«Alash attan túskende han taqtan túsetin» zaman bolǵan desetin. Dál osy kúni Ulytaý tórinde ótetin Ulttyq quryltaıǵa qatysýshylardyń tizimi qatar jarııalanyp, ashyq aqparat kózderinde birinen soń biri at ozdyryp jatqanyn jaqsy yrymǵa baladyq. Shámshi dese, halyq, ult degen uǵymdar oıanady eldiń kókeıinde. Kópshilik, tutastyq syndy túsinikter tý kótereri taǵy málim. «Toı bastaldy Otyrarda, sulý Syrdyń boıynda. Keýdesinde oty janǵan, Qyzylqumnyń qoınynda. Ańyzdarda aty qalǵan, talaı aqyn tolǵaǵan. Osyndaı toı Otyrarda, buryn-sońdy bolmaǵan» demeýshi me edi bir ániniń sózin jazǵan Muhtar Shahanov.
Osylaısha, qazaq topyraǵyndaǵy eń kóne qalalardyń birine sanalatyn Otyrar Ál-Farabıden keıin Shámshini ákeldi dúnıege. Kúlli álem jarııaǵa shyǵarmaǵanymen, dúnıe júziniń oqymystylary moıyndaıdy eken. Mýzyka týraly tuńǵysh ǵylymı eńbek qaldyrǵan dep Farabıdi tanysa kerek. О́zi halqyn súıgen, halqy ózin súıgen, ult júreginen oıyp turyp oryn alǵan Shámshi dál sol topyraqta myń jyldan soń dúnıege kelip, túrkiniń qarashańyraǵyna ozan bolyp ornap aldy. Qazaq aspanyn ǵana emes, Turan halyqtarynyń kóbi tyńdaıdy Shámshini. «Sen móldireısiń, erkem» dep qyrǵyzdar da, basqa da túrki halyqtary shyrqaıdy.
Túptep kelgende, Shámshi Qaldaıaqov – qazaq jeriniń tutastyǵy úshin ánimen kúresken tulǵa. Ony kompozıtordyń myna sózine qarap baǵamdasa bolady: «1959 jyldyń aıaǵynda qazaqtar «Bul qalaı, bizdiń teristiktegi 5 oblysymyzdy «Selınnyı kraı» qylyp bólip alaıyn dep jatyr» degen shý shyǵardy. Sol kezde «Meniń Qazaqstanym» dep jazǵan URAN ÁNIMIZ edi», deıdi. Halyqtyń rýhyn osy ánimen-aq kóterip jibergeni búginde tarıhtan málim. 1986 jyly alańdaǵy jastar shyrqaǵan bul týyndy ýaqyt óte kele Qazaqstannyń Memlekettik ánuranyna aınalsa, demek Shámshi eliniń tutastyǵy jolynda ánin tý etip kótergen kúresiniń nátıjeli bolǵany.
Osynyń taǵy bir aıqyn dálelindeı, Qazaqstan táýelsizdik alysymen 1991 jyly Shámshige Qazaqstannyń Halyq ártisi ataǵy berilgen. Kompozıtordyń kózi tiri ol ýaqytta. Al kózi ketken soń esimine berilgen bul ataq shyn óner ıesiniń aty máńgi ólmeıtinin taǵy bir márte áıgilegendeı.
«Bul kúnde ánshi kóp, tek qana Shámshi joq» deıtin sóz bar el aýzynda. Búginde Shámshi ánderi shyrqalmaıtyn uly toı, ulyq keshter joq ta shyǵar. Toı men dýmandy, merekelik keshterdi bylaı qoıǵanda, jaı kúnderdiń ózinde jurt Shámshisin tyńdaıdy. Yńyldap aıtyp júredi. Jumataı Jaqypbaev Oljasqa jazǵan óleńinde «Aǵam da solaı: Alysty jaqynǵa balap, Qaqtyrǵan bizdiń qııal men aqylǵa qanat», dep kósiletin. Qazaq aspanynda qalyqtaǵan ánderi arqyly halyqtyń sezimi men oıyna qanat bitirgen Shámshi esimine kórsetilgen qurmet pen syı – bir jaǵynan onyń esh eskirmeıtin ánin ár kesh shyrqap kele jatqan eline jasalǵan qurmettiń belgisi.
