Qoǵam • 12 Qyrkúıek, 2022

Ǵajapqa toly festıval

435 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin

Elordada Ál-Farabı atyndaǵy Oqýshylar saraıynda búkil otbasy úshin ǵylymı demalys ótti. Elimizde alǵash ret ótkizilgen bul PRO.NRG FEST ǵylym, óner jáne tehnologııa­lar fes­tıvaline jınalǵandardyń qatary qalyń boldy. Oǵan 4 myńnan asa qatysýshy jınaldy. Bul Qazaqstanda STEAM-bilimdi damytatyn «Caravan of Knowledge» bilim berý qorynyń bastamasy boıynsha júrgizildi.

Ǵajapqa toly festıval

Festıvalda balalar, muǵa­limder jáne ata-analar ózderin qyzyqtyrǵan suraqtarǵa jaýap alyp, jańa oqý jyly basynda erekshe tyń jańalyqtarmen shabyttanǵandy. Festıvalǵa ke­lýshiler óz spıkerin tańdaýǵa jáne bilim qýatyna ıe bolýǵa, dáristerdiń aqparattyq aǵymyna enýge, sheberlik sabaqtaryna daǵdylanýǵa, ǵylymı shoýlardy kórýge múmkindik aldy. Sondaı-aq festıval aıasynda oqýshylar arasynda robottehnıka boıynsha álemdik chempıonat – First Global Challenge ulttyq kezeńiniń fına­ly ótti. Jeńimpaz komanda Jeneva­da ótetin álem birinshiliginde 160 ­elden 190-nan asa komanda arasynda Qazaqstannyń namysyn qorǵamaq.

Búgingi tańda STEAM-bilim pán­aralyq jáne qoldanbaly tásil­derdi qoldanýǵa, sondaı-aq bar­lyq bes pándi biryńǵaı oqytý shemasyna biriktirýge negizdelgen. Oqý-aǵartý mınıstri Ashat Aıma­ǵambetov: «STEAM-bilim bala­lardy tehnologııalyq álemge daıarlaıdy. Bolashaq mamandar­­ǵa jaratylystaný ǵylymdary­­nyń ártúrli bilim berý salasynan jan-jaqty daıyndyq pen bilim qa­jet. Balalar óz betin­she tájirıbe jasaýdy, jobalar jasaýdy unatady. Sondyqtan ЅTEAM-daǵdylardy damytý oqý­dyń birinshi jylynan bas­talady. Bilim berý mazmunyn jańartý sheńberinde jaratylys­taný ǵylymdary negizderi men aqparattyq saýattylyqqa erte oqy­týdy iske asyrý jalǵasyp jatyr. Tehnologııalardyń qar­qyn­dy damýy arqyly jańa ma­man­dyqtar paıda bolýda, ЅTEAM mamandarynyń suranysy barlyq jerde ósýde», dedi.

Al qor basshysy Zarına Bııým­baeva: «Biz PRO.NRG.FEST sııaqty festıvaldar qazaqstandyqtar­dyń ǵylymǵa, jańa tehnologııalar­ǵa, bilim berýdiń tıimdi sheshim­deri­ne degen qyzyǵýshylyǵyn art­tyrýǵa múmkindik beretin úzdik formattardyń biri ekenine senim­dimiz. Biz Qazaqstanda eń ozyq bilim berý praktıkasyn ilge­riletetin jas ǵalymdardy, ǵy­lymdy keńinen tanytýshylardy, kreatıvti pedagogterdi bir alańǵa biriktirdik», dedi. Sondaı-aq ol eki jyl jumysynda 9 myń STEAM muǵaliminen turatyn qaýymdas­tyq qurylyp, 200 myń pedagog túr­li oqý baǵdarlamasymen qam­tylǵanyn, halyqaralyq for­mattaǵy 36 sertıfıkattalǵan STEAM trenerler daıarlanǵa­nyn jáne 126 muǵalimge STEAM avtor­lyq oqytý baǵdarlamalaryn jasaýǵa kómekteskenin atap ótti.

О́z kezeginde «Shevron» eýra­zııalyq bólimshesiniń basqarýshy dırektory Derek Magness atalǵan festıval múmkindikterdi jasaýǵa, ósirýge jáne keńeıtýge arnalǵan alań ekenin, memlekettik organdarmen, ÚEU-men, mekteptermen, JOO-men birlesip, ınvestısııalar salý arqyly adam kapıta­lyn nyǵaıtýǵa umtylatynyn má­lim­dedi.

