Is-sharaǵa Premer-Mınıstrdiń orynbasary Eraly Toǵjanov, Parlament depýtattary, Prezıdent Ákimshiligi, Premer-Mınıstr Keńsesi, Strategııalyq josparlaý jáne reformalar jónindegi agenttigi, ortalyq memlekettik organdardyń ókilderi, sondaı-aq oblystar men respýblıkalyq mańyzy bar qalalar ákimderiniń orynbasarlary, Kásipodaqtar federasııasy, «Atameken» UKP, halyqaralyq uıymdar, ÚEU ókilderi qatysty.
Jıyn barysynda Serik Shápkenov ótken jyly áleýmettik-eńbek salasyn damytý aıasynda mınıstrlik Prezıdent pen Úkimet qoıǵan mindetterdi ýaqtyly jáne jaýapkershilikpen iske asyrǵanyn atap ótti. Onyń aıtýynsha, 2021 jyly áleýmettik tólemderge 3,7 trln teńge baǵyttaldy, bul respýblıkalyq bıýdjet shyǵystarynyń 24%-yn qurady. Jyl saıynǵy ındeksteý aıasynda 4 mln qazaqstandyq úshin zeınetaqy men járdemaqy kólemi ósti. Azamattyq qyzmetshilerdiń jalaqysyn kezeń-kezeńimen arttyrý jalǵasyn tapty, orta eseppen onyń ósýi bilim berý júıesinde – 19%, densaýlyq saqtaý salasynda – 20-30%, áleýmettik salada 45%-ǵa deıin qurady.
Buǵan qosa jumys isteıtin qazaqstandyqtar saqtandyrý táýekelderi bastalǵan kezde Memlekettik áleýmettik saqtandyrý qorynan tólemder aldy. 2021 jyly tólemder kólemi shamamen 1,1 mln adam úshin 340 mlrd teńgeni qurady.
Sondaı-aq mınıstr byltyr Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn oryndaý úshin 2022 jylǵy 1 qańtardan bastap qazaqstandyqtardyń ómir súrý sapasyn arttyrý boıynsha jumys júrgizgenin aıtty. Osy jyldyń basynan beri 591 myń azamattyq qyzmetshiniń (mádenıet, muraǵat isi uıymdarynyń qyzmetkerleri, onyń ishinde tehnıkalyq personal jáne t.b.) jalaqysy ósti. О́sim 2025 jylǵa deıin jyl saıyn orta eseppen 20%-dy quraıdy. Sondaı-aq 2022 jylǵy 1 qańtardan bastap eń tómengi jalaqy mólsheri 60 myń teńgege deıin ulǵaıtyldy. Bul ósim 1 mln 650 myń jaldamaly qyzmetkerdiń tabysyna oń áserin tıgizedi.
О́z sózinde S.Shápkenov búgingi tańda elimizde 2,2 mln zeınetker bar ekenin, bıýdjetten ortasha zeınetaqy mólsheri 99 937 teńgeni quraıtynyn (onyń ishinde yntymaqty zeınetaqy – 68 839 teńge, bazalyq zeınetaqy – 31 098 teńge) eske saldy. 2021 jyly Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha azamattarǵa ózderiniń zeınetaqy jınaǵynyń bir bóligin alý quqyǵy berildi. 2022 jylǵy 18 aqpandaǵy jaǵdaı boıynsha barlyǵy 2,79 trln teńgege jýyq somaǵa 1 mıllıonnan asa ótinish maquldandy.
– Joǵalǵan tabysty zeınetaqymen almastyrý koeffısıenti yntymaqty zeınetaqydan jınaqtaýshy zeınetaqyǵa kóshýdi eskere otyryp, jyl saıyn tómendeıdi. BJZQ aktýarlyq esebine sáıkes 2028 jyly zeınetaqy ortasha aılyq jalaqynyń shamamen 47,4%-yn ǵana, 2040 jyly 39,2%, al 2060 jyly bar bolǵany 29,5%-yn almastyrady. Sondyqtan zeınetaqy júıesiniń tıimdiligin qamtamasyz etý úshin qazirgi ýaqytta zeınetaqy júıesin odan ári jańǵyrtýdyń qoldanystaǵy tujyrymdamasyna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý boıynsha jumystar júrgizilýde, – dedi S.Shápkenov.
Sonymen qatar 2021 jyly 198,4 myń otbasyna (onyń ishinde 990,5 myń adam) AÁK taǵaıyndaldy. Bul 2020 jyldyń kórsetkishinen (184,6 myń otbasy nemese 936,2 myń adam) 7,4%-ǵa joǵary. Jalpy, AÁK tóleýge 65,6 mlrd teńge baǵyttaldy. Kepildik berilgen áleýmettik toptama AÁK alatyn otbasylardan shyqqan 517,2 myń balaǵa berildi (onyń ishinde 259,4 myń mektep jasyna deıingi bala, 257,8 myń mektep jasyndaǵy bala). Kepildik berilgen áleýmettik toptama tóleýge 20,5 mlrd teńge qarastyrylǵan.
Mınıstrlik qyzmetkerleri 2021 jyly AÁK alýshylar sanynyń ósýine baılanysty AÁK taǵaıyndaýǵa kóshpeli monıtorıng júrgizdi. Onyń nátıjesinde eldiń jekelegen óńirlerinde tártip buzýshylyqtar anyqtaldy, bul kómek alýshylardyń ósýine ákeldi.
Sondaı-aq S.Shápkenov Memleket basshysynyń jumyspen qamtý jáne halyqtyń tabysyn arttyrý máselelerine qatysty tapsyrmalaryn qalaı iske asyratyny týraly aıtyp berdi.
– Bıyl qańtar aıynda Parlament Májilisiniń otyrysynda Prezıdent jumyspen qamtý jáne halyqtyń tabysyn arttyrý máselelerine erekshe nazar aýdaryp, naqty tapsyrmalar berdi. Olardyń keıbireýleri tolyǵymen oryndaldy. Máselen, jastardy jumyspen qamtý baǵytynda «Jastar praktıkasy» jáne «Alǵashqy jumys orny» jobalary boıynsha ótý merzimi men jalaqy mólsheri ulǵaıtyldy. Jastar praktıkasy 6 aıdan 12 aıǵa deıin uzartyldy, eńbekaqy tóleý 30 AEK-ke deıin ulǵaıtyldy. «Alǵashqy jumys orny» jobasyna qatysý merzimi jalaqyny 30 AEK-ke deıin ósire otyryp, 12 aıdan 18 aıǵa deıin uzartyldy. Jastardyń iskerlik bastamalaryn damytý úshin Memleket basshysynyń tapsyrmasy boıynsha grant kólemi eki esege artty (200 AEK-ten 400 AEK-ke deıin nemese 612,6 myńnan 1,2 mln teńgege deıin). Buǵan qosa 21 qańtarda Memleket basshysy iri otandyq bıznes ókilderimen kezdesýde sheteldik jumys kúshin tartýǵa kvotany qysqartý boıynsha tapsyrma berdi. Tapsyrma oryndaldy, tıisti buıryqty qabyldadyq. Kvota 28 352 birlikten 23 560 birlikke deıin qysqartyldy. Bul shara ishki eńbek naryǵyn qorǵaýǵa, sondaı-aq qazaqstandyq azamattardy kóptep jumysqa ornalastyrýǵa yqpal etedi, – dedi S.Shápkenov.
