Medısına • 08 Tamyz, 2022

Ońaltý ortalyǵyna oń kózqaras qajet

44 ret kórsetildi

«Álem» balalardy ońaltý orta­ly­ǵy jergilikti sheneý­nik­­ter­diń bıýrokrattyq bóge­ti­nen biraz ýaqytqa jumysyn toqtatýǵa májbúr boldy. Qarjylyq qıyn­dyqtardy bastan keshirgen emdeý meke­me­si serebraldy sal aýrýyna shaldyqqan jáne tirek-qımyl júıesi buzylǵan jasós­pi­rim­der­di qabyldap, olarǵa em-dom sharalaryn jasaıdy. Kási­bı ortalyqta sońǵy 23 jyl ishinde myńǵa jýyq bala kómek alǵan. Alaıda sońǵy ýaqytta uıym áleýmettik tap­syrys sheńberinde keder­gi­lerge kezdesýde.

Ońaltý ortalyǵy 1 tamyz kúni aıaq astynan jabylyp qaldy. Me­keme dırektory, aımaqqa qaıy­rym­dylyq sharalarymen tanymal Shattyq Súıinishova mundaı qadamǵa jergilikti memlekettik meke­melermen áleýmettik tapsyrys boıynsha kelisimge qol jetpegeni sebepti májbúrli túr­de baryp otyrǵanyn habarlady. Ortalyqta sońǵy ýaqytta qar­jy­lyq qıyndyqtar týyndap, munda em alatyn árbir balaǵa qa­zy­nadan bólinetin qarajat óte az kólemde tólenip kelgen. Uıym basshylyǵy oblystyq jumyspen qamtýdy úılestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalar basqarmasyna t­a­rıf­ti kóterý jóninde birneshe márte shyqqanymen, nátıjege qol jetkize almapty. Bul másele balalary dertke shaldyqqan jergilikti ata-analardyń narazylyǵyn týdyryp, keleńsiz jaıt oblys bıliginiń qulaǵyna jetti.

Máseleniń izimen «Álemge» habarlasyp, mán-jaıdy suradyq. Shattyq Eshmuratqyzy jol júrip ketkeni sebepti, bolyp jatqan jaısyz jaǵdaıdyń sebep-saldaryn dırektordyń orynbasary Hılýa Qalymova túsindirip berdi.

– Jumyspen qamtýdy úılestirý jáne áleýmettik baǵdarlamalar basqarmasy sońǵy eki jylda áleý­mettik tapsyrys sheńberinde tam-tumdap qarajat bólip, bizge em izdep keletin jetkinshekterdiń sanyn kóbeıtýge múmkindik aldyq. Sizge shyndyǵyn aıtaıyn, 2000 jyly ashylǵan mekeme byltyrǵa deıin tek qaıyrymdylyq qarajatyna jumys istep keldi. Shattyq Súıinishova únemi uıymdaǵy áleýmettik qyzmet­kerlerdiń eńbekaqysyn, mekemeniń jalǵa alý tólemin, taǵysyn-taǵy shyǵyndardy kóterdi. Osy úshin talaı márte respýblıka tarapy­nan syılyqqa usynylǵan. 2019 jyly «Halyq súıiktisi» atan­dy. Degenmen onyń da óz otbasy bar. Sońǵy ýaqytta barlyq shyǵyndy jabýǵa qaltasy kótere bermedi. Osy qıyndyq jomart jandy ty­ǵyryqqa tiredi. Ári bizge áleý­met­tik tapsyrys beremiz degen soń balalardyń sanyn kóbeıtip, keńeıýdi josparlaǵan edik. Jalǵa alǵan ǵımarat janynan úlken basseın salamyz degen jobamyz daıyn tur. Alaıda memlekettik tapsyrys bala basyna bir aıǵa 4 997 teńgeden bólinedi. Áleýmettik tapsyrysty kóbeıtýdi, ony tym bolmaǵanda 6 600 teńge etip belgileýdi sura­ǵany­myzben, ótinishimiz qana­ǵat­tandyrylmady. Álgi qara­jat eshteńege jetpeıdi. Sáýir aıynda ortalyq úshin bıýdjetten 34 mln teńge bólinip, joǵarydaǵy tarıf boıynsha sáýirden shilde aıyna deıingi aralyqta atalǵan somanyń nebary 12 mln teńgesin ıgere aldyq. Balalar bolsa bizge aǵylyp kelip jatyr. Kóbiniń bıýdjet aqsha bólipti degendi estigeni de bar. Búginde alpysqa jýyq jetkinshekti kúndelikti ákeledi. Biraq olardyń teń jartysy áleý­mettik tapsyrysqa ilige almady. Sebebi keıbir jetkinshekterde qoıanshyq aýrýynyń (sýdorojnyı sındrom) belgileri bolýyna baılanysty dárigerlik ruqsat qaǵazy berilmeıdi. Al balaǵa shuǵyl túrde em-dom qabyldaý kerek. Shat­tyq Eshmuratqyzy bizge balasyn ákelgen ata-analardyń betin qaıtarmaýdy únemi eskertip otyrady. Basshynyń aıtqanyn eki etken emespiz. Osyǵan oraı, memleketten bólinetin qarajat az bolyp shyqty. Aldaǵy 4 aı ishinde mundaı ekpinmen qalǵan 22 mln teńgeni ıgere almaıtynymyzdy, tarıfti kóterýdi suraǵan edik, basqarma birden bas tartty. Sosyn dırektorymyz álgindeı sheshimge barýǵa májbúr boldy, – dep túsindirdi mán-jaıdy Hılýa Qalymova.

