Aımaqtar • 21 Shilde, 2022

Qara Ertistiń boıynan órt shyqty

562 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Sonaý Besboǵdanyń bókterinen bastaý alatyn Qara Ertis ózeniniń Zaısan kóline quıar saǵasy tusynda órt shyqty. Tilsiz jaý 390 gektardy sharpyǵan. Shyǵys Qazaqstan oblystyq orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúnıesi aýmaqtyq ınspeksııasy mamandary solaı deıdi.

Qara Ertistiń boıynan órt shyqty

Qyzyl jalynǵa oranǵan jerdiń 60 gektary ormandy alqap bolsa, 330 gektary qumdy, sazdy jer. Ara-arasynda syńsyǵan qamysy, shalǵyn shóbi bar. Qalaı degenmen, tıgizgen zardaby az emes.

14 shilde. Keshki saǵat alty shamasynda Zaısan orman sharýashy­lyǵynyń kúzetshisi Qanat Alıpa­novqa Qara Ertis orman sharýashy­lyǵyna qarasty Segizbaı ýchaskesine jalyndaǵan órt enip ketkenin habarlaıdy. Oqys oqıǵany kórgen kýágerlerdiń aıtýynsha, qyzyl jalyn Boran aýyly jaqtan kelgen eken. Tilsiz jaý dese, degendeı. Áýelde órttiń qaıdan, qalaı shyqqanyn eshkim baıqamaǵan. Jeldiń ekpinimen údeı túsken. Az ǵana ýaqyttyń ishinde kúsh alǵan órt memlekettik orman qorynyń 25, 26, 27-shi alqaptaryna túsip úlgergen.

Tabıǵat qorǵaýshylar habardy ala sala, oqıǵa ornyna attanǵan. Aldymen kishi órt sóndirý kesheniniń mamandary shyqqan. Onyń ishinde Qaratal ormanshylyǵynyń 12 qyz­metkeri bar. О́rtti toqtatý múmkin emestigin baıqaǵan soń Samar, Katon­qaraǵaı aýdandarynan qosymsha kúshter jumyldyryldy. Zaısan qalasynyń 25 órt sóndirý bóliminiń ákki mamandary da oqıǵa ortasynan tabyldy. Esep-qısappen berilgen derekterge kóz júgirtsek, uzyn sany 86 adam órtke qarsy turypty. La­pyldaǵan órtpen on saǵatqa jýyq arpalysqan olar Birjan aýylyna 50 shaqyrym qalǵanda biraq aýyzdyqtaǵan. О́rtti sóndirip bolǵan soń da shoq qaıta tutanbasyn dep, Zaısan orman sharýashylyǵynyń mamandary kúıgen dalany kúzetip qalǵan.

– Negizi órt Marqakól jaqtan bas­talǵan. Esepteýimizshe, 390 gektar aýmaqty sharpyp ótti. Ásirese qa­mys­qa túsken otty óshirý ońaıǵa soq­pady. Ertis boıymen quldılap jana berdi. Jalańdaǵan jalynnyń janyna jolaý da qıyn boldy. Onyń ústine, shekaraǵa taıaý bolǵandyqtan tikushaq ta kótere almadyq. Jalpy, 14 tehnıka, 90-ǵa jýyq adam tilsiz jaýmen alysty. Anyqtalǵandaı, órt naızaǵaı otynan shyqqan. Negizi, órt­tiń 90 paıyzy naızaǵaıdan shyǵady. Qalǵany adamı faktor, – deıdi Shy­ǵys Qazaqstan oblystyq orman sharýa­shylyǵy bóliminiń bas mamany Nurlan Sáttibaev.

Iá, 390 gektar aýmaq az emes. Qanshama ań-qus órttiń saldarynan aýyp ketti deseńshi. Qańqyldaǵan qaz-úırektiń bári ushqan shyǵar. Áıtpese, Qara Ertistiń boıy tumsa tabıǵat, jortqan ań, saıraǵan qus. О́kinishtisi sol, masatydaı qulpyryp, jaınap turǵan tabıǵatqa túrli apattar osylaısha azdy-kópti zardabyn tıgizip ketedi. Tabıǵı qubylys. Ýaqyt óte órteń jerge de kók shyǵyp, qaz-qalpyna qaıta keledi. Deıturǵanmen, taý-tas, orman-toǵaı kezgen demalýshylar da asa saq bolǵandary jón. Bir tal sirińke myń taldy kúl etetindeı qaýqary baryn umytpaıyq.

 

Shyǵys Qazaqstan oblysy,

Zaısan aýdany

Sońǵy jańalyqtar