Ekonomıka • 31 Qańtar, 2022

Ekonomıkaǵa nesıe berý azaıady

1243 ret kórsetildi

«Memleket ekonomıkaǵa aralaspaýy kerek» degen ustanym Qazaqstanda birte-birte oryndala bastady. 2020 jylǵa deıin de memlekettik baǵdarlamalar ekonomıkada eleýli rólge ıe bolyp kelgen edi. Eki jyl buryn bastalǵan COVID-19 pandemııasy naryqqa aýyr tıdi de, memleket ekonomıkaǵa tipti belsendi aralasýǵa májbúr boldy. Bıznes pen azamattardyń ekonomıkalyq belsendiligi quldyrap, birneshe kásiporyn ýaqytsha jabyldy, al birazy jumysyn birjola toqtatty.  

Infografıkany jasaǵan Amangeldi Qııas, «EQ»

Ranking portalynyń ja­zýyna qaraǵanda, pandemııa saldarynan týyndaǵan daǵdarys saldaryn joıyp, qalypty ómirge qaıta oralý úshin 6,3 trln teńge bólingen. Bul rette bas qarjylyq qadaǵalaýshy – Ulttyq banktiń ózi 2,3 trln teńge bergen. Otandyq kásipkerlerge 977,2 mlrd teńge kóleminde 3 362 jeńildetilgen zaım usynyldy. Sonyń nátıje­sinde óńdeýshi ónerkásip, agro­óner­kásip keshenindegi qaıta óńdeý sa­lasynda jumys isteıtin kásiporyndar óndiristik áleýetin saqtap qala aldy.

«1,5 myń kásipker qoldaý arqyly iskerlik belsendilikterin saqtap, 95 myńnan astam azamatty turaqty jumyspen qam­tamasyz etti. Qadaǵalaýshy bólgen qarjynyń nátıjesinde 11,5 myńnan astam joba 1,1 trln teńge kóleminde qar­jy­landyryldy. Sonymen qatar Memleket basshysynyń tapsyrmasymen Ulttyq bank jumyspen qamtýdyń jol kartasyn iske asyrýǵa qatysty: baǵdarlama bo­ıynsha bólingen 1,1 trln teńgeniń 800 mlrd teńgesi osy baǵdarlama aıasynda jumsaldy», delinedi Ranking zertteýinde.

Osyndaı belsendi qoldaýdyń nátıjesinde 2020 jyldyń qory­tyndysy boıynsha 6,5 myń ınfraqurylymdyq joba júzege asyp, ásirese aýyldyq jerlerde 238 myńnan astam ýaqytsha jáne 6,6 myń turaqty jumys orny qurylyp, birshama jumys orny saqtalyp qalǵan.

Sońǵy jyldary memlekettiń ekonomıkaǵa aralaspaýy týraly jıi sóz qozǵala bastady. Ras, mem­lekettiń ekonomıkaǵa nesıe berýdi azaıtýy usy­nys pen sura­nys­qa negizdelgen taza naryq usta­ny­mymen jumys isteı­tin ekonomıka qalyptas­tyra­dy. Qaı eldegi bolsyn, qarjy sek­torynyń tabysty damýy báse­keli ortanyń qalyp­tasýy­men tikeleı baılanysty. Aqsha resýrsynyń qunyn naryq ózi anyqtaǵan kezde básekeli, tabysty ekonomıkalyq orta quryla­tyny belgili. Bul kásipkerlik erkindikke, tabysqa jáne sapaǵa jol ashady.

Al Ulttyq banktiń udaıy nesıeleý baǵdarlamalaryna qatysýy yryqqa kónbeıtin ınflıasııa ósi­min údetip, valıýta naryǵyn tu­raq­­syzdyqqa uryndyryp, so­ńyn­da ekonomıkalyq ósim uzaq mer­zim boıy quldyraýǵa ushyra­maq. Osy oraıda, Ulttyq bank­tiń daǵ­darysqa qarsy baǵdar­la­ma­lardan 2025 jylǵa deıin shyǵý­dy jos­­parlap otyrǵanyn aı­ta­ıyq. Ult­­tyq banktiń eks-tór­aǵa­sy Er­bo­­­lat Dosaevtyń aıtýynsha, qa­da­­­ǵa­­laý­shy bólgen 2,3 trln teń­ge ar­­qyly Qazaqstan ekonomıka­sy pan­­de­mııaǵa deıingi deńgeıge ora­lyp, ósim 3,5 paıyzdy qurady. Biraq Ult­tyq bank «Qarapaıym zattar eko­nomıkasy» men «7-20-25» baǵ­dar­lamalaryn bıyl da jalǵas­tyrady.

«Ekonomıkany ártaraptan­dyrý jáne ımportqa táýeldilikti tómendetý maqsatyna jetkennen keıin Ulttyq bank ınflıasııalyq qysymdy túsirý jáne aqsha-nesıe saıasatynyń tıimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan memlekettik qoldaý kezeńine ótýdi mańyzdy dep sanaıdy. Naryq mólsherlemelerine negizdelmegen jeńildetilgen qarjylandyrý ekonomıkadaǵy aqsha qunyn jáne qarjy men bıznes sektoryndaǵy básekeni ózgertedi. Úkimet bul faktorlar­dy moıyndaıdy jáne mem­leket­tik qoldaýdyń naryqtyq emes qu­ral­darynan bas tartýdyń 5 jyl­dyq jol kartasyn oılastyrýda», dedi E.Dosaev.

Sońǵy jańalyqtar

Elorda «jasyl» aımaqqa ótti

Koronavırýs • Keshe

Uqsas jańalyqtar