Ortalyqqa serebraldy sal aýrýyna shaldyqqan jáne tirek-qımyl apparaty buzylǵan balalar keledi. О́zdiginen júre almaıtyn jetkinshekter ortalyqta túrli jattyǵýlar jasap, massaj qabyldaıdy. Mamandar bul­shyqetterin sozyp, júrýge talpyn­dyrady. Sóıleý júıesi buzyl­ǵandarǵa logoped maman kómek­tesedi.

Búginde Ekibastuz qalasy bo­ıynsha álgindeı dıagnoz qoıyl­ǵan 247 bala bolsa, sonyń 130-y – ortalyqtyń turaqty em­de­lý­­shileri. «Álemge» tek Ertis-Baıan óńirinen ǵana emes, Abaı obly­synan, Almaty, Taldyqorǵan qala­larynan, kórshi Reseıden de múmkindigi shekteýli balalar kelip emdeledi. Shetten em izdep kelgenderge munda qaıyrymdylyq aıasynda tegin em-dom kórsetiledi.

«Bizge kóbine jaǵdaıy joq otbasylar, jalǵyzbasty analar habarlasyp, aýrýǵa shaldyqqan balalaryn ákeleıikshi dep ótinedi. Jýyqta Reseıdiń Ýdmýrtııa je­rinen bir bala em qabyldady. Esh­biriniń ótinishin jerge tastaǵan emespiz. Biraq sońǵy ýaqytta qyzmetkerlerimiz turaqtamaıdy. Sebebi eńbekaqy az, qolǵa alatyn jalaqynyń kólemi 90 myń teńge boldy. Jýyqta ony shama-sharqymyzsha kóterip, 105 myń teńgege jetkizdik. Jumys izdep keletinder bul somany da az deıdi», dep muńyn shaqty dırektordyń orynbasary.

Qýanyshymyzǵa oraı, ótken aptanyń sońynda Ekibastuz qala­synyń ákimi Ardaq Qańtarbaev «Álemniń» jabylýyna jol ber­meı­tinin, bul másele oblys bas­shy­lyǵynyń nazarynda ekenin jetkizdi. Áleýmettik jelidegi resmı paraqshasynda: «2021 jyldan bastap alǵash ret memlekettik áleýmettik tapsyrys aıasynda jartylaı stasıonar jaǵdaıynda tirek-qımyl apparaty buzylǵan balalarǵa arnaıy-áleýmettik qyz­met­ter kórsetilýde. Aǵymdaǵy jyly «Álem» BOO-men shart jasaldy, qarjylandyrý oryndalǵan jumystardyń usynylǵan akti­lerine sáıkes ýaqtyly, aı saıyn júrgiziledi. Árıne biz ortalyqtyń odan ári jumys isteı berýin qa­laımyz.

Oblys ákimi Ábilqaıyr Sqaqov oblystyń jumyspen qamtýdy úıles­tirý jáne áleýmettik baǵdar­la­malar basqarmasy, Ekibastuz qala­synyń ákimdigi jáne jurt­shylyq ókilderinen turatyn jumys tobyn qurýdy tapsyrdy. Jumys toby «Álem» balalardy ońaltý ortalyǵynyń ókilderimen birlesip tıisti taldaý júrgizdi, máseleni oń sheshýdiń birneshe nusqasyn usyndy.

Jınalystyń qorytyndysy boıynsha, 2022 jyldyń 8 tamyzynan bastap «Álem» balalardy ońaltý ortalyǵynyń qyzmeti qaıta bastalatyny týraly sheshim qabyldandy», dep jazdy ol.

Osy jańalyqtyń nátıjesin bilmek bolyp Hılýa Shakarqyzyna taǵy habarlastyq. Ol oń sheshimniń shyqqanyn rastady. Aıtýynsha, basqarmadan ókilder kelip, ba­la basyna aı saıyn tólenetin áleýmettik tapsyrystyń kólemin 8 myń teńge etip belgilenetinin jetkizgen. Al kelesi jyly bul soma odan ári ósedi dep ýáde etipti. Sondyqtan 22 mln teńgeni jyldyń sońyna deıin ıgerip shyǵýǵa senim zor.

Osy ýaqytqa deıin «Álemde» 880 bala em qabyldaǵan. Balasy aýyr dertke shaldyqqan ata-analar bir-birinen estip, ortalyqqa kelýshiler sany búginde eselene túspese, azaıǵan emes. Keler jyly qazirgiden de kóp bolady dep boljanýda. Jaýapty bas­qarma osy jaǵdaıdy eskerip ári joǵarydaǵydaı keleńsizdik qaıtalanbas úshin 2023 jyldyń áleýmettik tapsyrysyna qomaqty soma belgilegeni abzal bolar. Bul – ekibastuzdyq ata-analardyń ótinishi. Jyl sanap qarjylyq jaǵdaıy qıyndaı túsken «Álemdi» saqtap qalý kerek. Sebebi mundaı ortalyq Ekibastuzda bireý ǵana.

 

Murat QAPANULY,

«Egemen Qazaqstan»

 

Pavlodar oblysy,

Ekibastuz qalasy

Sońǵy jańalyqtar

«Taza Kókjaılaý» aksııasy ótti

Ekologııa • Búgin, 19:11

Nobel ádebıet syılyǵyn Ennı Erno aldy

Ádebıet • Búgin, 17:38

Janar Aıtjan jańa qyzmetke taǵaıyndaldy

Taǵaıyndaý • Búgin, 16:38

Almatyda jer silkinisi tirkeldi

Oqıǵa • Búgin, 15:53

Rýbldi satyp alý 31%-ǵa ósti

Ekonomıka • Búgin, 15:23

Uqsas jańalyqtar