Balalardyń belsendiligin arttyratyn festıvalda TikTok áleý­mettik jelisinde 1 mln jazylý­shy­sy bar qazaqstandyq hımııa muǵalimi Ulan Úsenov dalada kór­kem ǵylymı shoý ótkizdi jáne hı­mııalyq tájirıbeler sıqyrǵa uqsas ekenin dáleldedi. Al Ita­lııadan kelgen muǵalim Petro Olla ǵylymı eksperımentterdi sırk jáne teatr tehnıkalarymen biriktirip, balalarǵa na­ǵyz qoıylym uıymdastyrsa, brı­tandyq ǵalym Maıkl Londesboro biz ómir súrip jatqan «plastıkalyq ǵasyr» týraly aıtyp, zerthanalarda ǵalymdar qandaı jańa jáne berik materıaldar men polımerler jasaıtynyn túsindirdi.

Belsendi talapker, 12-synyp oqýshysy Erasyl Táýe­kel qurdastaryna NASA baǵ­dar­lamasynan qalaı ótkenin jáne jas­óspirimderge ǵaryshty úırenýge bolatynyn aıtsa, Mic­rosoft Kazakhstan-nyń IT-sáýlet­shisi Sanjar Myrzaǵalym jasandy ıntellekt jáne mashınalar qalaı oılaıtynyn túsindirdi. Al «Daryn» RǴPO basshysy Ánýar Ońaıbekov Qazaqstanda olımpıadalyq qozǵalys qalaı qurylǵany jáne kez kelgen oqýshy olımpıada oıyndarynan mansabyn qalaı bastap, álemniń úzdik JOO-nyń esigin qalaı ashýǵa bolatyny týraly dáris oqydy.

Festıvalda ata-analar men muǵalimderdi belsendilikke sha­qyrý da nazardan tys qalmady. Qarjy keńesshisi Meder Amatov ata-analarǵa tipti ınflıasııa jaǵ­daıynda da JOO-da oqýǵa aqsha jınaýǵa kómektesetin quraldar týraly oıyn aıtsa, art-keńesshi Vlad Slýdskıı shyǵarmashyl balalar úshin jańa perspektıvalar ashatyn ǵylym men ónerdiń sım­bıozy týraly dáris oqydy. Bız­nes-jattyqtyrýshy Arkadıı Sýker alǵa jyljýǵa jáne maqsattar­ǵa jetýge kómektesetin júıeli ­oılaý týraly trenıng ótkizdi. Taı­landtaǵy Ońtústik-Shyǵys Azııa Bilim mınıstrleriniń uıy­my janyndaǵy óńirlik STEM-bilim berý ortalyǵynyń SEAMEO STEM-ED sarapshylarynyń pe­da­gogtary úshin arnaıy sheber­lik sabaqtary ótti. Olardyń qarqyn­dy baǵdarlamasy 36 qazaqstan­dyq muǵalimge STEM-oqytý qaǵı­dattaryn úırenýge jáne óz sabaq­tarynda jańa ádistemeni engizýge kóp kómektesti.

«RFMM» KeAQ basqarma tór­aǵasynyń orynbasary Almas Ordabaev mektepterdi bala­lar­­dyń jan-jaqty damýyna múm­kindik beretin shyǵarmashylyq zerthanalarǵa aınaldyrý týraly aıtyp ótse, baılanys jónindegi sarapshy Latına Satarova muǵa­limniń jeke brend quryp, óziniń medıa jumysy týraly qalaı sóı­lesetini jaıynda dáris oqydy.

Sondaı-aq kreatıvti muǵa­lim­derdiń arnaıy kórmesi ótip, onda qazaqstandyq úzdik pedagogtar­dyń ǵylymı STEAM-jobalary men bilim berý sheshimderi usynyldy. Tipti eń ish pystyrarlyq taqy­ryp­ty qyzyqty túrde úıre­týge bo­latyny jóninde, ıaǵnı orta­ǵasyrlyq noý-haý men óner­ta­bystardy zamanaýı startaptar men ázirlemelermen salystyra otyryp, Qazaqstan tarıhy týraly Janat Rahmanı dáris oqydy. Matematıka jáne ınformatıka pániniń muǵalimi Begaıym Murat ınteraktıvti sabaq ótkizip, jasandy ıntellektini janýarlar­dy tanýǵa qalaı úıretý kerekti­gin kórsetse, bıotehnolog Janar Nurtóleý adam aǵzasy energııany qa­laı óndiretinin jáne aǵzada taǵy qan­daı tańǵaja­ıyp bıohımııalyq pro­sester jú­re­ti­nin túsindirdi.

Sońǵy jańalyqtar