıtıng» JShS qorshaǵan ortaǵa emıssııalyq sáıkessiz munaı qaldyqtaryn ruqsatsyz saqtaǵandyǵy anyqtalyp, oblystyq salyq departamenti prokýratýra usynysy negizinde atalǵan mekemeden 1,3 mıllıard teńge salyq tólemi óndirildi.
2013 jyly oblys prokýratýrasy aryz-shaǵymdardy qaraý jumystaryn jaqsartý maqsatynda, «Nur Otan» partııasymen birlesip, buqaralyq aqparat quraldary ókilderiniń qatysýymen «ashyq esik» kúnderi ótkizildi. 2013 jyly 5630 aryz-shaǵym qaralsa, onyń 3299 nemese 58,5 paıyzy prokýratýra organy pármenimen óz sheshimin tapty. 2323 shaǵym boıynsha zań talaptary túsindirilse, 636 shaǵym qanaǵattandyrýsyz qaldyryldy jáne 340 shaǵym qanaǵattandyrylyp, aryzdardyń qanaǵattandyrylý kórsetkishi 10,3 paıyzdy qurady. Aryz-shaǵymdardy qaraý nátıjesi boıynsha oblys prokýratýrasy 135 prokýrorlyq yqpal etý aktilerin engizip, 113 laýazymdy tulǵa jaýapkershilikke tartyldy.
Osylaısha, ótken jyly oblys prokýratýrasy azamattarymyzdyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn qorǵaý maqsatynda keń aýqymdy jumystar atqardy. Mańǵystaý oblystyq prokýratýrasy Elbasy Joldaýynda kózdelgen ózekti máselelerdi oryndaý baǵytynda aldaǵy ýaqytta da tyńǵylyqty jumystar atqaratyny sózsiz.
Sabyrjan BEKBOSYNOV,
Mańǵystaý oblysynyń prokýrory, 3-dárejeli memlekettik ádilet keńesshisi.
