Bıznes • 13 Mamyr, 2022

Bıznes úshin bilim kerek pe?

14155 ret kórsetildi

2022 jyly elimizde joǵary bilimi bar kásipkerler úlesi 61,3 paıyz­dy qu­rapty. Bul – 2021 jylmen sa­lys­­tyr­ǵanda 12,7 paıyzǵa tómen. Solva kompanııasy júrgiz­gen arnaıy zert­teý­ge qatysqan kásipkerlerdiń kóbi bıznes júrgizý úshin bilim asa qajet emes dep oılaıtyndaryn aıtqan.

Zertteýge 12 myń respondent qatysqan. Onyń ishinde shaǵyn jáne orta bıznes ókilderi de, jeke kásipkerler de, iri kompanııa ókilderi de bar. Qatysýshylardyń 55 paıyzy 35-40 jas aralyǵyndaǵy azamattar bolsa, 23 paıyzyn 20-25 jas­taǵy kásipkerler quraıdy. 45-50 jas araly­ǵyn­daǵy aǵa býynnyń úlesi 12 paıyzǵa jeteǵabyl. Al jasy 55-ten asyp ketken kásipkerlerdiń úlesi 10 paıyz eken.

Olardyń 61,3 paıyzynda joǵary bilim bolsa, 14 paıyzy arnaýly orta bilimmen shektelgen, 3 paıyzynda aıaqtalmaǵan joǵary bilim bar. О́zgelerinde arnaýly bilim de, joǵary bilim de joq. Tıisinshe, jastar (20-25 jas aralyǵyndaǵylar) kásip tizginin ustaý úshin ýnıversıtette oqý mindetti emes degen ustanymda. Olar arnaıy bilim almaı, Instagram men TikTok jelilerin paıdalanyp-aq kásipterin dóń­gelete alatynyn jetkizgen. Al 25 paıy­zy bilim báribir qajet degen pikirde. Biraq solaı oılaıtyndardyń ózi alǵan bilim­deri­men kásip atqarmaıdy. Demek olar joǵary bilimsiz de bızneste tabysty bola alaty­nyn dáleldegen jandar.

30-45 jas aralyǵyndaǵy respondent­ter­diń pikirine qaraǵanda, kásipkerlik qyz­metti alyp júrý úshin bilim qajet. Saýal­­damaǵa qatysqandardyń 20 paıyzy semınar, sheberlik synyby, ózge de kásipke qatysty kýrstardy jibermeı baratyndar tobynan bolyp shyqqan. Olar qosymsha bilimge aıamaı aqsha tólep, sol arqyly bıznestegi qabi­letterin jetildire túsýdi kózdeıdi. Bilim qajet deýshiler joǵary bilim alǵan aza­mat­tar kez kelgen qosymsha aqparatty tez sińi­redi, kózi ashyq bolady, qoǵamdyq prosesterde jedel boı úıretedi dep sanaıdy.

Zertteýge qatysýshylar nelikten bızneske kelgenderin de aıtqan. Olardyń 30 paıyzy – joǵary tabysty bolý úshin bız­neske kelse, 25 paıyzy – basshylyqqa táýeldi bolmas úshin, 24 paıyzy – óz-ózderin damytý maqsatynda, 15 paıyzy – otbasy men densaýlyǵyna kóńil bólý qamymen, 5 paıyzy – belsendiligin qoǵam moıyn­daý úshin, 1 paıyzy – ómirlik qajet­tiligine oraı bıznes jolyn tańdaǵan.

Sońǵy jańalyqtar

О́rleýge bastaıtyn ózgeris

Referendým-2022 • Keshe

Altyn satyp alýdyń mańyzy

Ekonomıka • Keshe

Kókeıkesti máseleler tyńdaldy

Referendým-2022 • Keshe

Assambleıa jastary reformany qoldaıdy

Referendým-2022 • Keshe

Qan qysymy «jasaryp» barady

Medısına • Keshe

Ult ustazyna bókeılikterdiń qurmeti

Ahmet Baıtursynuly • Keshe

Aıdynǵa aqsaqa jiberildi

Aımaqtar • Keshe

Taýpisteli taǵylymy

Aımaqtar • Keshe

Talant rýhyna taǵzym

О́ner • Keshe

Aktrısa – aqtarylý

О́ner • Keshe

Yryzdyq joryǵynyń jampozdary

Aımaqtar • Keshe

Uqsas jańalyqtar